Cart

Σειρά Ομιλιών: 'Κυριαρχήστε στον Νου' Κύριο

30 Ομιλίες του Σρι Μαντουσούνταν Σάι

με θέμα τον έλεγχο του νου και την Αυτοπραγμάτωση

Μάιος 2020 - Μούντεναχάλλι, Ινδία

Μέσα στους ταραγμένους καιρούς του κορονοϊού, ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι επέλεξε να παραδίδει μια ομιλία κάθε μέρα, για όλο το μήνα του Μαΐου, με σκοπό να βοηθήσει τους κατοίκους του άσραμ (και όλους εμάς εν συνεχεία) να επωφεληθούν από την αναγκαστική απαγόρευση κυκλοφορίας που επιβλήθηκε στην Ινδία για τον μήνα Μάιο. Υπό αυτές τις ιδανικές (από πνευματικής σκοπιάς) συνθήκες, όπου οι άνθρωποι βρέθηκαν με πολύ ελεύθερο χρόνο και ελάχιστες δυνατότητες μετακίνησης, ο Σουάμι αποφάσισε να μας δώσει την ευκαιρία να στρέψουμε τον εξωστρεφή νου μας προς τα μέσα. Σαν φυσική συνέχεια των ομιλιών με θέμα την Μπάγκαβαντ Γκίτα και τη Μπάκτι Γιόγκα, (μια σειρά 6 ομιλιών που δεν έχουμε μεταφράσει ακόμη στα ελληνικά), και με αφομή την ημέρα μνήμης του Σρι Σανκαρατσάρυα, ο Σουάμι μετέφερε το βάρος στην Γκνιάνα Γιόγκα, το μονοπάτι της σοφίας και της Αυτογνωσίας. Δήλωσε, "Η Γκνιάνα είναι το φυσικό επακόλουθο της Μπάκτι, και η Μπάκτι είναι το φυσικό επακόλουθο της Γκνιάνα. Δεν γίνεται να υπάρχει μόνο το ένα χωρίς το άλλο".

Παρακάτω θα επιχειρήσουμε να αναρτούμε συνδέσμους με τα βίντεο αυτά, σε συνδυασμό με περιλήψεις των ομιλιών του Σρι Μαντουσούνταν.


Επεισόδιο 1ο 

Η τέχνη της απόσυρσης

(Πατώντας επάνω στο εικονίδιο θα μεταφερθείτε στην ομιλία 1, στο YouTube. Στις ρυθμίσεις κάτω δεξιά, μπορείτε να επιλέξετε ελληνικούς υπότιτλους.)

Σ' αυτή την πρώτη ομιλία της σειράς ομιλιών με θέμα 'Κυριαρχήστε στον Νου', ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι ξεκινά την αφήγησή του με αφορμή την επέτειο γενεθλίων του μεγάλου Δασκάλου Άντι Σανκαρατσάρυα (788-820 μ.Χ).

Προκειμένου να πραγματοποιήσει το όραμα του δασκάλου του, Govindapada, ο Σανκαρατσάρυα περπάτησε ως τις 4 άκρες της Ινδίας και ίδρυσε πνευματικές σχολές, διότι γνώριζε ότι ήταν καιρός η ύψιστη γνώση της Αντβάιτα (Ενότητα ή Μη-δυισμός) να φτάσει στον κόσμο. Όλα αυτά τα κατάφερε μέσα στη σύντομη ζωή του, των 32 χρόνων.

Αυτή η σχέση Δασκάλου-μαθητή που υπήρχε από αρχαιοτάτων χρόνων στην Ινδία, είναι εκείνη που διέσωσε άθικτη την ινδική πνευματική παράδοση μέσα στους αιώνες.

Χωρίς τον Σανκαρατσάρυα η Ινδία δεν θα ήταν αυτό που είναι σήμερα, δεν θα ήταν καν μία χώρα. Θα ήταν διασπασμένη σε βασίλεια, αν εκείνος δεν είχε διαδώσει την ενότητα της Αντβάιτα, χάρη στην οποία τόσο ποικιλόμορφες ομάδες ανθρώπων, μπορούν να συνυπάρχουν μεταξύ τους.

Ο Σανκαρατσάρυα θεμέλιωσε αυτή την ιδέα σε ολόκληρη την Ινδία, ενώ ο Βιβεκανάντα (1863-1902) ήταν ο πρώτος που πέρασε τα σύνορα και πήγε στην Αμερική για να μεταδώσει το μήνυμα αυτό.

Τώρα είναι η τρίτη φάση αυτής της διαδικασίας διάδοσης του Σανάτανα Ντάρμα (Αιώνιου Ντάρμα) σε ολόκληρο τον κόσμο. Όλα αυτά τα ταξίδια του Σουάμι στις διάφορες χώρες, η ίδρυση άσραμ, νοσοκομείων και σχολείων, έχουν σκοπό τον δικό μας εξαγνισμό, ώστε να μπορέσουμε να βιώσουμε αυτή την Ενότητα.

- Με την Κάρμα Γιόγκα, την προσφορά ανιδιοτελούς υπηρεσίας, εξαγνιζόμαστε από τις αρνητικές μας ιδιότητες.
- Με την Μπάκτι Γιόγκα, την σταθερή προσήλωση και αφοσίωση στην εικόνα του Θεού, καθαρίζει η όρασή μας και βλέπουμε Εκείνον παντού και μέσα στο καθετί.
- Με την Γκνιάνα Γιόγκα, τη διάκριση του τι είναι αληθινό και τι δεν είναι, διαλύεται η ψευδαίσθηση και ανατέλλει η γνώση του αληθινού Εαυτού.

Ο Σουάμι θέλει να στείλει, όχι έναν, δύο, ή δέκα, αλλά εκατοντάδες τέτοια πραγματωμένα όντα σε ολόκληρο τον κόσμο. Αυτός είναι ο μοναδικός σκοπός ίδρυσης του πανεπιστημίου Σρι Σάτυα Σάι: να μετατρέψει τον άνθρωπο σε Θεό.

Ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι συνεχίζει την αφήγησή του περιγράφοντας την ιστορία της φωτισμένης βασίλισσας Χεμαλέκα (αναφέρεται στο πανάρχαιο ινδικό κείμενο Tripura Rahasya), η οποία δίδαξε στο σύζυγό της την υπέρτατη γνώση. Ξεκινώντας από την αδιαφορία για τα πράγματα του κόσμου, η Χεμαλέκα τον δίδαξε να διακρίνει το αληθινό από το ψευδές, το μόνιμο από το προσωρινό και τον οδήγησε στη βίωση του Σαμάντι (φώτιση). Καλλιεργώντας τη διαρκή προσήλωση στην Αλήθεια, ασχέτως με τα γεγονότα που συμβαίνουν στην ζωή, η Χεμαλέκα οδήγησε τον σύζυγό της στην απελευθέρωση, πράγμα που λειτούργησε σαν ντόμινο, παρασύροντας τους γονείς του, τους υπουργούς του, και τελικά ολόκληρο το βασίλειο στην πραγμάτωση και στη γνώση του Εαυτού.

Οτιδήποτε κάνουμε θα πρέπει να οδηγεί στη συνειδητοποίηση της Ενότητας. Με την παραμικρή ευκαιρία πρέπει να αποσύρεστε μέσα σας, έστω και για δέκα λεπτά. Με τον καιρό θα διαπιστώσετε ότι θα έχετε γίνει παρατηρητές του εαυτού σας, θα έχετε γίνει jnani. Τέτοιους μαθητές χρειάζομαι, που θα τα κάνουν πράξη όλα αυτά και θα τα μεταδώσουν στους άλλους. Μόνο έτσι θα σωθεί αυτός ο κόσμος. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος.

Κάθε φορά που κάποιο συναίσθημα πάει να σας παρασύρει, να αποσύρεστε εντός. Να ρωτάτε, 'Είμαι το κύμα ή ο ωκεανός; Η ουρά κουνάει το σκύλο ή ο σκύλος την ουρά;'

Αυτή την εποχή, έστω και την παραμικρή προσπάθεια αν κάνετε, η χάρη του Θεού θα σας δώσει τους επιπλέον βαθμούς που χρειάζεστε για να προβιβαστείτε, να περάσετε το μάθημα και να γίνετε Γκνιάνις (σοφοί, άνθρωποι της Αυτογνωσίας).

 


Επεισόδιο 2ο

Οι τρεις μιαρότητες

(Πατώντας επάνω στο εικονίδιο θα μεταφερθείτε στην ομιλία 2 στο YouTube. Στις ρυθμίσεις κάτω δεξιά, μπορείτε να επιλέξετε ελληνικούς υπότιτλους.)

H δεύτερη εκπληκτική ομιλία του Σρι Μαντουσούνταν Σάι με θέμα 'Κυριαρχήστε στον Νου', χαρτογραφεί με τον πιο απλό τρόπο όλη τη διαδρομή που πρέπει να διανύσει εκείνος που θέλει να επιτύχει την Αυτογνωσία και την εδραίωση στην ευδαιμονική κατάσταση που ονομάζεται Σαμάντι.

Η Αυτοπραγμάτωση έρχεται όταν ξεμπερδέψουμε με τα τρία ελαττώματά μας:
- τις αρνητικές ιδιότητες του χαρακτήρα μας (mala)
- την αστάθεια του νου (vikshepa)
- και την ταύτιση με τη σωματική συνείδηση (avarana)

Ξεκινήσαμε εχτές με την άσκηση της απόσυρσης εντός μας (pratyahara). Απαιτείται η συγκέντρωση στο κενό ανάμεσα σε δύο αισθητηριακές αντιλήψεις, ή ανάμεσα σε δύο αναπνοές.

Γιατί η αναπνοή είναι τόσο σημαντική; Διότι η αναπνοή ελέγχει το νου. Ο νους είναι ένα φύλλο χαρτί που παρασύρεται από τον άνεμο της αναπνοής. Ελέγχοντας την αναπνοή, μπορούμε να ελέγξουμε τον νου. Η pranayama λοιπόν έγκειται αρχικά στο να επιβραδύνουμε την αναπνοή και έπειτα να εστιάσουμε στο κενό μεταξύ δύο αναπνοών.

Αυτό θα έχει σαν αποτέλεσμα ο νους να γίνει ήρεμος. Τότε θα μπορείτε να παρατηρείτε τις σκέψεις σαν κάτι το οποίο βρίσκεται έξω από εσάς.

Αυτό δεν θα γίνει μέσα σε μια μέρα. Όλοι πάνε 12 χρόνια στο σχολείο για να πάρουν απολυτήριο, 4-5 χρόνια στο πανεπιστήμιο για να πάρουν ένα πτυχίο, αλλά απογοητεύονται που δεν πετυχαίνουν το σαμάντι μέσα σε 10 λεπτά που έκατσαν για διαλογισμό.

Για να το πετύχετε, υπάρχουν κάποιες προϋποθέσεις. Πρώτα ο έλεγχος της εξωτερικής συμπεριφοράς (Yama):
Satya - Λέω πάντα την Αλήθεια
Ahimsa - Δεν βλάπτω ποτέ κανέναν
Asteya - Δεν κλέβω τίποτα από κανέναν
Aparigraha - Δε συσσωρεύω περιττά αποκτήματα
Brahmacarya - Με το νου συγκεντρωμένο στο Μπράχμαν, απέχω από σωματικές σχέσεις και απολαύσεις.

Έπειτα, ο έλεγχος της εσωτερικής συμπεριφοράς (Niyama):
Sauca - Διαθέτω εσωτερική αγνότητα
Santosa - Βιώνω μια μόνιμη ικανοποίηση
Tapas - Ωθούμαι από μια επείγουσα λαχτάρα για Αυτοπραγμάτωση
Svadhyaya - Μελετώ συστηματικά τις Γραφές και συμμετέχω σε satsang
Isvarapranidhana - Πιστεύω και παραδίδομαι στο Θεό

Ακολουθεί η Asana, οι ασκήσεις της γιόγκα που διατηρούν το σώμα υγιές, αλλά και ικανό να παραμένει σταθερό, διότι ο νους χρειάζεται ένα σταθερό σώμα για να παραμείνει σταθερός.

Με σταθερό το σώμα, επικεντρωνόμαστε στην επιβράδυνση και στο κράτημα της αναπνοής (Pranayama). Αυτό βοηθά τη σταθεροποίηση του νου.

Παράλληλα ασκούμε την απόσυρση του νου από τους εξωτερικούς περισπασμούς, όπως μια χελώνα αποσύρεται μέσα στο καβούκι της (Pratyahara).

Ακολουθεί η Dharana, η εστίαση της προσοχής σε ένα σημείο, στο "I am I"

Αυξάνοντας τη συγκέντρωση, οδηγούμαστε με φυσικό τρόπο στη Dhyana, βυθιζόμαστε στη σκέψη "Είμαι Θεός", και πετυχαίνουμε το savikalpa samadhi, την ηθελημένη φώτιση, (σε αντίθεση με το τυχαίο nirvikalpa samadhi, που είναι πέρα από τον έλεγχό μας και επομένως άχρηστο).

Θα δείτε ότι όσο περισσότερο εξασκείστε, τόσο πιο γρήγορα θα βυθίζεστε στα ανώτερα στάδια, διότι δεν θα χρειάζεται να κάνετε όλα τα βήματα από την αρχή. Τελικά θα εδραιωθείτε στο sahaja samahdhi, που είναι μόνιμο και δε φεύγει ποτέ.

Τι είναι αυτό; Θα πείτε 'Είναι ένα τραπέζι'.
Εγώ λέω ότι είναι ξύλο, αφού αυτή είναι η φύση του.
Εσείς βλέπετε αγγεία, εγώ βλέπω πηλό. Έχοντας αυτή τη γνώση, γνωρίζετε τα πάντα.
Εσείς βλέπετε τη μορφή, εγώ βλέπω την πραγματικότητα.
Εσείς βλέπετε άνδρες, γυναίκες, παιδιά, αγόρια, κορίτσια, ηλικιωμένους... Εγώ βλέπω το Άτμαν, γιατί βλέπω το υλικό από το οποίο αποτελούναι τα πάντα και γνωρίζω ότι όλα είναι το ίδιο.

Αυτή είναι η φύση του jnani (Γνώστη). Βλέπει την αυθεντική πραγματικότητα, πίσω από όλη την προσωρινότητα.
Εκείνος που γνωρίζει ότι όλα είναι ο εαυτός του, δε μπορεί να μισήσει κανέναν. Πώς μπορεί να έχει προσκόλληση σε οτιδήποτε;

Ρώτησαν κάποτε τον Ραμάνα Μαχάρσι, "Ποιο είναι το εμπόδιο στην Αυτοπραγμάτωση;"
"Η σκέψη ότι υπάρχει εμπόδιο είναι το μόνο εμπόδιο", απάντησε εκείνος.

Όλοι μπορείτε να το πετύχετε, εάν ελέγξετε το νου, ελέγξετε τις αισθήσεις, και τελικά συγκεντρώσετε το νου σε μια σκέψη και συνειδητοποιήσετε τη σκέψη αυτή.

 


Επεισόδιο 3ο

Οι 4 πυλώνες της Βεντάντα

(Πατώντας επάνω στο εικονίδιο θα μεταφερθείτε στην ομιλία 3 στο YouTube. Στις ρυθμίσεις κάτω δεξιά, μπορείτε να επιλέξετε ελληνικούς υπότιτλους.)

H τρίτη ομιλία του Σρι Μαντουσούνταν Σάι, με θέμα 'Κυριαρχήστε στον Νου', αναλύει τους 4 Πυλώνες της Βεντάντα, που αναφέρονται στα έργα του Σρι Σανκαρατσάρυα.

Πολλοί ακούνε τις διδασκαλίες, λίγοι τις στοχάζονται, λιγότεροι συζητούν για αυτές και πολύ σπάνια κάποιος εφαρμόζει κάτι από όλα αυτά. Αυτό είναι το πρόβλημα της πνευματικότητας σήμερα.

Οι 4 Πυλώνες της Βεντάντα είναι: η Διάκριση, η Απόσπαση, οι Έξι Θησαυροί, και η Βαθιά Λαχτάρα για Αυτοπραγμάτωση.

Διάκριση έχουν όλα τα πλάσματα, αλλά μόνο ο άνθρωπος διαθέτει το ανώτερο είδος διάκρισης που μπορεί να το χρησιμοποιήσει για έναν ανώτερο σκοπό. Τα ζώα μπορεί να σκοτώνουν αλλά δεν αμαρτάνουν, γιατί δεν διαθέτουν ανώτερη διάκριση. Ζουν με βάση το ένστικτό τους και με βάση τον νόμο της εξέλιξης.

Ο άνθρωπος γνωρίζει τον νόμο της επαναγέννησης και οφείλει να χρησιμοποιεί τη διάκρισή του για να διαχωρίζει το σωστό από το λάθος, το αληθινό από μη-αληθινό, το μόνιμο από το προσωρινό. Πριν αναλάβει οποιαδήποτε δράση, πρέπει να διερωτάται: 'Θα με βοηθήσει να πλησιάσω στον ύψιστο στόχο μου; Θα με βοηθήσει στον έλεγχο του νου μου; Θα με βοηθήσει να πλησιάσω τον Θεό;'

Η Απόσπαση μας βοηθά να ξεφορτωθούμε αυτά που μας λέει η Διάκριση. Διάκριση και Απόσπαση είναι οι δυο καλύτεροί μας φίλοι.

Η Διάκριση είναι σαν ένας γιατρός που κάνει τη διάγνωση στο πρόβλημά μας. Η Απόσπαση είναι σαν τη νοσοκόμα που κάνει ό,τι της πει ο γιατρός, για να γίνουμε καλά. Πρέπει όμως να της επιτρέψουμε να μας δώσει το φάρμακο. Αν εμείς το βάλουμε στα πόδια μόλις δούμε την ένεση, τότε το πρόβλημά μας δε θα λυθεί, και η ασθένειά μας θα συνεχιστεί!
Πρέπει λοιπόν να επιτρέπουμε στην συμβουλή της Διάκρισης να φτάνει στην Απόσπαση.

Οι 6 Θησαυροί είναι οι εξής:
1) Ο έλεγχος του νου. Ερώτηση: 'Εγώ βγάζω το σκύλο βόλτα ή ο σκύλος εμένα;'
2) Ο έλεγχος των αισθήσεων. Ερώτηση: 'Θα ακούσω το στομάχι μου που έχει χορτάσει, ή τη γλώσσα μου που θέλει κι άλλο;'
3) Η αποστασιοποίηση από τα πράγματα του κόσμου, η οποία φέρνει την...
4) Μακροθυμία. Δεν ενθουσιάζομαι υπερβολικά στις χαρές και δεν απογοητεύομαι υπερβολικά στις λύπες.
5) Το βαθύ ενδιαφέρον για την πνευματικότητα. Το ενδιαφέρον καλλιεργείται με επιμονή και προσπάθεια, με τον ίδιο τρόπο που μια μητέρα, προκειμένου να απογαλακτίσει το μωρό της, το ταΐζει ρύζι, παρόλο που αυτό αρχικά αντιστέκεται. Με τον καιρό το παιδί συνηθίζει να αγαπάει το ρύζι και να το αποζητά. Στην αρχή όμως θέλει προσπάθεια. Πνευματικές συναναστροφές, πνευματικά κείμενα.
Οι 5 αυτοί θησαυροί οδηγούν στον έκτο:
6) Αταραξία απέναντι στα πάντα. Σαμάντι.

Ο 4ος Πυλώνας είναι η Βαθιά Λαχτάρα για Απελευθέρωση και Αυτογνωσία. Όταν κάποιος ζήτησε από τον Ραμακρίσνα να του δείξει τον Θεό, εκείνος τον πήρε και του βούτηξε το κεφάλι στο νερό για λίγα δευτερόλεπτα. Όταν τον άφησε να ανασάνει του είπε, "Αν λαχταρούσες να δεις τον Θεό έτσι όπως πάσχιζες τώρα να πάρεις ανάσα, τότε σίγουρα θα Τον έβλεπες".

Σε ό,τι κάνετε, να παίρνετε τον Θεό μαζί σας. Να Του μιλάτε και να έχετε την ακράδαντη πεποίθηση ότι σας ακούει, και τότε Εκείνος οπωσδήποτε θα σας απαντήσει. Θα βιώνετε την παρουσία και την προστασία Του συνεχώς.

Στη συνέχεια ο Σρι Μαντουσούνταν έδωσε μια άσκηση για όλους, διάρκειας 4 εβδομάδων:

1η Εβδομάδα:
Για 10-15 λεπτά κάθε μέρα, να κάθεστε σε ησυχία, αναπνέοντας αργά, και να παρατηρείτε τον νου σας. Πάρτε ένα σημειωματάριο και καταγράψτε όποιες σκέψεις παρατηρείτε, χωρίς να τις κρίνετε. Έτσι θα διαπιστώσετε τι είδους νου έχετε.

2η Εβδομάδα:
Αρχίστε να συζητάτε με τον νου, ώστε να δείτε πώς θα ξεφορτωθείτε τις ανεπιθύμητες σκέψεις και πώς θα βελτιώσετε τις υπάρχουσες.

3η Εβδομάδα:
Επιλέξτε μια καλή σκέψη και εστιάστε τον νου σε αυτήν. Τη ζωή κάποιου αγίου, ή κάποιο σοφό ρητό. Ο νους σιγά σιγά μαθαίνει να ησυχάζει και να συγκεντρώνεται.

4η Εβδομάδα:
Εστιαζόμαστε στη σκέψη 'Είμαι Θεός. Είμαι θεϊκός'. Βιώνουμε στιγμές διαλογισμού.

Προσπαθήστε να κάνετε αυτή την μικρή άσκηση, αφιερώνοντας λίγα λεπτά κάθε μέρα. Απλώς το να ακούτε όλα αυτά τα πράγματα δεν καθαρίζει τον νου σας. Πρέπει να τα κάνετε κιόλας. Πάρτε αυτή την προσπάθεια πολύ σοβαρά.Αν δεν μάθετε αυτό το μάθημα, πώς θα προχωρήσει ο δάσκαλος στο παρακάτω;

Ο Βιβεκανάντα είπε: Σήκω! Ξύπνα! Μην τα παρατάς μέχρι να φτάσεις στο τέλος!

Όταν ολοκληρωθεί η άσκηση θα δούμε αν θα έχετε καταφέρει να ελέγξετε τον νου σας ή αν θα σας κρατάει ακόμα σκλάβους, όπως έχει κάνει τόσες και τόσες ζωές.

 


Επεισόδιο 4ο

Τα τρία 9άρια που οδηγούν στο Σαμάντι

(Πατώντας επάνω στο εικονίδιο θα μεταφερθείτε στην ομιλία 3 στο YouTube. Στις ρυθμίσεις κάτω δεξιά, μπορείτε να επιλέξετε ελληνικούς υπότιτλους.)

Στο 4ο επεισόδιο της σειράς ομιλιών με θέμα 'Κυριαρχήστε στον νου' ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι δίνει μια πιο λεπτομερή περιγραφή της μεθόδου που πρέπει να ακολουθηθεί κατά τη διάρκεια των τεσσάρων εβδομάδων άσκησης.

Την πρώτη εβδομάδα, απλώς παρατηρήστε τον νου.
Την δεύτερη εβδομάδα, παρατηρήστε πώς η επιβράδυνση της αναπνοής, ησυχάζει τον νου.
Την τρίτη εβδομάδα, με λίγο κράτημα της αναπνοής, θα είστε σε θέση να εστιάσετε τον νου σε μία σκέψη, όπως πχ η σκέψη 'Είμαι Θεός'.
Την τέταρτη εβδομάδα, ο νους θα είναι πια ήρεμος και η ουσία αυτής της σκέψης θα σας αποκαλυφθεί.

Ρήσεις από τις Βέδες και τις Ουπανισάδες, όπως το 'Είμαι Θεός', αποκαλύφθηκαν από τους αρχαίους σοφούς, αφού πρώτα εκείνοι τις βίωσαν. Εμείς ξεκινάμε ανάποδα: πρώτα τις επαναλαμβάνουμε, μέχρι το νόημά τους να μας αποκαλυφθεί. Ο δρόμος από εδώ μέχρι εκεί είναι ο ίδιος με τον δρόμο από εκεί μέχρι εδώ. Με την επανάληψη, το νόημα της φράσης θα αποκαλυφθεί από μόνο του, με φυσικό τρόπο, χωρίς κόπο.

Θα δείτε πώς θα είστε μετά από έναν μήνα. Μπορεί να μην έχετε φωτιστεί, όμως θα έχουν υπάρξει στιγμές όπου αγγίξατε τις όχθες της αθανασίας, έστω και λιγάκι. Θα της έχετε ρίξει μια κλεφτή ματιά. Μόλις τη γευτείτε, όλες οι γεύσεις του κόσμου θα γίνουν άνοστες. Δε θα σας προσελκύουν καν. Όλα θα φαίνονται αδιάφορα μπροστά στην εμπειρία του Εαυτού.

Και είναι τόσο εύκολο! Για να πάρετε 1 κιλό ρύζι, πρέπει να περπατήσετε ως την αγορά και να πληρώσετε χρήματα. Η αυτοπραγμάτωση είναι εντελώς δωρεάν, ακριβώς εκεί που βρίσκεστε! Είναι πολύ απλή. Απαιτείται όμως συνέπεια.

Δεν πρέπει όμως να βασανίζεστε. Δεν σας είπα να ξυπνάτε πολύ πρωί σαν τους γιόγκι. Όποια ώρα ξυπνήσετε, φροντίστε να αφιερώσετε χρόνο πριν γεμίσει ο νους σας με τις έγνοιες της ημέρας, γιατί μετά δεν θα μπορέσετε να τον ξαναησυχάσετε. Μόλις βγαίνει από τον ύπνο, ο νους είναι ξεκούραστος και μπορείτε να τον διδάξετε κάτι. Αν το κάνετε με το ζόρι, δε θα αντέξετε πάνω από τρεις μέρες. Θα αποθαρρυνθείτε.

Με τον καιρό θα σας γίνει συνήθεια. Μετά από 4 εβδομάδες, θα σας είναι πανεύκολο να αποσύρετε τον νου σας όποτε θέλετε. Μην περιμένετε όμως πάρα πολλά από τον εαυτό σας. Οι γιόγκι το κάνουν όλη μέρα για πάρα πολλά χρόνια. Κάποια στιγμή θα το βιώσετε κι εσείς, αρκεί να μην τα παρατάτε.

Το ταξίδι από μόνο του είναι πολύ όμορφο. Θα γίνετε πιο ήρεμοι, θα αποκτήσετε ορθή κρίση και θα δράτε μέσα από τη διάκριση, όχι από το ένστικτο. Θα γίνετε καλύτεροι σύζυγοι, γονείς, μαθητές, δάσκαλοι. Ό,τι κάνετε, θα το κάνετε καλύτερα. Σε καθετί, θα ανταποκρίνεστε σωστά, αντί να αντιδράτε. Θα δείτε μια νέα ποιότητα ζωής.

Η συνέπεια είναι το κλειδί.

Ένας Σανκαρατσάρυα πήρε το μήνυμα του δασκάλου του σοβαρά και τώρα του οφείλουμε την Ινδία του σήμερα και τον κόσμο του αύριο. Αν εγώ είχα δέκα τόσο αποφασισμένους μαθητές, τι θα μπορούσα να καταφέρω; Θα άλλαζα τον κόσμο. Μόνο αυτό ζητάω, να το πάρετε σοβαρά.

Τώρα είναι πολύ εύκολο. Έχω ρίξει τις βάσεις πολύ χαμηλά, γιατί θέλω να περάσετε, έστω και με λίγη προσπάθεια. Κάντε το τώρα που έχετε εμένα. Στην επόμενη ζωή δεν ξέρουμε πώς θα είναι τα πράγματα.

9 δευτερόλεπτα = αυτοσυγκέντρωση.
9x9 = 1' 21'' = διαλογισμός.
9x9x9 = 12' 09'' = σαμάντι (βίωση της ενότητας)

Τόσα χρόνια κάνουμε τόσα πράγματα μέσα στη ζωή, και δεν έχουμε βρει αυτά τα δωδεκάμισι λεπτά για να συγκεντρωθούμε στη θεϊκή μας φύση.

Αν μετά από 30 μέρες καταφέρετε ενάμισι λεπτό διαλογισμού, θα τα έχετε πάει περίφημα. Ακόμα και αν καταφέρετε 9 δευτερόλεπτα αυτοσυγκέντρωσης, θα τα έχετε πάει καλά. Χρειάζεται επιμονή.

Την 1η εβδομάδα, απλώς παρατηρήστε.
Τη 2η εβδομάδα, προσπαθήστε να πετύχετε 9'' αδιάλειπτης συγκέντρωσης
Την 3η εβδομάδα, στοχεύστε στο 1' 21'' διαλογισμού.
Τότε, την 4η εβδομάδα θα βιώσετε τη συνειδητοποίηση.
Κάποιοι από εσάς μπορεί να μη χρειαστείτε καν 4 εβδομάδες. Ήδη από την 3η θα έχετε καταλάβει.

Έχω ρίξει τις βάσεις γιατί χρειάζομαι γκνιάνις (Γνώστες). Η μπάκτι (αφοσίωση) πρέπει να οδηγεί στη γκνιάνα (σοφία). Θέλω ο νους σας να είναι συνεχώς βουτηγμένος στο σιρόπι της αυτογνωσίας.

Από δω και στο εξής να θεωρείτε την Αυτογνωσία, ως θρησκεία μας. Δε γεννηθήκαμε για καμία θρησκεία, αλλά για να γνωρίσουμε τον Εαυτό μας. Όλα τα άλλα είναι δευτερεύοντα.

 


Επεισόδιο 5ο

Κατατάξτε και απορρίψτε τις επιθυμίες

(Πατώντας επάνω στο εικονίδιο θα μεταφερθείτε στην ομιλία 3 στο YouTube. Στις ρυθμίσεις κάτω δεξιά, μπορείτε να επιλέξετε ελληνικούς υπότιτλους.)

Σε αυτό το 5ο επεισόδιο της σειράς ομιλιών με τίτλο "Κυριαρχήστε στον νου", ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι μας προτρέπει να εντρυφήσουμε στην παρατήρηση των σκέψεων και ιδιαιτέρως των επιθυμιών μας, και να τις διακρίνουμε σε ταμασικές, ρατζασικές και σαττβικές.
 
"Είδατε τώρα τι πράγματα είναι ικανός να σκεφτεί ο νους σας; Εσείς κάνετε μπάνιο, φοράτε καθαρά ρούχα, κάθεστε σε ένα όμορφο μέρος για να τον παρατηρήσετε, κι εκείνος σας φέρνει ένα σωρό απίστευτα πράγματα.
 
Γι' αυτό λένε ότι μόνο εκείνος που είναι αγνός και χωρίς επιθυμίες, είναι ικανός να γνωρίσει τον Θεό. Κανείς άλλος.
 
Επιθυμία είναι η σκέψη που επιδιώκει την εκπλήρωσή της. Και οι απλές σκέψεις προκαλούν κάποια ταραχή στον νου, όμως οι επιθυμίες είναι ικανές σας οδηγήσουν στην επαναγέννηση, εάν δεν ικανοποιηθούν. Γι' αυτό η εξωτερική καθαριότητα δεν έχει τόση σημασία όση η εσωτερική.
 
Σε αυτό τον κόσμο, όλοι, ακόμα και τα έντομα, αναζητούν την ευτυχία, όμως δεν ξέρουν πού να την βρουν. Όπως το ελάφι μόσχος τρέχει σε όλο το δάσος κυνηγώντας το άρωμα που αναδίδει η ίδια του την κοιλιά, έτσι ακριβώς κάνουν και όλοι οι άνθρωποι. Βρίσκουν κομματάκια χαράς εδώ κι εκεί, αλλά δεν βρίσκουν τη μόνιμη ευτυχία. Στο τέλος, αποκαμωμένοι, με τη χάρη του Θεού, καταφεύγουν στα πόδια του δασκάλου και του λένε: "Έψαξα παντού μα δεν τη βρήκα πουθενά". Κι εκείνος τους λέει: "Κοίταξε μέσα σου. Εκεί βρίσκεται".
 
Η μόνη επιθυμία που είναι καλό να έχετε είναι η επιθυμία να γνωρίσετε τον Θεό. Όλες οι άλλες επιθυμίες σας δένουν με τον κόσμο, όμως αυτή σας δένει με τον Θεό.
 
Την πρώτη εβδομάδα, θα πρέπει να ανοίξετε τη ντουλάπα και να δείτε τι ρούχα έχετε συσσωρεύσει τόσα χρόνια. Ποια σας κάνουν και ποια θέλουν πέταμα. Τη δεύτερη εβδομάδα, θα πρέπει να ξεφορτωθείτε τα ρούχα εκείνα που δε σας εξυπηρετούν πλέον. Στο τέλος, ας κρατήσετε μόνο τη σκέψη 'Πρέπει να γνωρίσω τον Θεό'. Εάν γνωρίσετε τον Θεό, τότε αυτομάτως θα γνωρίζετε τα πάντα.
 
Στις Ουπανισάδες αναφέρεται: Το Ωμ είναι το τόξο. Ο Εαυτός είναι το βέλος. Ο Θεός είναι ο στόχος. Για να ρίξετε το βέλος και να πετύχετε τον στόχο χρειάζονται δύο πράγματα: δύναμη και σταθερότητα. Όταν το βέλος πετύχει τον στόχο εσείς θα είστε ένα με τον Θεό.
 
Η δύναμη του νου είναι η αγνότητα, δηλαδή η απουσία επιθυμιών. Έστω και μία επιθυμία είναι ικανή να σας κάνει να αστοχήσετε. Ο κόσμος νομίζει ότι εκείνοι που ικανοποιούν τις επιθυμίες τους έχουν δύναμη, όμως η αληθινή δύναμη είναι να μην έχεις επιθυμίες.
 
Ο Βιβεκανάντα έλεγε ότι η πνευματικότητα είναι για τους δυνατούς, όχι για τους αδύναμους.
 
Υπάρχουν τρεις κατηγορίες επιθυμιών:
1) Οι Ταμασικές είναι εκείνες που απολαμβάνει το σώμα μέσω των αισθήσεων. Πηγάζουν από τα ένστικτα και είναι επιβλαβείς. Αυτές σας κλέβουν τη δύναμη και πρέπει να τις εγκαταλείψετε. Οι δραστηριότητες του σώματος πρέπει να γίνονται με σκοπό αυτό να διατηρείται υγιές.
2) Οι Ρατζασικές είναι αυτές που απολαμβάνετε νοητικά και συναισθηματικά, και δεν προέρχονται από το ένστικτο αλλά από τη διάνοια. Σκέψεις όπως "θέλω να γίνω διάσημος, θέλω να με θαυμάζουν". Αυτές οδηγούν στο 'εγώ' και την προσκόλληση και βλάπτουν την πνευματική πρόοδο του ανθρώπου. Τα καθήκοντά σας πρέπει να γίνονται σαν υπηρεσία προς τον Θεό και την κοινωνία.
3) Οι Σαττβικές είναι εκείνες που χαροποιούν την καρδιά, όπως όταν κάνετε μια καλή πράξη, αλλά θέλετε να λάβετε αναγνώριση για αυτήν. Πχ. όταν θέλετε να είστε καλοί, όχι για χάρη της καλοσύνης, αλλά για να σας επαινούν οι άλλοι. Κι αυτές χρειάζεται να μετουσιωθούν, ώστε να κάνετε το καλό για χάρη του καλού και μόνο.
 
Αρχίστε μια λίστα και κάθε μέρα να παρατηρείτε: Υπάρχει ακόμα αυτή η σκέψη ή έφυγε; Την άλλη εβδομάδα θα μάθουμε να τις ξεσκαρτάρουμε.
 
Όλο αυτό το κάνουμε επειδή χρειάζομαι γκνιάνις (σοφούς). Έστω και 3-4 άτομα αν τα καταφέρουν, θα μοιραστούν τη δουλειά Μου και θα την πολλαπλασιάσουν σε πολύ περισσότερα μέρη.
 
Το πρόβλημα στον κόσμο μας είναι ότι υπάρχουν πολλοί φιλόσοφοι και ρήτορες, αλλά ελάχιστοι γκνιάνις. Σε τόσα δισεκατομμύρια κόσμο, πολύ λίγοι προσπαθούν, κι από αυτούς, ελάχιστοι τα καταφέρνουν. Να λέτε: 'Θέλω να γίνω ένας από αυτούς!'
 
Με ρωτάτε, "Πώς μπορώ να σε βοηθήσω;"
Απαντώ, "Γίνε σαν Εμένα! Πώς; Γίνε χωρίς επιθυμίες".
 
Τώρα είναι ο καιρός. Η άμπωτη είναι χαμηλά και ο ποταμός διασχίζεται εύκολα. Ο προπονητής σας είναι στο πλάι σας. Βουτήξτε κι Εγώ θα φροντίσω να βγείτε στην άλλη όχθη. Έτσι μετά θα μπορέσετε να βοηθήσετε κι άλλους ανθρώπους."
 
 

Επεισόδιο 6ο
 
Η Χρυσή Ευκαιρία
 
 (Πατώντας επάνω στο εικονίδιο θα μεταφερθείτε στην ομιλία 1, στο YouTube. Στις ρυθμίσεις κάτω δεξιά, μπορείτε να επιλέξετε ελληνικούς υπότιτλους.)

Στην 6η ομιλία του με θέμα: 'Κυριαρχήστε στον Νου', ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι, αποσαφηνίζει τα χαρακτηριστικά του πνευματικού αναζητητή.

"Ο Άντι Σάνκαρα λέει: 'Μόνο εκείνοι των οποίων ο νους συγχωνεύεται με τον λόγο του δασκάλου θα κερδίσουν τα πάντα, ακόμα και το Ύψιστο Παραμπράχμαν, τον Θεό'. Μόνο όσοι ακούνε με προσοχή τον λόγο, τον κρατούν συνεχώς στον νου τους και τον εφαρμόζουν. Αλλιώς, είναι σαν να σπέρνεις σπόρους στην ξηρή άμμο. Η Μίρα έλεγε: 'Τους πότισα και τους έθρεψα με τα δάκρυά μου'. Εκείνη έκλαιγε δάκρυα αφοσίωσης, δάκρυα αποχωρισμού από τον Εαυτό. Ποτίζοντας τους σπόρους με αυτόν τον τρόπο, θα λάβετε τον καρπό της Θείας Ευδαιμονίας. Αλλιώς, θα είναι σαν να σπέρνεις στην άνυδρη έρημο.

Εκατομμύρια άνθρωποι έχουν διαβάσει την Μπάγκαβαντ Γκίτα, όμως σε ποιο νου μπορεί εκείνη να βλαστήσει και να αναπτυχθεί; Μόνο στον εύφορο νου, που διαθέτει αφοσίωση, πίστη και αφιέρωση στην ιδέα του Θεού, και θέλει να ερευνήσει και να γνωρίσει τον Θεό. Μόνο τότε να πηγαίνετε στον δάσκαλο και να κάνετε τις σωστές ερωτήσεις. Αλλιώς όχι.

Η σοβαρότητα είναι πολύ σημαντική, πολύ απαραίτητη. Ταυτόχρονα πρέπει να είστε σε ετοιμότητα, πρόθυμοι να εκτελέσετε το λόγο του δασκάλου και επίσης να έχετε τις αισθήσεις σας υπό έλεγχο. Τότε θα αποκτήσετε την υπέρτατη ειρήνη, χωρίς καθυστέρηση. Πρέπει όμως να απορροφηθείτε εντελώς από τον λόγο του δασκάλου.

Σας λέω ότι το κατώφλι έχει κατέβει, η στάθμη του ποταμού έχει χαμηλώσει. Ό,τι μπορούσατε να πετύχετε σε δύο χρόνια, τώρα μπορείτε να το κάνετε σε μια εβδομάδα.

Εσείς δεν γνωρίζετε τι σημαίνει δοκιμασία από τον δάσκαλο. Άλλοι δάσκαλοι έβαζαν δοκιμασίες μέχρι το κόκκαλο. Κλόνιζαν τους μαθητές μέχρι το μεδούλι, πριν τους αποκαλύψουν τη Γνώση.

Ένας μαθητής πήγε στον Ντακσιναμούρτι. Η μητέρα του τον είχε προετοιμάσει 'Δε θα είναι εύκολο, θα σε δοκιμάσει. Πέσε στα πόδια του και κρατήσου σφιχτά. Όταν σε κλωτσά με το αριστερό, εσύ να αρπάζεσαι από το δεξί. Όταν σε κλωτσά με το δεξί, κρατήσου από το αριστερό'. Εκείνος πήγε και αντί για άσραμ είδε ένα σωρό ανθρώπους να επιδίδονται σε κάθε λογής ηδονές. Είδε τον Ντακσιναμούρτι με 10 γυναίκες γύρω του. Σκέφτηκε ότι αυτός δεν μπορεί να είναι δάσκαλος. Αλλά θυμήθηκε τα λόγια της μητέρας του και κατάλαβε ότι αυτό ήταν μια δοκιμασία. Έπεσε στα πόδια του δασκάλου και τότε εκείνος του φανερώθηκε, ενώ όλοι όσοι βρίσκονταν εκεί μεταμορφώθηκαν σε γιόγκις και ασκητές.

Τέτοιες δοκιμασίες έβαζαν οι δάσκαλοι, όμως εγώ σας το κάνω εύκολο για να σας ενθαρρύνω. Αν όμως δεν το κάνετε τώρα, θα πρέπει να έρχεστε ξανά και ξανά σ' αυτόν τον κόσμο μέχρι να τα καταφέρετε.

Φανταστείτε να σας έβαζαν τώρα στην πρώτη δημοτικού, να σας δίδασκαν από την αρχή την αλφαβήτα και να σας υποχρέωναν να ξαναπαρακολουθήσετε όλα τα χρόνια υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Θα το δεχόσασταν; Όχι βέβαια. Κι όμως είστε όλοι διατεθειμένοι να ξαναμπείτε σε μια μήτρα, να ξαναγεννηθείτε και να ξαναπεράσετε την αγωνία του θανάτου. Να σας ξαναμάθουν πώς να περπατάτε, πώς να μιλάτε, πώς να τρώτε, πώς να ντύνεστε, πώς να σκουπίζεστε, ξανά και ξανά. Δεν είναι ανόητο να ξαναγεννιέστε σαν μωρό; Αν είχατε την ανάμνηση των προηγούμενων ζωών σας, θα θέλατε να αρχίσετε πάλι από την αρχή;

Έχετε παίξει ποτέ 'φιδάκι', εκείνο το επιτραπέζιο παιχνίδι; Στη θέση 99 σας περιμένει ένα φίδι που σας ξαναστέλνει πίσω στο 1. Έχετε νιώσει τι απαίσιο συναίσθημα είναι αυτό; Τι απογοήτευση; Το ίδιο συμβαίνει και με τη ζωή. Αμέτρητες φορές έχετε γλιστρήσει από το 99 πίσω στο 1.

Φανταστείτε πόσο άσχημα νιώθει η ψυχή την ώρα που φεύγει από το σώμα για να επιστρέψει σε ένα άλλο. Τη στιγμή που φεύγει από το σώμα, θυμάται όλο της το παρελθόν, τα εκατοντάδες και χιλιάδες σώματα από τα οποία έχει περάσει και είναι απαρηγόρητη που έκανε το ίδιο λάθος τόσες φορές. Δυο φορές στη ζωή θυμάται η ψυχή το παρελθόν της: τη στιγμή που γεννιέται και τη στιγμή που πεθαίνει. Γι’ αυτό όταν γεννιέται κλαίει: ‘Πού είμαι; Ποιος είμαι;’

Οι άνθρωποι πεθαίνουν με τα μάτια ανοιχτά, εξαιτίας του σοκ που βιώνουν βλέποντας το παρελθόν τους από τόσες ζωές. Αντίθετα, εκείνοι που γνωρίζουν την αλήθεια, πεθαίνουν εν ειρήνη, με τα μάτια κλειστά, χωρίς φόβο ή απογοήτευση.

Οι Ουπανισάδες λένε: 'Ω, νεκρική πυρά, θυμήσου όλο το καλό που έχω κάνει, και κάνε να μη χρειαστεί να επιστρέψω εδώ, σ' αυτόν τον τόπο των δαιμόνων, του σκότους και της άγνοιας'. Εσείς νομίζετε ότι όσα βλέπετε είναι αλήθεια, όμως ονειρεύεστε. Μόνο η θέαση του Άτμαν είναι αληθινή όραση.

Φανταστείτε λοιπόν πώς νιώθει η ψυχή που βγαίνει από το σώμα: 'Πάλι θα πρέπει να ξαναγεννηθώ, πάλι θα πονέσω για να βγάλω δόντια, πάλι μια άγνωστη γυναίκα θα με σκουπίζει όταν λερώνομαι, πάλι ένας άγνωστος άνδρας θα μου λέει τι να κάνω και τι να μην κάνω, πάλι θα με στείλουν στην 1η δημοτικού'! Αυτή η απογοήτευση δε συγκρίνεται με καμία άλλη που έχετε βιώσει. Εάν θέλετε να την αποφύγετε, πρέπει να δράσετε τώρα, γιατί εκείνη την ώρα θα είναι αργά, δε θα μπορείτε να κάνετε τίποτα.

Προσηλωθείτε στον λόγο του δασκάλου. Η διδασκαλία δίνεται σε 4 επίπεδα:

- Προφορικά, μέσω λέξεων, όπως κάνουμε εμείς. Αυτή είναι για τους κατώτερους μαθητές.

- Σιωπηλά, μέσω του νου. Αυτή είναι για τους ανώτερους μαθητές.

- Σε ακόμα ανώτερο επίπεδο, ο δάσκαλος δεν σκέφτεται κάτι, ο μαθητής λαμβάνει αυτομάτως την οδηγία του δασκάλου σε όραμα.

- Το ύψιστο επίπεδο διδασκαλίας είναι το απόλυτο τίποτα. Ο δάσκαλος δε σκέφτεται τίποτα, και ο μαθητής απλώς γνωρίζει. Έτσι, σιωπηλά, δίδασκε ο Ντακσιναμούρτι: στην παρουσία του, οι ώριμοι μαθητές γνώριζαν την αλήθεια.

Εγώ έχω χαμηλώσει τόσο πολύ το επίπεδο διδασκαλίας, γιατί γνωρίζω ότι αλλιώς δεν πρόκειται να καταλάβετε. Δεν σας δίνω απλές διδασκαλίες. Σας δίνω τη Γνώση του Μπράχμαν, για την οποία άλλοι έχουν μοχθήσει πάρα πολύ. Όμως ο δάσκαλος δείχνει απλώς τον δρόμο, εσείς πρέπει να τον βαδίσετε. Ο δάσκαλος κάνει το 1%, ο μαθητής το 99%. Δεν μπορώ να τονίσω αρκετά πόσο σημαντική είναι η δική σας προσπάθεια.

Όταν δεν καταλαβαίνετε, σας αποκαλώ ‘βουβάλια’! Όταν καταλαβαίνετε, σας αποκαλώ ‘χρυσούς Μου’! Επιλέξτε λοιπόν αν θα παραμείνετε βουβάλια ή θα γίνετε χρυσοί. Η επιλογή είναι δική σας.

Πόσο απαίσιο, πόσο ανόητο θα ήταν να ξαναγεννηθείτε, ενώ έχετε έρθει σε επαφή με έναν μεγάλο δάσκαλο, που είναι γνώστης του Μπράχμαν, και σας έχει δώσει την ουσία της ουσίας των γραφών τόσο απλουστευμένη;

Αν διαβάσετε τις Ουπανισάδες, θα δείτε πόσο δυσνόητες είναι. Από τον έναν στίχο στον επόμενο, δεν βγαίνει κανένα νόημα. Πρέπει να διαλογιστείτε πολύ για να τις κατανοήσετε. (Δίνει ένα παράδειγμα από την Ίσα Ουπανισάντ)

Ο Σανκαρατσάρυα λυπήθηκε τους ανθρώπους και τις απλούστευσε, όμως κι αυτός το έκανε στα σανσκριτικά. Ο Βιβεκανάντα το έκανε ακόμα πιο απλό, διδάσκοντας στα αγγλικά. Όμως, κανείς ποτέ στο παρελθόν δεν το έκανε τόσο απλό όσο σας το έχω κάνει Εγώ τώρα.

Ξέρω ότι αν μιλήσω στη γλώσσα των Ουπανισάδων ή στη γλώσσα της σιωπής, εσείς δεν θα καταλάβετε τίποτα. Γι’ αυτό τις στύβω και σας δίνω τον αγνό, γλυκό χυμό όλων των Ουπανισάδων, των Βεδών και την ουσία όλης της ζωής. Εσείς πρέπει, όχι απλώς να ακούτε τον λόγο Μου, όχι απλώς να τον διαλογίζεστε, αλλά να γίνετε ΕΝΑ με αυτόν.

Πήρα όλη τη διδακτέα ύλη και τη συμπύκνωσα σε ένα πρόγραμμα διάρκειας ενός μήνα! Αν την κατανοήσετε και την εφαρμόσετε τώρα, ολόκληρη η ζωή σας θα είναι εξασφαλισμένη.

Όλο αυτό δεν το κάνω για χάρη δική Μου. Ευελπιστώ ότι ένας από εσάς θα κάνει ένα βήμα μπροστά, θα δώσει προσοχή στον λόγο Μου, και θα κατακτήσει την ευδαιμονία. Φανταστείτε να μη χρειάζεται να ξαναλυπηθείτε ποτέ, ούτε να νιώσετε οργή, φόβο, επιθυμία, προσκόλληση, ή θλίψη. Φανταστείτε τι χαρά είναι αυτή!

Τα βουβάλια λατρεύουν να κυλιούνται στη λάσπη, γιατί αυτή είναι η φύση τους. Εσείς πρέπει να προχωρήσετε από το τάμας στο σάττβα, από άχρηστοι σε ανεκτίμητοι! Κάντε το! Το να μην κάνετε τίποτα είναι απαράδεκτο.

Να σκέφτεστε, ‘Δεν πρέπει να αναγκαστώ να ξαναγεννηθώ σε κάποια οικογένεια. Αν εγώ το επιλέξω να ξαναγεννηθώ ως γκνιάνι (σοφός), έχει καλώς. Αλλά όχι σαν αδαής’.

Εγώ σας δίνω τον χυμό, χωρίς φλούδα, χωρίς κουκούτσια. Εσείς ούτε το σαγόνι σας δε χρειάζεται να κουνήσετε. Απλώς καταπιείτε τον. Τι άλλο μπορώ να κάνω; Τέτοια είναι η συμπόνια του δασκάλου.

Εφαρμόστε αυτό το μήνα άσκησης και έπειτα δε θα χρειάζεται πια να μιλάω Εγώ. Θα μιλάτε εσείς, από τη δική σας εμπειρία. Κάθε καθυστέρηση, μπορεί να αναβάλλει την πραγμάτωσή σας για πολλές ζωές. Τόσο σημαντική είναι αυτή η στιγμή. Αν κάνετε έστω και λίγη ειλικρινή προσπάθεια, Εγώ θα φροντίσω για τα υπόλοιπα. Η πύλη αυτή ανοίγει πολύ σπάνια. Εισέλθετε τώρα που είναι ανοιχτή, πριν ξανακλείσει.

Όλο αυτό το κάνω επειδή δε χρειάζεται να υποφέρετε. Επειδή εγώ δεν υποφέρω, και ξέρω πώς είναι να μην υποφέρει κανείς, γι' αυτό θέλω ούτε εσείς να υποφέρετε, ούτε κανείς άλλος.

 


Επεισόδιο 7ο 

Κατανοήστε σωστά τα βασικά

Στην 7η ομιλία του με θέμα "Κυριαρχήστε στον Νου" ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι διευκρινίζει ορισμένες παρερμηνείες σχετικά με την παρατήρηση του νου.

"Μη νομίζετε ότι αυτά που σας λέω είναι καινούριες διδασκαλίες. Ανέκαθεν σας έλεγα ότι πρέπει να ελέγξετε τον νου σας και ότι αυτός είναι το κλειδί των δεσμών ή της απελευθέρωσής σας. Απλώς τώρα δίνω περισσότερη έμφαση. Παλιότερα το ακροατήριο ήταν πιο ανομοιόμορφο και έτσι μιλούσα για πολλά διαφορετικά πράγματα, που αφορούσαν πολλούς διαφορετικούς ανθρώπους. Τώρα το ακροατήριο είναι συγκεκριμένο, έτσι και αυτές οι ομιλίες απευθύνονται σε αυτό το ακροατήριο.

Μιλάμε για τη Βεντάντα και τον έλεγχο του νου. Κάνοντας τον νου σταθερό και αγνό, θα πετύχετε το αίσθημα της ενότητας, είτε ακολουθείτε την Κάρμα Γιόγκα (Υπηρεσία), την Μπάκτι Γιόγκα (Αφοσίωση) ή την Γκνιάνα Γιόγκα (Γνώση). Δεν πρέπει να δημιουργείται η εντύπωση ότι η Μπάκτι είναι κατώτερη από την Γκνιάνα, διότι είναι πολύ χρήσιμη στο να κρατά τον νου αγνό και εστιασμένο στον Θεό.

Η φύση του νου είναι τέτοια ώστε θα προσπαθήσει να σας πείσει ότι έχει κάποιο ρόλο που βρίσκεται εδώ, ότι είναι δικός σας. Τη στιγμή που θα στρέψετε την προσοχή επάνω του και θα τον ρωτήσετε: "Γιατί βρίσκεσαι εδώ; Τι κάνεις εδώ; Ποιος σε κάλεσε; Είσαι εγώ;" τότε ο νους θα το βάλει στα πόδια. Αυτό πετυχαίνετε με την αυτοέρευνα, δηλαδή ρωτώντας "Ποιος είμαι;"

Ο Ραμάνα Μαχάρσι ήταν ένας πολύ αγνός γκνιάνι (γνώστης). Χρησιμοποιούσε πάντοτε την αυτοέρευνα, όμως δεν καταδίκαζε κανένα άλλο μονοπάτι. Κάποτε τον πλησίασε ένας πιστός του Κυρίου Ναράγιενα και τον ρώτησε: "Όταν πεθάνω πιστεύεις θα πάω στη Βαϊκούντα (Ουράνια κατοικία του Κυρίου Ναράγιενα);" "Ναι, βέβαια" απάντησε ο Ραμάνα. "Και θεωρείς ότι θα δω τον Κύριο Ναράγιενα;" "Ναι, θα Τον δεις". "Και τι πιστεύεις ότι θα μου πει;" "Θα σου πει να ρωτήσεις τον εαυτό σου 'Ποιος είμαι;'!" απάντησε ο Ραμάνα.

Η αφοσίωση θα εξαγνίσει τον νου σας και η γνώση θα αποκαλύψει την Αλήθεια. Γνωρίζοντας ότι είσαι Θεός, τότε αυτομάτως θες να υπηρετήσεις τους άλλους, διότι γνωρίζεις ότι είναι κι εκείνοι Θεός, και τους αγαπάς, όπως αγαπάς τον εαυτό σου.

Πολλοί κάνουν satsangs μέσω του ίντερνετ. Αν αυτό τους βοηθά στην αυτοπραγμάτωση, έχει καλώς. Αν απλά περνούν το χρόνο τους, και νιώθουν ότι έκαναν το πνευματικό τους καθήκον για την ημέρα, τότε καλύτερα να μην το κάνουν. Πολλοί συζητούν τα ίδια πράγματα, απλώς για να ακουστούν οι απόψεις τους και οι ίδιοι να λάβουν κάποια αναγνώριση. Αυτά είναι νοητικές ασκήσεις, δε χρειάζονται. Να μελετάτε τις γραφές εις βάθος και να τις εφαρμόζετε εις βάθος.

Ο γνώστης του Μπράχμαν μιλά λιγότερο. Εγώ δεν έχω καμιά διάθεση να μιλάω. Από τις 24 ώρες της μέρας, μιλώ μόνο αυτή τη μία ώρα. Όλες τις υπόλοιπες σιωπώ, εκτός αν είναι απαραίτητο να μιλήσω.

Πολλοί αποφασίζουν να κάνουν σιωπή, αλλά με αυτόν τον τρόπο, απλώς ταλαιπωρούν τους γύρω τους, διότι δεν εκτελούν σωστά τις υποχρεώσεις τους. Άλλοι προσπαθούν να υποβάλουν το σώμα τους σε κάθε είδους δοκιμασίες και βασανιστήρια για να αποδείξουν ότι το ελέγχουν. Όμως το σώμα σας δεν φταίει σε τίποτα. Η αυτοπραγμάτωση έρχεται σε έναν αγνό και σταθερό νου. Το σώμα είναι απαραίτητο, απλώς δεν πρέπει να του δίνετε περισσότερη σημασία από όση χρειάζεται. Ελαττώστε τις συναναστροφές σας στις απολύτως αναγκαίες. Πριν μιλήσετε να διερωτάστε:
- Αυτό που θα πω είναι αλήθεια;
- Θα βλάψει κανέναν;
- Είναι απαραίτητο;

Αν αυτό που θέλετε να πείτε δεν περνά αυτούς τους τρεις ελέγχους, τότε καλύτερα να μην το πείτε. Τα ίδια ερωτήματα πρέπει να θέτετε και στα αισθητήρια όργανά σας. Γι' αυτό οι γιόγκι περπατούν κοιτώντας χαμηλά, όχι δεξιά κι αριστερά. Όλα όσα συσσωρεύει ο νους σας, θα πρέπει αργότερα να τα καθαρίσετε. Εγώ σας λέω "Μην καθαρίζετε! Διατηρηθείτε καθαροί!"

Σιγά σιγά, στον διαλογισμό σας θα αναδύονται όλο και παλαιότερες σκέψεις και αναμνήσεις. Αυτό συμβαίνει επειδή εισέρχεστε βαθύτερα. Είναι όπως οι στρώσεις του υπεδάφους, όσο βαθύτερες, τόσο παλαιότερες.
Η προσπάθειά μας είναι να μη συσσωρεύετε νέες περιττές σκέψεις. Περιορίστε τις επαφές σας στο ελάχιστο και στον διαθέσιμο χρόνο σας να παρατηρείτε τον νου σας. Μην κάνετε ακρότητες και υπερβολικές πειθαρχίες που θα σας δημιουργήσουν ένταση. Σε ό,τι κάνετε, να έχετε μέτρο.

Μη μιλάτε χωρίς λόγο.
Μην τρώτε χωρίς λόγο.
Μην κοιμάστε παραπάνω από όσο χρειάζεται το σώμα σας.
Μην έρχεστε σε επαφή με πάρα πολλούς ανθρώπους χωρίς λόγο.
Να ρωτάτε τα 3 ερωτήματα που προαναφέραμε.

Μη δίνετε ιδιαίτερη σημασία στις εμπειρίες και τις 'δυνάμεις' που μπορεί να αποκτήσετε μέσω της άσκησης. Πολλοί έχουν ξεγελαστεί από τις δυνάμεις που απέκτησαν και ξέχασαν τον αρχικό σκοπό τους, την Αυτοπραγμάτωση. Ο νους τους ήταν ανώριμος.

Δε χρειάζεται να ανεβάζετε τις εμπειρίες σας στο ίντερνετ, ούτε να έχετε τέτοιες 'πνευματικές' φιλοδοξίες. Μην καταγράφτε ούτε για πόση ώρα καθίσατε για διαλογισμό. Άλλοτε μπορεί να είναι δέκα λεπτά, άλλοτε είκοσι. Άλλοτε μπορεί ο νους να μη σας αφήνει ούτε μισό λεπτό. Δεν πειράζει. Παρατηρήστε το κι αυτό. Ο νους δε θέλει να πεθάνει. Όμως, μόνο όταν πεθάνει, θα γνωρίσετε την αλήθεια. Η απουσία του είναι η παρουσία σας. Δε γίνεται να συνυπάρχετε και οι δύο.

Ο Ασταβάκρα είπε: "Τη στιγμή που το λιοντάρι της έλλειψης επιθυμιών παρουσιάζεται, οι ελέφαντες των αισθήσεων το βάζουν σιωπηλά στα πόδια, και αν δεν μπορούν να φύγουν, γίνονται υπάκουοι υπηρέτες του".
Πού είναι οι αισθήσεις σας όταν κοιμάστε; Δεν υπάρχουν. Πότε θα εξαφανιστούν; Όταν ανατείλει το Άτμαν. Πότε θα γίνει αυτό; Όταν μείνετε χωρίς επιθυμίες.

Αυτήν την εβδομάδα θα διαχωρίσετε τις σκέψεις σας. Κατά τη γνώμη Μου, αν το κάνετε για 20 λεπτά (συνολικά, ούτε καν συνεχόμενα) επί επτά μέρες, αρκεί για να καθαρίσετε τη σαβούρα ακόμα και από τις προηγούμενες ζωές σας!
Την επόμενη εβδομάδα θα μάθουμε πώς να ξεφορτωνόμαστε το τάμας, πώς να εξαγνίζουμε το ράτζας και πώς να ενθαρρύνουμε το σάττβα. Θα δείτε ότι στο τέλος, θα σας έχουν απομείνει 3-4 κύριες σκέψεις, όπως: η συντήρηση του σώματός σας, η σωστή διεκπεραίωση των καθηκόντων σας, η φροντίδα των δικών σας ανθρώπων, και κυρίως, πώς θα κάνετε το καθετί για την ευχαρίστηση του Σουάμι.

Θα απομείνει μόνο μία σαττβική σκέψη: Πρέπει να αυτοπραγματωθώ, να βγω από το σπήλαιο και να βοηθήσω δέκα άλλους να βγουν κι εκείνοι.

Είστε προσκολλημένοι στην άγνοια και δε θέλετε να την εγκαταλείψετε. Την κουβαλάτε, όπως η μάνα που κουβαλά το άψυχο σώμα του νεκρού παιδιού της, γιατί δεν αντέχει να το αποχωριστεί. Ξέρω ότι μόνοι σας έχετε συσσωρεύσει όλες αυτές τις νεκρές σκέψεις και προσκολλήσεις, όμως δεν έχουν πια καμιά αξία για τη ζωή σας. Τα παιδικά σας παπούτσια, που με κόπο αποκτήσατε, δε σας κάνουν πια. Ξεφορτωθείτε τα.

Ελαχιστοποιήστε τις σκέψεις και κρατήστε μόνο αυτή: 'Να γνωρίσω τον Εαυτό μου'. Αν το κάνετε αυτό, δε θα χρειαστεί να υποφέρετε ποτέ ξανά στη ζωή αυτή ούτε στις επόμενες, ούτε για μια μέρα, ούτε για μια στιγμή.

Επαναλαμβάνω ότι τώρα που το κατώφλι είναι χαμηλό, τώρα που η στάθμη του νερού έχει κατέβει, τώρα είναι η στιγμή για να περάσετε."

 


Επεισόδιο 8ο

Απελευθερωμένη Ψυχή ή Δέσμια Ψυχή

 

Στην Ασταβάκρα Γκίτα αναφέρεται: Εκείνος που θεωρεί τον εαυτό του ελεύθερο, απελευθερώνεται και εκείνος που θεωρεί τον εαυτό του δέσμιο, παραμένει δέσμιος. Όπως σκέφτεστε, έτσι θα είναι και το πεπρωμένο σας. Ο καθοριστικός παράγων του αν θα είστε Buddha (απελευθερωμένος) ή Baddha (δέσμιος) είναι το Buddhi (ανώτερη διάνοια) σας. Όταν τη στρέφετε προς τον κόσμο δεσμεύεστε, όταν τη στρέφετε προς τον Θεό απελευθερώνεστε. Επομένως, σε μεγάλο βαθμό, το πεπρωμένο σας είναι στα χέρια σας.

Ο πατέρας του Βούδα ήθελε να τον προστατεύσει από κάθε δυσάρεστη εικόνα, και επί 29 χρόνια τον κρατούσε σε ένα περιβάλλον ευημερίας και απολαύσεων. Τότε, ο Βούδας βγήκε από το παλάτι και είδε για πρώτη φορά έναν ηλικιωμένο, έναν άρρωστο, έναν νεκρό και έναν άγιο. Τότε συνειδητοποίησε ότι και ο ίδιος θα υποστεί μοιραία την ασθένεια, τα γηρατειά και τον θάνατο, και αναρωτήθηκε ποιο ήταν το νόημα μιας τέτοιας ζωής.

Όλοι έχουμε δει νεκρούς, αρρώστους, ηλικιωμένους και αγίους. Πόσοι όμως από εμάς κάναμε αυτή την ερώτηση: ‘Γιατί να συνεχίσω να ζω μια ζωή που θα τελειώσει με πόνο και να μη βρω την πραγματική ευτυχία;’

Επί αιώνες οι άνθρωποι έβλεπαν τα μήλα να πέφτουν από το δέντρο, όμως μόνο ο Νεύτωνας αναρωτήθηκε το γιατί. Ομοίως, πρώτος ο Βούδας διερωτήθηκε: ‘Γιατί ο κόσμος να υποφέρει; Πώς θα γλιτώσουμε από τη δυστυχία;’ και έγινε Βούδας.

Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν προβληματίζονται καν, ‘Πώς θα βρούμε τη μόνιμη ευτυχία; Πώς θα ζήσουμε τη μόνιμη γαλήνη;’ Αυτά είναι τα ερωτήματα που θα σας οδηγήσουν στην Αυτοπραγμάτωση. Επειδή κανείς δε νοιάζεται για αυτά, όλοι υποφέρουν.

Η αναβλητικότητα είναι η πιο επικίνδυνη συνήθεια του πνευματικού αναζητητή.

Ο Βούδας κάθισε επί 49 μέρες κάτω από το δέντρο, ρωτώντας ‘Ποιος είμαι;’. Συμπέρανε ότι ευτυχία είναι η απουσία επιθυμιών. Η αλήθεια της ζωής είναι ότι παντού υπάρχει δυστυχία και μόνο κυριεύοντας τις επιθυμίες, νικιέται η δυστυχία και επιτυγχάνεται η αυτοπραγμάτωση.

Αυτή την εβδομάδα ασκηθήκατε στην παρατήρηση και είδατε ότι υπάρχει κάτι μέσα σας που είναι σε θέση να παρατηρεί το σώμα και τον νου. Αυτό σημαίνει ότι εσείς δεν είστε το σώμα, ούτε ο νους, διότι πώς θα μπορούσατε να είστε το αντικείμενο της παρατήρησης; Υπάρχει ένας ανώτερος νους (Buddhi) που παρατηρεί τον νου, και αν τον χρησιμοποιήσετε μπορείτε από Baddha να γίνετε Buddha.

Σε πολλά ζώα κυριαρχεί μία αίσθηση, η οποία τα οδηγεί στον όλεθρο. Η νυχτοπεταλούδα έλκεται τόσο πολύ από το φως που, αν και ξέρει ότι θα πεθάνει, παρόλα αυτά πάει κοντά και καίγεται. Το ψάρι έλκεται από τη γεύση του δολώματος και, παρόλο που γνωρίζει ότι έτσι πέθαναν ο πατέρας και ο παππούς του, ανήμπορο να αντισταθεί στο ένστικτό του, καταπίνει το δόλωμα μαζί με το αγκίστρι. Οι κυνηγοί προσελκύουν το ελάφι, μιμούμενοι κάποιους ήχους, έτσι αυτό αιχμαλωτίζεται εξαιτίας της ακοής του. Επίσης, εξαπολύουν μια θηλυκή ελεφαντίνα, που μόλις την ακουμπήσουν οι αρσενικοί άγριοι ελέφαντες, τρελαίνονται και την ακολουθούν παντού, πέφτοντας έτσι στα χέρια των κυνηγών. Τέτοια είναι η δύναμη της αφής πάνω τους. Τέλος, οι μέλισσες και οι μύγες έλκονται από το άρωμα κάποιων λουλουδιών τα οποία είναι σαρκοβόρα, κολλούν στο νέκταρ τους και πεθαίνουν.

Όλα αυτά τα ζώα γνωρίζουν ότι κινδυνεύουν, αλλά ωστόσο δεν αναρωτιούνται για ποιο λόγο να επαναλάβουν ό,τι έπαθαν και οι προηγούμενοι, διότι δεν διαθέτουν Buddhi. Αν όμως δεν αναρωτιούνται ούτε οι άνθρωποι, τότε πώς θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν; Χειρότεροι από ζώα.

Ο Ντουρυόντανα είπε, ‘Γνωρίζω το σωστό μα δεν μπορώ να το ακολουθήσω. Γνωρίζω το λάθος, μα δεν μπορώ να το αποφύγω’. Εσείς είστε ζώα; Είστε ο Ντουρυόντανα;

Μιμηθείτε τον Ραμάνα Μαχάρσι και τον Βούδα και εγκαταλείψτε τις νεκρές συνήθειες, που σας αναγκάζουν να επαναλαμβάνετε τα ίδια, ξανά και ξανά, χωρίς επίγνωση και αυτοέλεγχο. Μην είστε σκλάβοι του νου, των ενστίκτων και της κατώτερης νοημοσύνης σας.

Αυτή την εβδομάδα θα προσπαθήσουμε να ξεφύγουμε από αυτά, μέσω της διάκρισης και της απόσπασης. Τώρα είναι η ώρα να γίνετε Βούδας.

Οι επιθυμίες μπορούν να σας καταστρέψουν. Μπορεί να παρακολουθείτε ένα παιδί όλη μέρα και αυτό να είναι φρόνιμο, μα τη στιγμή που θα πάρετε τα μάτια σας από πάνω του, τότε είναι που θα κάνει τη ζημιά. Αυτή είναι η φύση του νου, επομένως πρέπει να είστε συνεχώς σε εγρήγορση. Γι’ αυτό οι Ουπανισάδες λένε ότι ο δρόμος προς την απελευθέρωση είναι σαν την κόψη του ξυραφιού. Ο νους θα βρει χίλιους τρόπους να σας πείσει ότι δεν υπάρχει τίποτα κακό σε αυτό που κάνετε. Με το που πάτε να τον αντιμετωπίσετε, σας στερεί τη μισή σας διάκριση, ευφυία, κατανόηση και γνώση. Έπειτα χρησιμοποιεί την ίδια σας την ευφυία σαν στρεβλή λογική για να σας νικήσει. Τότε είναι που πρέπει να καταφεύγετε στην ανώτερη διάνοιά σας.

Ο Χένρι Φορντ έλεγε, αν νομίζεις ότι δεν μπορείς, πράγματι δεν μπορείς. Αν νομίζεις ότι μπορείς, πράγματι μπορείς. Ο Βιβεκανάντα έλεγε ποτέ μη λες δεν μπορώ. Είσαι ο ίδιος ο Θεός! Τι είναι αδύνατο για σένα;

Για να νικήσεις τον νου πρέπει να χρησιμοποιήσεις την απόσπαση, τη δύναμη της θέλησης να απεμπλακείς, λέγοντας: Είμαι η Συνείδηση, είμαι η ανώτερη διάνοια. Την προηγούμενη εβδομάδα παρατηρήσατε τον νου, όμως τώρα μαζί με την παρατήρηση, θα ασκήσετε την απόσπαση. Θα λέτε: τίποτα από όλα αυτά δεν είμαι εγώ, τίποτα από όλα αυτά δεν έχει θέση εδώ.

Σύντομα θα δείτε ότι ο νους θα προσπαθήσει να σας ξεγελάσει λέγοντας ότι αυτός είναι φίλος σας και η απόσπαση εχθρός σας. Δεν πρέπει να τον ακούσετε, καθώς θα κάνει τα πάντα για να μείνει ζωντανός. Γι’ αυτό πρέπει να είστε συνεχώς σε εγρήγορση, και βέβαια, να προσεύχεστε: ‘Θεέ μου, ξέρω ότι βαδίζω στην κόψη του ξυραφιού, ξέρω πόσο δύσκολο θα είναι και ξέρω ότι πολλές φορές θα αποτύχω, χάνοντας τη συγκέντρωσή μου. Είθε να επικρατήσει η χάρη Σου. Είθε η δύναμή Σου να μου δίνει δύναμη. Είθε η επιθυμία μου να γίνω Εσύ, να μου αφαιρέσει όλα αυτά τα δεσμά’. Τότε ο Θεός θα σας λυπηθεί και θα το κάνει πιο εύκολο.

Την πρώτη εβδομάδα, απλώς παρακολουθούσατε. Τώρα θα πρέπει να διπλασιάσετε τον χρόνο που αφιερώνατε κάθε μέρα, ώστε να ξεφορτωθείτε σιγά σιγά όλες σας τις σκέψεις. Όσο προχωράτε πιο ψηλά, η δυσκολία αυξάνεται. Όμως στο τέλος σας περιμένει η ευτυχία του Βούδα, η οποία είναι δική σας. Γιατί να ζητιανεύετε γύρω γύρω, ενώ είστε βασιλιάδες;

Αν θέλετε αρμονία, ειρήνη και ευτυχία σε αυτή τη ζωή και στις επόμενες, κάντε το τώρα. Αλλιώς, αφήστε το για αργότερα και βρεθείτε πάλι σε μια μήτρα.

 


 Επεισόδιο 9ο

Σρέγιας (καλό) εναντίον Πρέγιας (ευχάριστο)

 

Ο Ραμακρίσνα κοιτούσε τις μύγες που πετούσαν γύρω από ένα ποτήρι με χυμό και χαμογελούσε. Σκεφτόταν πόσο ταλαιπωριόντουσαν που ενώ ήθελαν να πιουν τον χυμό, ωστόσο δεν τολμούσαν να πάνε κοντά, μην τυχόν πέσουν μέσα και χάσουν τη ζωή τους. Αυτή είναι η κατάσταση των περισσότερων πιστών. Με υμνούν και Με δοξάζουν, μιλούν και γράφουν για Εμένα, ταξιδεύουν ως την άλλη άκρη του κόσμου, αλλά τελικά δεν τολμούν να βουτήξουν μέσα στο ποτήρι με τον χυμό. Φοβούνται τι θα τους συμβεί.

Υπάρχουν εκατομμύρια αυτοαποκαλούμενοι ‘πιστοί’ του Σουάμι. Είναι ‘πιστοί’ υπό όρους και προϋποθέσεις. Όμως όταν μελετούσαμε την Μπάκτι Γιόγκα στην Μπάγκαβαντ Γκίτα, είδαμε τον ορισμό του Κρίσνα για τους αληθινούς πιστούς. Ο Κρίσνα ξεκινά με την προϋπόθεση ότι ο πιστός είναι εκείνος που δεν έχει επιθυμίες. Αν πετύχετε αυτό, τότε μπορείτε να ισχυριστείτε ότι είστε πιστοί.

Εκείνοι που ασχολούνται με την υπηρεσία του κόσμου, πρέπει παράλληλα να ασχολούνται και με τη δική τους απελευθέρωση. Πολλοί βρίσκονται στην υπηρεσία του Μπάμπα εδώ και 50-60 χρόνια, αλλά δεν προσπάθησαν να απελευθερωθούν και γι’ αυτό δεν το έχουν πετύχει. Χωρίς συνειδητή προσπάθεια, αυτό δεν πρόκειται να συμβεί από μόνο του. Αυτό προσπαθώ να σας μάθω τώρα.

Ο Τζελαλουντίν Ρουμί είπε, «Κάποτε είχα χίλιες επιθυμίες, όμως στη μία μου επιθυμία να γνωρίσω Εσένα, όλες οι υπόλοιπες χάθηκαν».

‘Θέλω να γνωρίσω τον εαυτό μου’ σημαίνει ‘Θέλω να γνωρίσω τον Θεό, θέλω να πετύχω την αθανασία’. Όταν Με ρωτάτε πώς μπορείτε να Με γνωρίσετε, σας λέω ότι για να Με γνωρίσετε πρέπει να γίνετε Εγώ. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος.

Μπορεί να έχετε γνωρίσει τον Σουάμι εξωτερικά, αλλά δεν Τον έχετε γνωρίσει από μέσα. Τι νόημα έχει να λέτε ότι ο Σουάμι είναι η ενσάρκωση του Παραμπράχμαν αν δεν έχετε βιώσει τι σημαίνουν αυτές οι λέξεις; Ποιο το όφελος να πετάτε σαν τις μύγες γύρω από τον χυμό; Διερωτηθείτε: ‘Τι νόημα έχει να ζω πλάι στο ποτάμι και να πεθαίνω από τη δίψα;’

Μπορείτε να μιλάτε για την αγάπη και τη συμπόνια του Σουάμι, αφού τις έχετε βιώσει, αλλά τι εμπειρία έχετε όταν λέτε ότι Εκείνος είναι το Παραμπράχμαν και ο Κύριος του Σύμπαντος;

Πρέπει να επαναλαμβάνω κάθε μέρα ότι όλα είναι στα δικά σας χέρια. Σχεδόν τίποτα δεν μπορώ να κάνω Εγώ. Απλώς σας παρακολουθώ. Αν προσπαθήσετε και ζητήσετε βοήθεια, τότε ίσως να παρέμβω και να σας βοηθήσω. Όμως εσείς πρέπει να πασχίζετε να γίνεστε καλύτεροι κάθε μέρα.

Πώς θα ξέρετε ότι προοδεύετε; Αυτήν την εβδομάδα πρέπει να είστε πιο αναστατωμένοι, πιο ταραγμένοι, πιο ανήσυχοι από την προηγούμενη. Τώρα είναι που αρχίζει η πραγματική δουλειά.

Όσο περισσότερο θέλετε να ξεφορτωθείτε μια σκέψη, τόσο περισσότερο εκείνη σας τριγυρίζει. Αρχίζει τότε ένας αγώνας μεταξύ εσάς και του νου σας, ο οποίος θα κριθεί μονάχα από αυτό: ποιος θα τα παρατήσει πρώτος. Είναι σαν το αγώνισμα της διελκυστίνδας. Το θέμα δεν είναι ποιος θα τραβήξει περισσότερη ώρα, αλλά ποιος θα τα παρατάει πρώτος. Γι’ αυτό, δεν πρέπει να τα παρατήσετε από τη στιγμή που θα βάλετε έναν στόχο.

Γνωρίζετε την ιστορία του Νατσικέτα, του μικρού παιδιού που πήγε στον Γιάμα, τον θεό του θανάτου, αναζητώντας το μυστικό της αληθινής ευτυχίας. Ο Γιάμα του πρόσφερε πλούτη, μακροζωία, περιουσία, όμως εκείνος αρνήθηκε λέγοντας ότι όλα αυτά είναι προσωρινά και οδηγούν στη φθορά. Του είπε, “Κράτα όλα αυτά τα μπιχλιμπίδια για τον εαυτό σου και πες μου την Αλήθεια. Θέλω να μάθω αυτό που οι άνθρωποι αδυνατούν να μάθουν”. Ο Νατσικέτα είναι ο αγαπημένος μου παιδί-πιστός, διότι είχε κοφτερή διάνοια.

Αυτή την αποφασιστικότητα πρέπει να αναπτύξετε. Να σκέφτεστε, ‘Μπορεί να μην τα κατάφερα την πρώτη μέρα, θα τα καταφέρω τη δεύτερη. Αν όχι τη δεύτερη, θα τα καταφέρω την τρίτη. Δε θα σταματήσω να προσπαθώ μέχρι να τα καταφέρω. Όλη μου τη ζωή θα προσπαθώ’.

Στη ζωή σας, οι Σρέγιας (ενάρετες πράξεις) και οι Πρέγιας (ευχάριστες πράξεις) έρχονται ανακατεμένες και είναι δύσκολο να τις ξεχωρίσετε. Μπορείτε όμως να τις διακρίνετε ως εξής:

Σρέγιας (καλό)

Είναι ωφέλιμο μακροπρόθεσμα

Είναι καλό για όλους

Μπορεί να είναι δυσάρεστο στις αισθήσεις

Θέλει χρόνο για να το αποφασίσεις

 

Πρέγιας (ευχάριστο)

Είναι άμεσα απολαυστικό

Ικανοποιεί το ‘εγώ’

Ικανοποιεί τις άμεσες επιθυμίες

Σε πιέζει να πάρεις την απόφαση βιαστικά

Ο έξυπνος επιλέγει τις Σρέγιας. Ο ανόητος νομίζει ότι μπορεί να επιλέξει ό,τι του αρέσει, αφού δεν τον βλέπει κανείς, αγνοώντας ότι ο Θεός κατοικεί μέσα του. Ο νους θα σας δώσει ένα σωρό δικαιολογίες, όπως πχ: ‘Όλα είναι Θεός, εγώ είμαι Θεός, τα ζώα είναι Θεός – επομένως, τι πειράζει αν φάω μια φορά κρέας;’ Εντάξει τότε, και το χορτάρι είναι Θεός και η κοπριά είναι Θεός – φάτε αυτά!

Ο νους θα κάνει τα πάντα για να σας πείσει για το αντίθετο από αυτό που θέλετε. Αν δεν πείθεστε, τότε θα κάνει φασαρία! Δε θα σας αφήνει με τίποτα να διαλογιστείτε. Θα συμπεριφέρεται όπως η Καϊκέγι, που κυλιόταν και μαλλιοτραβιόταν για να πείσει τον Ντασαράτα να εξορίσει τον Ράμα, προτού επιστρέψει ο Μπάρατα στο παλάτι, διότι γνώριζε ότι αν ο Μπάρατα επέστρεφε, δεν θα το δεχόταν με τίποτα αυτό. Εσείς όμως πρέπει να μάθετε να περιμένετε μέχρι να επιστρέψει ο Μπάρατα, ο ανώτερος νους. Αν τα παρατήσετε, θα παλεύετε για αναρίθμητες ζωές.

Μην τα παρατάτε. Όταν νιώθετε ότι κινδυνεύετε να χάσετε τον έλεγχο, προσευχηθείτε: “Θεέ μου, ξέρω ότι είσαι δίπλα μου. Αν δεν βοηθάς, είναι επειδή δεν έδωσα ακόμα τον καλύτερο εαυτό μου. Τώρα όμως θα βάλω τα δυνατά μου”. Αν το κάνετε, ο Θεός θα έρθει και θα σας βοηθήσει.

Οι αισθήσεις είναι άγρια ατίθασα άλογα. Όταν το Buddhi (ανώτερος νους) δεν καταφέρνει να τις ελέγξει, προσευχηθείτε στο Άτμαν, που κάθεται μέσα στην άμαξα, να αναλάβει τα ηνία και να οδηγήσει Εκείνος το άρμα. Τότε ο Άρτζουνα θα καθίσει πίσω και ο Κρίσνα θα κρατήσει τα γκέμια. Γι’ αυτό σας λέω ότι η προσευχή είναι σημαντική.

Εάν αποτύχετε, τι πρέπει να κάνετε; Συλλογιστείτε, ‘Τι έκανα λάθος; Πού έσφαλα; Πώς έχασα τον έλεγχο; Ζήτησα τη βοήθεια του Θεού;’ Διδαχθείτε από τα λάθη σας.

Σε όσους έκαναν προσπάθεια και απέτυχαν, θα δώσω επιπλέον βαθμούς, όχι όμως σε όσους δεν προσπάθησαν καν.

Ο βράχος που προσπαθείτε να σπάσετε είναι μεγάλος και δε θα σπάσει με το πρώτο χτύπημα. Μπορεί να θέλει 21 χτυπήματα για να σπάσει. Μην τα παρατήσετε στα 20. Συνεχίστε την προσπάθεια μέχρι να τα καταφέρετε. Τι κι αν ο νους ήταν ο αφέντης σας για τόσες ζωές; Τώρα πρέπει να του δείξετε πώς να είναι ένας καλός υπηρέτης.

Αν δεν τα καταφέρνετε, μην τρελαίνεστε. Ακόμα και ο Βισβάμιτρα έχασε τη συγκέντρωσή του εξαιτίας μιας γυναίκας. Ακόμα κι αν αποτύχετε, πρέπει να προσπαθήσετε.

Αν πράγματι καταβάλετε προσπάθεια, αυτή η εβδομάδα θα είναι δύσκολη. Μην περιμένετε να το κάνει κάποιος άλλος για εσάς. Πρέπει μόνοι σας να το κάνετε. Τότε οι επιθυμίες θα φύγουν μακριά, και δεν υπάρχει ομορφότερη εμπειρία από έναν άνθρωπο χωρίς επιθυμίες. Είναι ο πιο ατρόμητος, ο πιο ανιδιοτελής, ο πιο ελεύθερος άνθρωπος. Κανείς δεν μπορεί να του πει τι να κάνει. Θα γίνετε τόσο δυνατοί που θα μπορείτε να αντιμετωπίσετε τα πάντα. Ό,τι έρχεται, θα το καλοδέχεστε. Ό,τι φεύγει, θα το καλοχαιρετάτε. Ποιος να σας δελεάσει ή να σας φοβήσει και με τι; Τέτοια δύναμη έχει ο χωρίς επιθυμίες άνθρωπος.

Αυτό δε σημαίνει ότι δε θα μπορείτε να λειτουργήσετε μέσα στον κόσμο. Απλώς θα παίρνετε εσείς τις αποφάσεις και θα θέτετε εσείς τους όρους. Θα κάνετε αυτό που εσείς θέλετε, όχι αυτό που θέλει ο νους.

Η χάρη είναι μαζί σας. Με λίγη ειλικρινή προσπάθεια θα περάσετε. Τώρα είναι πιο εύκολο. Δεν ξέρουμε πότε θα είναι ξανά τόσο εύκολο.

 


Επεισόδιο 10ο 

Ο Buddhi Yoga και πώς να τον πετύχετε

Αφού δεν υπάρχει φόβος για την αμαρτία και αγάπη για τον Θεό, υπάρχει έλλειψη ηθικής στην κοινωνία και ειρήνης στον κόσμο. Αν κάνω κάτι λάθος, δε βλάπτω μόνο τον εαυτό μου, αλλά και όλους τους γύρω μου. Δεν το αποφεύγω επειδή φοβάμαι κάποια τιμωρία, αλλά από αγάπη και υπευθυνότητα απέναντι σε όλη την ανθρωπότητα.

Τα παλαιά χρόνια έλεγαν, «Μην το κάνεις γιατί ο Θεός θα σε τιμωρήσει». Ήξεραν ότι το κάρμα σε ακολουθεί παντού. Δεν μπορείτε να αποφύγετε το κάρμα. Εάν κάνετε το καλό θα είστε πάντα χαρούμενοι, δε θα χρειάζεται να φοβάστε τίποτα και κανέναν. Φόβος υπάρχει μόνο όταν έχετε διαπράξει κάποιο σφάλμα.

Το να μη διαπράξετε σφάλμα απαιτεί τεράστια θεϊκή υποστήριξη. Αν νομίζετε ότι μπορείτε να τα καταφέρετε μόνοι σας, αυτό είναι αδύνατον. Για να κυριαρχήσετε στις αισθήσεις, στον νου και σε όλα αυτά που σας ωθούν προς το λάθος, είναι απαραίτητη η θεϊκή υποστήριξη. Πρέπει, λοιπόν, να τη ζητήσετε, όπως ο Άρτζουνα ζήτησε βοήθεια από τον ίδιο τον Κρίσνα (Θεό) και όχι από τον στρατό του Κρίσνα (κόσμο).

Σε ποιους δίνει ο Θεός τη στήριξή Του; Σε εκείνους που Τον σκέφτονται συνεχώς και δεν Τον ξεχνούν ούτε στιγμή. Τους χαρίζει το σωστό buddhi: τη διάνοια που διακρίνει μεταξύ σωστού και λάθους, μεταξύ των πράξεων που δεσμεύουν και εκείνων που απελευθερώνουν. Για να λάβετε το καλό buddhi πρέπει να το ζητάτε συνεχώς από τον Θεό. Γι’ αυτό είναι σημαντική η μπάκτι.

Είναι πολύ σημαντικό να προτιμάτε το καλό από το ευχάριστο, όμως εσείς δεν το κάνετε και δεν προοδεύετε πνευματικά, επειδή δεν το παίρνετε αρκετά στα σοβαρά.

Τι προηγείται: η κοφτερή διάνοια ή ο στοχασμός του Θεού; Το ένα φέρνει το άλλο. Προϋπόθεση όμως είναι να είστε καλοί πιστοί, να συζητάτε για τον Θεό και να έρχεστε στα σάτσανγκα.

Το σάτσανγκα είναι πολύ σημαντικό. Πρέπει να φεύγετε τρέχοντας από τις κακές παρέες και να πηγαίνετε στις καλές. Τα πρώτα λεπτά που σας έρχεται κάποια σκέψη έχουν μεγάλη σημασία. Την κακή σκέψη πρέπει να την απορρίπτετε αμέσως. Αν την αφήσετε έστω και για λίγο, ο νους σας θα σας νικήσει.

Να ωθείτε τον εαυτό σας προς το σάτσανγκα -> Έτσι θα αναπτύξετε μπάκτι -> Θα σκέπτεστε τον Θεό συνεχώς -> Ο Θεός θα σας χαρίσει τον buddhi yoga -> Θα αναπτύξετε διάκριση και απόσπαση, ώστε να διακρίνετε και να πράττετε το καλό -> Έτσι θα κατακτήσετε τον νου και τις αισθήσεις σας.

Ο νους θα υποταχθεί όταν δει ότι είστε πιο δυνατοί από αυτόν, διότι έχετε τον Θεό στο πλευρό σας. Αν δεν μπορείτε να υποτάξετε τον νου σας, πηγαίνετε στο σάτσανγκα. Έστω και αν είστε τέσσερα άτομα στο ίδιο σπίτι, πριν πάτε για ύπνο μιλήστε για κάτι καλό.

Αναλογιστείτε το και δείτε ότι όλα τα λάθη που κάνατε στη ζωή σας, τα κάνατε όταν είχατε ξεχάσει τον Θεό.

Δεν αρκεί να κόβετε τον βλαστό των λανθασμένων σκέψεων. Πρέπει να βρείτε τη ρίζα και να την ξεριζώσετε. Διερωτηθείτε, ‘Από πού μου ήρθε αυτή η σκέψη; Κάτι παρακολούθησα, κάτι διάβασα, κάποιον συνάντησα, κάτι μου είπε…’ Πηγαίνετε προς τα πίσω και αναζητήστε τις ρίζες. Μη μένετε επιφανειακά, σκάψτε βαθύτερα.

Όταν είστε με κόσμο, συμπεριφέρεστε σαν άγγελοι. Στο σπίτι, συμπεριφέρεστε σαν δαίμονες. Αν ήσασταν όντως καλοί, θα ήσασταν καλοί και στο σπίτι.

Στο τέλος, όλες οι ρίζες των κακών σκέψεων ανάγονται στο ‘εγώ’. Το ‘εγώ’ φεύγει μόνο με τη γνώση του Εαυτού.

Πότε αρχίζουν τα προβλήματα; Όταν ξεχνάτε τον Θεό και θυμάστε κάτι άλλο. Γι’ αυτό, να προσέχετε τις παρέες σας, να προσέχετε τι τρώτε, τι βλέπετε, τι ακούτε, κλπ. Μην αποδέχεστε τα αντικείμενα των αισθήσεων.

Πώς εξαγνίζεται ο νους;

  • Με σάτσανγκα (πνευματικές συναναστροφές)
  • Στοχασμό του Εαυτού
  • Διάκριση
  • Απόσπαση

Μην κρατάτε ξένα ρούχα στην ντουλάπα σας! Πετάξτε τα! ‘Αυτές οι σκέψεις δεν είναι δικές μου και δεν αρμόζουν στη θεϊκή μου φύση. Είμαι Θεός’.

Εάν δυσκολεύεστε, αυτό είναι καλό. Σημαίνει ότι προοδεύετε.

Ο Θεός σάς έδωσε έναν ταύρο για να τον δαμάσετε και να οργώσετε τη γη. Αν δεν εξημερώσετε τον ταύρο, θα σας σκοτώσει. Έτσι είναι ο νους.

Ας έχετε ένα δυο καλά βιβλία στο προσκέφαλό σας. Αν σηκωθείτε τη νύχτα με ανήσυχο νου, ανοίξτε μια δυο σελίδες μέχρι να ηρεμήσει ο νους σας και να κοιμηθείτε. Μπορείτε επίσης να επαναλαμβάνετε το όνομα του Θεού ή να κάνετε διαλογισμό, μέχρι να σας πάρει ο ύπνος.

Συνεχίστε να εξασκείστε, δεν θα τα καταφέρετε μέσα σε μια μέρα. Ακόμα και να ενδώσετε στον νου, τουλάχιστον να έχετε επίγνωση τη στιγμή που το κάνετε. Έτσι, την επόμενη φορά, θα πείτε ‘Τώρα είναι σειρά του buddhi να νικήσει.’ Έτσι σιγά σιγά, το buddhi θα κερδίζει όλο και περισσότερο, μέχρι που ο νους θα παραδοθεί.

Κάποιοι φιλόσοφοι σάς λένε να ικανοποιείτε τις αισθήσεις σας μέχρι να τις χορτάσετε και να τις βαρεθείτε, έτσι θα τις υπερβείτε. Λένε, ‘φάτε όσα γλυκά θέλετε, μέχρι να μπουχτίσετε’. Ναι, αφού πρώτα θα έχετε πάθει διαβήτη. Πώς είναι δυνατόν να σβήσετε τη φωτιά άμα της ρίχνετε κι άλλα ξύλα; Μόνο με το νερό θα σβήσει. Στο δικό μας άσραμ δεν υπάρχει αυτή η χίπικη κουλτούρα. Αυτό δεν είναι πνευματικότητα.

Κάθε φορά που ο νους σας έρχεται να σας ξεγελάσει και να σας πει ότι ‘αυτό είναι εντάξει’, πείτε του ότι όποτε το ακολουθήσατε αυτό, μπήκατε σε μπελάδες. Βιώσατε λίγη χαρά και μετά λύπη.

Κάποιος Με ρώτησε ειλικρινά: «Σουάμι, αν όλοι οι καλοί τρέξουμε μακριά από τους κακούς, τότε πώς θα μάθουν οι κακοί το καλό;» Του είπα, «Να γίνετε τόσο καλοί που να μην μπορείτε να ξαναγίνετε κακοί. Τότε μπορείτε να πάτε στις κακές παρέες. Ο Βούδας μπορεί να πάει παντού άφοβα, γιατί δεν μπορεί να ξανακάνει λάθος. Εάν το έχετε πετύχει αυτό, τότε έχετε το δικαίωμα, αλλιώς μην το ρισκάρετε καν. Είναι άτοπη αυτή η συμπόνια. Χωρίς να έχετε αναμορφώσει τον εαυτό σας, θέλετε να πάτε εκεί έξω και να το παίξετε αναμορφωτές! Πρώτα αναμορφώστε τον εαυτό σας, και αφού θα έχετε αυτό το θάρρος, την πεποίθηση και τη δύναμη, τότε μπορείτε να αναλάβετε οτιδήποτε. Αφού δεν γνωρίζετε τον Εαυτό σας, πώς μπορείτε να διδάξετε τους άλλους;

Πρώτα κοιτάξτε να σώσετε την ψυχή σας, κυριαρχώντας στον νου σας. Κρατήστε μόνο αυτήν την επιθυμία, να γνωρίσετε τον Θεό, γιατί εκεί παύουν όλα τα προβλήματα. Λύνονται οι κόμποι μέσα στην καρδιά, αυτές οι επώδυνες τρομερές συνήθειες που παρεμποδίζουν την ελεύθερη ροή της Θειότητάς σας. Η καρδιά πλημμυρίζει και πάλι με ένθεα συναισθήματα.

Ο Νατσικέτα είπε, «Πες μου για την αθανασία, δεν με ενδιαφέρουν αυτά τα μπιχλιμπίδια». Αυτό γέμισε τον Γιάμα με χαρά, επειδή βρήκε έναν άξιο μαθητή. Πρέπει να γίνετε σαν τον Νατσικέτα και να ζητάτε το buddhi, χωρίς να δέχεστε τίποτε άλλο. Αλλιώς τα λόγια Μου πάνε χαμένα. Με σαφή προσήλωση πείτε, ‘Έχω αποτύχει χιλιάδες και χιλιάδες φορές. Αυτή τη φορά θα τα καταφέρω’.

Μην ανησυχείτε νομίζοντας ότι θα γίνετε μίζεροι, θλιβεροί ασκητές που δε θα χαίρονται τίποτα. Θα είστε γεμάτοι ανάντα, πάντα ευτυχισμένοι, σε κάθε κατάσταση. Θα συνεχίσετε να κάνετε ό,τι κάνετε, αλλά θα μένετε ανεπηρέαστοι, γνωρίζοντας ότι δεν είστε αυτό. Θα είστε ο παρατηρητής του εαυτού σας που θα τρώει, θα τραγουδάει, θα κοιμάται, θα διαβάζει.

Αν όλα αυτά δεν σας ενδιαφέρουν, δεν μπορεί να σας βοηθήσει κανείς. Δεν αρκεί απλώς να τραγουδάτε μπάτζαν. Χρειάζεται να κάνετε αυτήν την προσπάθεια. Ο προορισμός αξίζει κάθε προσπάθεια.

Έχετε ανέβει σε κάποιον από αυτούς τους λόφους; Μπορεί να λαχανιάσατε στη διαδρομή, αλλά στο τέλος η θέα είναι υπέροχη. Αντίστοιχος με το έπαθλο είναι και ο κόπος. Μη σταματάτε στα μισά λέγοντας, ‘Καλά είναι μέχρι εδώ, γι’ αυτή τη ζωή’. Ποιος σας λέει ότι αύριο δεν θα αποκοιμηθείτε και θα κατρακυλήσετε;

Δείτε τον αναβάτη του μονόκυκλου. Πόση προσήλωση, πόση αυτοσυγκέντρωση διαθέτει για να ισορροπήσει. Ακόμα και αν πέσει, σηκώνεται αμέσως και συνεχίζει.

Όλα τα άλλα μπορούν να περιμένουν, η πνευματικότητα όχι.

Όταν έρχεται μια καλή σκέψη, εκτελέστε την επιτόπου. Τις κακές σκέψεις να τις αναβάλλετε μέχρι να πεθάνουν από φυσικό θάνατο.

Όπου κι αν είστε να έχετε κάτι που να σας θυμίζει τον σωστό δρόμο: ένα μικρό αντίγραφο της Μπάγκαβαντ Γκίτα, ένα ημερολόγιο του Σουάμι, λίγο βιμπούτι, ένα κομποσκοίνι ή κάτι άλλο.

Μπορεί αυτήν την εβδομάδα να μην γίνατε τέλειοι αλλά τώρα γνωρίζετε τον τρόπο.

Κάνατε pranayama και pratyahara. Ακολουθεί η dharana, η εστίαση σε μια σκέψη: ‘Πώς να πραγματώσω τον Εαυτό μου’

Οι πρώτες δύο εβδομάδες είναι δύσκολες, μετά είναι ωραία.

Επαναλαμβάνω, δεν αρκεί να τα λέω Εγώ, όπως τόσες χιλιάδες άλλοι πριν από Μένα. Πρέπει κι εσείς να κάνετε το καθήκον σας.


 

Επεισόδιο 11ο 

Η αληθινή Vairagya (απόσπαση)

Όλοι έχουν δικαίωμα στην Απελευθέρωση, αρκεί να το επιθυμούν. Όμως, όσο μεγάλο είναι το δοχείο σας, τόσο νερό θα βγάλετε από το πηγάδι. Η ποσότητα του νερού που θα πάρετε εξαρτάται από το μέγεθος του δοχείου σας και όχι από το μέγεθος της λίμνης ή του ωκεανού. Παρόλο που δικαιούστε πολύ περισσότερα, το δοχείο σας είναι πολύ μικρό, η επιθυμία σας για το Ύψιστο είναι πολύ μικρή.

Για να έρθει κάποιος στον Θεό, σημαίνει ότι έχει κάνει κάτι καλό στο παρελθόν. Το χειρότερο είναι να είναι κανείς άθεος. Μετά από πολλές ζωές περιπλανήσεων, η βάρκα θα φτάσει στην ακτή.

Ο Θεός είναι ο ωκεανός. Σε Αυτόν καταφτάνουν τέσσερα είδη πιστών:
- ο Άρτι αναζητά ανακούφιση από τα βάσανα και τις ταλαιπωρίες της ζωής. Το δοχείο του είναι πολύ μικρό.
- ο Αρτάρτι αναζητά πλούτη, φήμη, αναγνώριση, δύναμη, εξουσία κλπ. Και η δική του κούπα είναι μικρή.
- Ο Τζιγκνιάσου έχει κι αυτός προβλήματα, όμως αναζητά την ανώτερη γνώση και σοφία διότι ξέρει ότι τα προβλήματα δεν τελειώνουν ποτέ και είναι μέρος της ζωής. Στρέφεται στον Θεό, όμως μπορεί να το κάνει και από απλή περιέργεια ή για να συσσωρεύσει γνώσεις και να κάνει επίδειξη στους άλλους. Το Υπέρτατο του διαφεύγει, επειδή και η δική του κούπα είναι μικρή.
- Ο Γκνιάνι θέλει τον Θεό και μόνο τον Θεό. Έχει κι αυτός προβλήματα και απορίες, αλλά δεν ενδιαφέρεται για αυτά. Δεν κάθεται να ρωτάει ‘γιατί αυτό και γιατί εκείνο’. Σκέφτεται, ‘Έτσι είναι τα πράγματα και ξέρω τι πρέπει να κάνω για να υπερβώ τις δυαδικότητες’.

Ο πολιτισμός μας πάντα γνώριζε ότι οι πολλές ερωτήσεις είναι χάσιμο χρόνου. Οι περισσότεροι ψευτο-γκουρού ευδοκιμούν εκμεταλλευόμενοι την περιέργεια των Τζιγκνιάσου.

Η μοναδική ερώτηση που πρέπει πάντα να έχετε είναι, “Ποιος είμαι;”

Ο Καμπίρ Ντας έλεγε, ‘Μη ρωτάς τον άγιο ποια είναι η κάστα του και η καταγωγή του. Ρώτα τον για τη γνώση’: ‘Δε με νοιάζει από πού είσαι. Με ενδιαφέρει η λύτρωσή μου και μόνο, και ξέρω ότι μπορείς να με βοηθήσεις’. Αυτοί είναι οι Γκνιάνι.

Το φίδι σάς πλησιάζει με ταχύτητα. Θα κάθεστε να αναλύετε το είδος του, τη λατινική του ονομασία, κλπ., ή θα τρέξετε μακριά; Τρέξτε μακριά! Το μόνο που έχει σημασία είναι να μάθετε ποιοι είστε.

Μήπως όλες αυτές οι πληροφορίες, η λογική, τα δεδομένα, οι αριθμοί, θα σας προσφέρουν κάποια γαλήνη, κάποια ικανοποίηση; Η μόνη αληθινή γνώση είναι η Γνώση του Εαυτού, η γνώση που όταν την γνωρίζεις, τότε γνωρίζεις τα πάντα.

Όλη σας η ζωή πρέπει να περιστρέφεται γύρω από τη Σάντανά σας και ό,τι σας εμποδίζει, να το ξεφορτώνεστε. Να τρώτε λίγο και ελεγχόμενα. Να περιορίζετε τις επαφές σας. Να εργάζεστε ισορροπημένα. Να κοιμάστε σε τακτικές ώρες. Όπως η ζωή μιας μητέρας περιστρέφεται γύρω από το παιδί της, έτσι πρέπει και η δική σας ζωή να γυρνά γύρω από την πνευματική σας άσκηση. Όλα τα υπόλοιπα μπορούν να περιμένουν. Αυτό όχι. Κατά τη γνώμη Μου, όλος σας ο χρόνος θα έπρεπε να αφιερώνεται σε άσκηση, όμως αφού έχετε και άλλες υποχρεώσεις, όποτε βρίσκετε δύο λεπτά, να επανέρχεστε στη Σάντανα.

Μη συσσωρεύετε περιττά πράγματα, χρήματα, συναισθήματα, σκέψεις, φιλίες, επαφές. Δεν τα χρειάζεστε. Ξεφορτωθείτε τα.

Σκεφτείτε, ‘Αφού θα εμποδίσει την πνευματική μου πρόοδο, πρέπει να το απαρνηθώ’.

Πώς να μην είναι ευτυχισμένο ένα άτομο με απάρνηση και απόσπαση;

Τώρα που έχετε κάνει μια λίστα με τις σκέψεις, τις επαφές, τα αποκτήματά σας, ο νους θα βρει πολλά επιχειρήματα για να μην τα ξεφορτωθείτε. Η καρδιά έχει ένα και μοναδικό επιχείρημα: ‘Εμποδίζουν την πνευματική μου πρόοδο’. Αυτό είναι υπεραρκετό για να υπερνικήσει όλα τα επιχειρήματα του νου.

Αν κάποιος κάνει κάτι λάθος, πρέπει να τον διορθώσετε. Ο νους μπορεί να σας πει, ‘Δε θέλω να τον πληγώσω’. Ποιος όμως θα πληγωθεί; Ο νους του, ο εγωισμός του, όχι ο Εαυτός μέσα του. Πρέπει λοιπόν να το κάνετε.

Αν κάτι δεν σας βοηθά στο πνευματικό μονοπάτι, τότε πρέπει έτσι απλά, ανελέητα, άκαρδα, να το εγκαταλείψετε, ό,τι κι αν είναι αυτό, όποιος κι αν είναι. Μπορεί να είναι ο αγαπητός σας φίλος και να νομίζετε ότι θα τον σώσετε. Όταν ο Κάρνα πήγε να βοηθήσει τον Ντουρυόντανα τι κατάφερε; Δεν μπόρεσε να τον αλλάξει, ενώ μέσα του πάλευε με τη συνείδησή του. Τελικά, πέθανε σε κατάσταση μεγάλης σύγχυσης.

Αντίθετα, ο Βιμπίσανα σκέφτηκε, ‘Ο αδελφός μου, ο Ράβανα, κάνει λάθος. Όλη μου η οικογένεια είναι με το μέρος του. Ξέρω ότι αν πω κάτι εναντίον του, μπορεί απλώς να με σκοτώσει. Ή μπορεί να με εξορίσει και να χάσω όλες μου τις ανέσεις και όλους μου τους φίλους’.  Τι έκανε; Έφυγε, χωρίς να το σκεφτεί δεύτερη φορά.

Έτσι θα ασκηθείτε στην Απόσπαση. Πρώτη και κύρια ερώτηση: ‘Θα με βοηθήσει αυτό στο πνευματικό μονοπάτι;’ Αν όχι, εγκαταλείψτε το, χωρίς να δώσετε καν στον νου την ευκαιρία να φέρει επιχειρήματα.

Μπορεί να πρόκειται για τα ρούχα που φοράτε, το είδος ή την ποιότητα του φαγητού που τρώτε, τη διάρκεια του ύπνου σας, τα μέρη όπου πηγαίνετε, τα πράγματα που βλέπετε ή που διαβάζετε, τα βίντεο ή τις ταινίες που παρακολουθείτε. Χρειάζεται να έχετε αποστασιοποίηση από όλα.

Έχετε ξανακάνει προσπάθειες αλλά δεν ήταν αρκετές. Για μια φορά, βάλτε τα δυνατά σας για να βγείτε από το βαρυτικό πεδίο της γης, να περάσετε το φράγμα της ατμόσφαιρας που σας τραβάει κάτω κάθε φορά και να γλιτώσετε, να απελευθερωθείτε.

Πώς θα τα καταφέρετε; Δε θα είναι εύκολο. Ο Πατάντζαλι λέει, ‘Εξασκώντας την αποστασιοποίηση, θα καταφέρετε να ελέγξετε τον νου σας’. Πώς θα την εξασκήσετε λοιπόν; Αν αισθάνεστε ότι κάτι δεν είναι σωστό, παρατήστε το, ακόμα κι αν κρέμεται η ζωή σας από αυτό. Να έχετε το θάρρος του Βιμπίσανα. ‘Τι θα φάω αύριο;’ Δεν έχει σημασία. ‘Αν είμαι στο σωστό μονοπάτι, ό,τι χρειάζομαι θα μου δοθεί’.

Ο Βιβεκανάντα ήταν ευφυέστατος και θα μπορούσε να έχει γίνει ένας πολύ επιτυχημένος δικηγόρος. Προτίμησε όμως να ασχοληθεί με την Αλήθεια και πήρε τον δρόμο της απάρνησης. Κάποτε, όπως ταξίδευε με το τρένο, συνάντησε έναν επιχειρηματία, ο οποίος άρχισε να τον κοροϊδεύει και να τον κατηγορεί που δεν εργαζόταν, αλλά ακολουθούσε τον ασκητισμό. Ο Βιβεκανάντα δεν του έδωσε σημασία και έμεινε ατάραχος. Ωστόσο, δεν είχε τίποτα να φάει, ούτε χρήματα, και πεινούσε πολύ. Ο πλούσιος τον ρώτησε, ‘Τι θα φας;’ και εκείνος απάντησε ‘Ό,τι μου δώσει ο Θεός’. Ο πλούσιος γέλασε.

Στην επόμενη στάση κατέβηκαν για λίγο, χωρίς να έχουν ιδέα πού βρίσκονται. Εκείνη τη στιγμή, ένας άνθρωπος πλησίασε τον Βιβεκανάντα με ένα δέμα γεμάτο φαγητό. Του είπε ότι ο Κύριος Μπάλατζι είχε εμφανιστεί στο όνειρό του και του είχε πει να φέρει φαγητό σε έναν σαννυάσι που θα κατέβαινε από το τρένο! Ο επιχειρηματίας έμεινε με το στόμα ανοιχτό.

Γι’ αυτό ο Βιβεκανάντα άξιζε τον Θεό. Δεν ήρθε με μια μικρή κούπα που λέγεται μισθός, γυναίκα, χρήματα, παιδιά, αυτοκίνητο, διαμέρισμα, καταθέσεις, μετοχές, κεφάλαια, σύνταξη, ασφάλεια… Ήθελε να πιει όλο τον ωκεανό και να γίνει ο ωκεανός, και έτσι έγινε. Τον φρόντισε ο Θεός.

Κάποιος μαθητής Μου είπε, ‘Αν θα έπρεπε να διαλέξω ανάμεσα σε όλα τα πλούτη του κόσμου, στην υγεία της ετοιμοθάνατης μητέρας μου και στη Γνώση του Εαυτού, δεν θα ήταν το σωστό να διαλέξω να σώσω τη ζωή της μητέρας μου;’ Βλέπετε τι παιχνίδια παίζει ο νους; Όχι! Η μητέρα σας, ακόμα και αν δεν το γνωρίζει, σας γέννησε για να πραγματώσετε το Μπράχμαν, όχι για να ζήσει εκείνη για πάντα. Μάλιστα, αν γίνετε Μπράχμαγκνιάνι, ακόμα και η μητέρα σας θα λυτρωθεί. Το ύψιστο καθήκον σας είναι να λυτρώσετε τη μητέρα σας από τον κύκλο της ζωής και του θανάτου, όχι μόνο από αυτόν τον προσωρινό, αναπόφευκτο θάνατο. Γι’ αυτό πρέπει να έχετε διάκριση και απόσπαση.

Η αποστασιοποίηση θα έρθει όταν θα έχετε διαύγεια νου και τεράστια αποφασιστικότητα: ‘Αυτό θέλω μόνο και τίποτα άλλο’.

Ο Κρίσνα, για να δοκιμάσει την αφοσίωση μιας γκόπικα που ήρθε αργοπορημένη να Τον συναντήσει, της είπε, “Γιατί άργησες; Γύρνα πίσω στον άντρα σου!” Εκείνη απάντησε, “Για ποιον άντρα μου μιλάς; Σε κάθε ζωή έχω άλλο σύζυγο, άλλη μητέρα, πατέρα, αδελφό, αδελφή, κλπ. Μόνο Εσύ είσαι ο Ίδιος, πάντα κοντά μου, στη μια ζωή μετά την άλλη. Σε ποιον άλλον να πάω;” Τέτοια διαύγεια απαιτείται.

Αν το κάνετε αυτό, τι θα απογίνει η οικογένειά σας σε ετούτη τη ζωή; Θα τους φροντίσει όλους ο Θεός. Εκείνος θα φροντίσει τα πάντα. Εσύ να σκέφτεσαι Εμένα κι Εγώ θα σκέφτομαι εσένα.

Τώρα συνειδητοποιείτε ότι τα απλά λόγια του Σουάμι τόσα χρόνια περιείχαν την ουσία της Βεντάντα. Τώρα που παραθέτω τις γραφές, το αντιλαμβάνεστε. Τόσο καιρό νομίζατε ότι έλεγα τα δικά Μου. Έλεγα, “Κάντε εσείς τη δουλειά Μου κι Εγώ θα κάνω τη δική σας”. Αυτό δεν λένε και οι γραφές; Έχετε όμως πίστη σ’ αυτό;

Όλοι αυτοί οι συγγενείς, πού ήταν στην προηγούμενη ζωή και πού θα είναι στην επόμενη; Κάντε ό,τι είναι απαραίτητο γι’ αυτούς, όμως όταν πρέπει να διαλέξετε ανάμεσα στον πνευματικό δρόμο και σε εκείνους, πρέπει πάντα να διαλέγετε τον πνευματικό δρόμο και να μην ανησυχείτε καθόλου γι’ αυτούς.

100.000 παιδιά έχουν βρει περίθαλψη στο νοσοκομείο μας, 12.000 έχουν χειρουργηθεί δωρεάν, χιλιάδες φοιτούν στα σχολεία μας, εκατοντάδες χιλιάδες λαμβάνουν καθημερινά φαγητό. Αφού μπορώ και φροντίζω όλους αυτούς που δεν τους γνωρίζω καν, που λέει ο λόγος, και ούτε εκείνοι γνωρίζουν Εμένα, που λέει ο λόγος,  δε θα φροντίσω εσάς και την οικογένειά σας εάν έχετε πίστη και εμπιστοσύνη σε Εμένα; Γιατί ανησυχείτε τόσο; Γιατί θέλετε να έχετε εσείς την ευθύνη να ταΐσετε την οικογένειά σας; Γιατί, ενώ είστε στο τρένο, θέλετε να κουβαλάτε τη βαλίτσα στο κεφάλι σας; Γιατί; Για ποιο λόγο;

Δεν μπορώ να σας βλέπω να υποφέρετε. Γιατί να ζείτε σαν ζητιάνοι, ενώ ο θησαυρός βρίσκεται θαμμένος στην αυλή σας; Σας λέω να σκάψετε να τον βρείτε και Μου λέτε, “Ω, είναι πολύ δύσκολο να σκάψουμε. Καλύτερα να ζητιανεύω”. Αυτό Μου λέτε. Σκάψτε τρία μέτρα και θα βρείτε τον θησαυρό. “Τρία μέτρα, ποιος να σκάψει;! Πρέπει να κοιμηθώ, πρέπει να φάω, πρέπει να διασκεδάσω, πρέπει να δω μια ταινία, πρέπει να διαβάσω ένα βιβλίο, πρέπει να δω τους φίλους μου, πρέπει να φροντίσω αυτό κι εκείνο, έχω και το γραφείο, και τον οργανισμό… Πού να βρω τον χρόνο να σκάψω τρία μέτρα και να ξεθάψω τον θησαυρό; Δεν με πειράζει, θα ζητιανεύω κάθε μέρα για τα επόμενα 100 χρόνια και για πολλές ζωές ακόμα…” Ακριβώς αυτό Μου λέτε!

Κι Εγώ τι σας λέω; Ξεχάστε τα όλα αυτά! Να σκέφτεστε μόνον Εμένα. Εγώ θα τα φροντίσω όλα, αρκεί να κάνετε ό,τι σας λέω. Κάντε τη δουλειά Μου κι Εγώ θα κάνω τη δική σας.

Ποια είναι η δουλειά Μου; Να γίνετε Γκνιάνι! Αυτό είναι το μόνο που λέω, και πλέον το λέω καθαρά: Μόνο οι Γκνιάνι Μου κάνουν, κανείς άλλος. Για να Με βοηθήσετε, πρέπει να γίνετε Εγώ. Εάν δεν μπορείτε να γίνετε Εγώ, δε θα Με βοηθήσετε. Μέχρι εχτές σας έλεγα να γίνετε μηχανικοί, να γίνετε γιατροί… Σήμερα σας λέω: Ο μόνος τρόπος να Με βοηθήσετε είναι να γίνετε Εγώ. Τίποτα λιγότερο δεν Με βοηθά.

Τι σημαίνει να γίνετε Εγώ; Να γίνετε απολύτως χωρίς επιθυμίες. Αυτό είναι τελειότητα.

Διερωτηθείτε, πόσοι από αυτούς που θεωρείτε δικούς σας θα έδιναν τη ζωή τους για χάρη σας, αν χρειαζόταν... Στην πραγματικότητα, κανείς δεν θα πέθαινε για κάποιον άλλο, κανείς. Μην πιστεύετε τις ταινίες και τα παραμύθια. Όλοι αγαπούν τη ζωή τους και βρίσκουν κάποιο λόγο που πρέπει οι ίδιοι να είναι ζωντανοί, αντί για τους άλλους.

Όπως η Χεμαλέκα ξύπνησε τον Χεματσούντα από την ψευδαισθησιακή ζωή του, έτσι πρέπει να σας ξυπνήσω κι Εγώ από τον λήθαργο. Μη Μου δίνετε όλες αυτές τις συναισθηματικές δικαιολογίες: ο πατέρας μου, η μητέρα μου, τα παιδιά μου, οι ευθύνες μου. Για το Άτμαν όλοι είναι το ίδιο. Αν νομίζετε ότι διαπράττετε αμαρτία μην κάνοντας τα καθήκοντά σας, τότε θυμηθείτε τα λόγια του Κρίσνα: Μπορείτε να εγκαταλείψετε όλα σας τα καθήκοντα και δεν θα σας θεωρήσω αμαρτωλό.

Όμως για τίνος το χατίρι θα το κάνετε; Όχι επειδή οι άλλοι σας είναι βάρος και θέλετε να τους ξεφορτωθείτε. Για χατίρι δικό Μου, για χατίρι του Άτμα. Προκειμένου να γνωρίσετε τον πραγματικό σας εαυτό, όταν όλα τα υπόλοιπα γίνουν εμπόδια στο δρόμο σας, τότε να είστε πρόθυμοι να τα εγκαταλείψετε. Αυτή η διαύγεια φέρνει την απόσπαση.

Πολλοί σύζυγοι είναι περήφανοι που φροντίζουν την οικογένειά τους και της παρέχουν τα πάντα. Για χάρη τίνος το κάνουν; Για την οικογένεια; Όχι, για τον εαυτό τους το κάνουν. Δουλεύουν σκληρά για να πάρουν προαγωγή, να έχουν καλό όνομα, να ανταγωνιστούν τους συναδέλφους τους, να πάρουν μεγαλύτερο αυτοκίνητο από τους φίλους τους, μεγαλύτερο σπίτι για να εντυπωσιάσουν τους συγγενείς τους. Δεν το κάνουν για τις οικογένειές τους.

(Ο Σουάμι είπε μερικές ιστορίες που δείχνουν πόσο εγωιστικά σκέφτονται οι άνθρωποι και πώς η ‘αγάπη’ μεταξύ τους δεν είναι τόσο αγνή όσο φαίνεται, έτσι, στο τέλος, από ένα μεγάλο σοκ οδηγούνται στην απάρνηση και τον ασκητισμό.) Το μόνο που λέω είναι ότι δεν χρειάζεται να περάσετε από κάποιο σοκ για να γίνετε Σαννυάσι.

Ούτε ο Ράμα με τη Σίτα δεν μπόρεσαν να ζήσουν εν ειρήνη. Αυτή η Σαμσάρα είναι γεμάτη δυστυχία. Όλους αυτούς που λένε ότι έχουν έναν ευτυχισμένο κι επιτυχημένο γάμο, ρωτήστε τους πόσο κούφια είναι τα λόγια τους. Είναι επιτυχημένος μόνο και μόνο επειδή δεν μπόρεσαν να πάρουν διαζύγιο. Πολλές φορές ήταν έτοιμοι να το κάνουν, όμως οι πιέσεις ήταν πάρα πολλές, υπήρχαν και τα παιδιά στη μέση, κι έτσι με κάποιο τρόπο συνέχισαν να αγωνίζονται. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο γάμος τους είναι επιτυχημένος. Ή ότι οι φιλίες τους είναι επιτυχημένες. Όλα αυτά ακούγονται ωραία στις ταινίες, επειδή αυτό πουλάει.

Να θυμάστε λοιπόν τι είναι αληθινό και τι δεν είναι. Αν δεν το κάνετε, δεν πρόκειται να αποκτήσετε αποστασιοποίηση. Να επαναλαμβάνετε στον εαυτό σας, ‘Αυτό δεν συνάδει με το πνευματικό μου μονοπάτι και το εμποδίζει’. Οτιδήποτε κι αν είναι αυτό. Εάν δεν σας βοηθάει να προοδεύσετε πνευματικά, απορρίψτε το χωρίς οίκτο. Σκοτώστε το, κόψτε το με το ξίφος της Γκνιάνα.

Αυτή τη διαύγεια πρέπει να έχετε, ‘Είμαι εδώ για να γνωρίσω την Αλήθεια και δε συμβιβάζομαι με τίποτα λιγότερο. Αν αυτό σημαίνει ότι πρέπει να τους εγκαταλείψω όλους και όλα, τόσο το καλύτερο’. Απορρίψτε τους χωρίς δεύτερη σκέψη. Αν το ξανασκεφτείτε, μπορεί ο νους να παρεισφρήσει και να σας μεταπείσει. Κάντε το αμέσως.

Όταν σας έχει αρπάξει ο κροκόδειλος τι θα κάνετε; Όταν το φίδι σας πλησιάζει τι θα κάνετε; Όταν το σώμα σας πιάσει φωτιά, τι θα κάνετε; Θα σκέφτεστε τους φίλους και τη μητέρα σας; Όχι, θα βουτήξετε μέσα σε έναν νερόλακκο. Έτσι πρέπει να σκέφτεστε για να αναπτύξετε απόσπαση, αλλιώς δεν γίνεται.

 


Επεισόδιο 12ο 

Απάθεια, το Μυστικό της Αφοβίας

 

Στην 12η ομιλία αναλύεται η απάθεια προς τα πράγματα του κόσμου και η απαγκίστρωση από αυτά ως κλειδί για την απαλλαγή από τον φόβο.

Στην εισαγωγή της ομιλίας, ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι παραθέτει ένα απόσπασμα από το ‘Βαϊράγκια Σάτακάμ', στο οποίο αναφέρεται με τον πλέον εύστοχο και περιεκτικό τρόπο η σχέση μεταξύ ανθρώπου και επιθυμίας στην αληθινή της βάση: Δεν είναι ο άνθρωπος που απολαμβάνει και αναλώνει τα αντικείμενα των αισθήσεων, αλλά είναι εκείνα που αναλώνουν και κατατρώνε τον άνθρωπο. ‘Δεν το πίνω, με πίνει. Δε το καπνίζω, με καπνίζει’. Αυτή είναι η φύση τους ̇ εκείνα να  αναλώνουν εμάς.

Το δεύτερο σημείο που αναλύει αφορά τις πνευματικές ασκήσεις και πειθαρχίες στις οποίες υποβάλλουμε τον εαυτό μας με σκοπό την εκπλήρωση αυτών των επιθυμιών, θεωρώντας ότι είμαστε εμείς που τελούμε αυτές τις πειθαρχίες και ασκήσεις. Η αλήθεια όμως είναι ότι μέσα μας φλεγόμαστε εξαιτίας των επιθυμιών και της προσπάθειας για την εκπλήρωσή τους, κατακαίγοντας τον εαυτό μας. Μοναδική εξαίρεση αυτού είναι η φλογερή επιθυμία για τον Θεό.

Το τρίτο σημείο στο οποίο δίδεται έμφαση είναι ο χρόνος. Θεωρούμε ότι είμαστε εμείς που αναλώνουμε τον χρόνο διαθέτοντάς τον στις διάφορες επιδιώξεις μας, αλλά στην πραγματικότητα είναι ο χρόνος που αναλώνει εμάς. Απόδειξη: κάθε μέρα ερχόμαστε μια μέρα πιο κοντά στον θάνατό μας.  

Συνεχίζει λέγοντας ότι παρόλο που θεωρούμε ότι η επιθυμία, με την εκπλήρωσή της, θα αποδυναμωθεί και θα πεθάνει, στην πραγματικότητα δεν είναι στη φύση της επιθυμίας να αποδυναμώνεται και να πεθαίνει, εφόσον η μία διαδέχεται την άλλη. Είναι ο άνθρωπος που γερνάει, αποδυναμώνεται και τελικά πεθαίνει, μέσα σε αυτή τη διαδικασία.

Καταλήγει λέγοντας ότι μέσα στο κάθε πράγμα του κόσμου, παραμονεύει ο φόβος. Ο Σουάμι μάς προκαλεί να αναλογιστούμε όλα αυτά τα οποία κατέχουμε, είτε είναι πλούτος, είτε κάποια θέση εξουσίας, είτε το καλό μας όνομα, τόσο τα ασήμαντα όσο και τα πιο σπουδαία πράγματα, ακόμη και τα πνευματικά, και θα αντιληφθούμε ότι για όλα αισθανόμαστε έναν μεγάλο φόβο ̇ μήπως χαθούν τα κεκτημένα μας ή μήπως κάποιος βρεθεί να είναι καλύτερος από εμάς σε κάτι. Το μοναδικό πράγμα στο οποίο δεν υπάρχει φόβος είναι η απάθεια απέναντι σε όλα τα εγκόσμια πράγματα. Αφοβία υπάρχει μονάχα στην απάρνηση. Σε όλα τα υπόλοιπα πράγματα του κόσμου καραδοκεί ένας μεγάλος φόβος.

Μας παροτρύνει να ασκηθούμε στην Βαϊράγκυα (Απάθεια, απάρνηση, απόσπαση από τα εγκόσμια πράγματα), έτσι ώστε να καταφέρουμε να διασφαλίσουμε ότι τίποτε δεν παρεμποδίζει την πνευματική μας καλλιέργεια και άσκηση, η οποία στην πραγματικότητα θα πρέπει να είναι το κέντρο της ζωής του ανθρώπου, με όλα τα υπόλοιπα να περιστρέφονται γύρω από αυτήν, να την υποστηρίζουν ή τουλάχιστον να μην την παρακωλύουν. Έτσι, θα πρέπει να κάνουμε τα πάντα μόνο όσο χρειάζεται και όχι παραπάνω, είτε αυτό είναι το φαγητό, ο ύπνος, η εργασία ή ό,τι άλλο.

Αναλύει, μέσα από διάφορα παραδείγματα, το πώς τα διάφορα σοκ ή οι πολύ δύσκολες εμπειρίες της ζωής βοηθούν τον άνθρωπο να αναπτύξει αυτή την απόσπαση, αποκαλύπτοντάς του το εφήμερο και το επιφανειακό των εγκόσμιων πραγμάτων και των ανθρωπίνων σχέσεων που δεν έχουν ως βάση τον Άτμα. Ο άνθρωπος διδάσκεται ευκολότερα τις αλήθειες αυτές μέσα από τις δυσκολίες και τις προκλήσεις της ζωής. Αντίθετα, όταν όλα κυλούν εύκολα και ευχάριστα, ο άνθρωπος τείνει να ξεχνάει την ουσία της ζωής και τον Θεό. Έτσι όλα αυτά τα σοκ που βιώνουμε στη ζωή είναι απαραίτητα για να ξυπνήσουμε από κάτι που είναι αναληθές και κάλπικο και να συνειδητοποιήσουμε τα πράγματα στην αληθινή τους βάση.

Υπό αυτό το πρίσμα μας καλεί να ερευνούμε την αλήθεια των εμπειριών μας με οξύνοια και ειλικρινές πνεύμα αναζήτησης, για να ανακαλύψουμε ότι τόσο οι χαρές όσο και ο πόνος που έχουμε βιώσει σε μια δεδομένη στιγμή δεν είναι αληθινά. Δίνει το απλό παράδειγμα της απώλειας ενός αντικειμένου ή κάποιου φίλου τον οποίον αποχωριστήκαμε στην παιδική μας ηλικία, γεγονότα τα οποία τότε μας προξένησαν οδύνη αλλά με την πάροδο των χρόνων μας φαίνονται ασήμαντα πια και η αντίδραση που είχαμε ως προς αυτά μας φαίνεται πλέον παιδαριώδης. Το ίδιο ισχύει και για τις χαρές που έχουμε βιώσει, οι οποίες με τον χρόνο ξεθωριάζουν και λησμονούνται, παρόλο το αίσθημα που ενδεχομένως μας είχαν προκαλέσει τις στιγμές που τις βιώναμε. Κατά τον ίδιον τρόπο, ό,τι βιώνουμε στην παρούσα φάση ενδεχομένως σε κάποια χρόνια να μην έχει το ίδιο νόημα ή και κανένα νόημα.

Εδώ, το σημαντικότερο είναι η ικανότητα διάκρισης της ανώτερης διάνοιας του ανθρώπου (μπούντι) η οποία τον προτρέπει να μην προσκολλάται σε τίποτα, διότι τίποτα δεν πρόκειται να διαρκέσει για πάντα, και όλα θα αλλάξουν με την πάροδο του χρόνου. Τόσο τα ευχάριστα όσο και τα δυσάρεστα. Επομένως δεν αξίζει να δίνει ο άνθρωπος τόση ενέργεια και χρόνο σε κάτι που δεν πρόκειται να έχει διάρκεια. Είναι σαν να κάνει κάποιος μια επένδυση σε ένα οίκημα, το οποίο την επόμενη μέρα θα καταρρεύσει. Αυτό αφορά τόσο τις επιδιώξεις για υλικά πράγματα όσο και για τις επιφανειακές ανθρώπινες σχέσεις στις οποίες τελικά εκλείπει η ουσία. Οι φίλοι είναι μαζί, αλλά η φιλία έχει εκλείψει. Ο γάμος υπάρχει αλλά η αγάπη έχει φύγει. Τα παιδιά είναι εκεί, αλλά η χαρά που οι γονείς προσδοκούν να πάρουν από αυτά δεν υπάρχει πια. Την ικανότητα να διακρίνει με τέτοιον τρόπο την διαθέτει μόνο η ανώτερη διάνοια (μπούντι) και όχι ο κατώτερος νους ο οποίος ευδοκιμεί και αναπτύσσεται μόνο μέσα στο ψεύδος. Η αγνή διάνοια επιτυγχάνεται με την καλή συναναστροφή, το σάτσανγκα.

Απαιτείται, λοιπόν, μια ομόθυμη στάση απέναντι στα πράγματα, τόσο στα ευχάριστα, τα οποία είναι βέβαιο ότι θα παρέλθουν, όσο και στα δυσάρεστα τα οποία επίσης θα παρέλθουν.   

Η βασική αιτία των προσκολλήσεων του ανθρώπου δεν είναι ότι βρίσκει την ευτυχία σε αυτά που προσκολλάται, αλλά ο φόβος του μην δυστυχήσει αν δεν τα έχει, μη γνωρίζοντας πού είναι η αληθινή ευτυχία. Ο μόνος τρόπος για να απαλλαγεί από αυτήν την πλάνη είναι να τολμήσει να απαλλαγεί από τις προσκολλήσεις του χωρίς φόβο, για να ανακαλύψει τελικά ότι όντως επρόκειτο για ψευδαίσθηση και όχι για κάτι αληθινό.

Βασικό σε αυτή τη διαδικασία είναι η άμεση απάρνηση αυτών που υποδεικνύει η διάκριση ότι πρέπει να απορρίψουμε, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για αρνητικές επιθυμίες. Ο Σρι Μαντουσούνταν Σάι δίνει εύστοχα και απλά το κριτήριο για το ποιες είναι οι αρνητικές επιθυμίες. Είναι αυτές που μας έχουν προκαλέσει, έστω και μία μόνο φορά, κάποιο αρνητικό συναίσθημα, πχ θυμό, φόβο, ενοχή κ.α. Η απόρριψη αυτή θα πρέπει να γίνεται δυναμικά και άμεσα χωρίς αναβολή, ειδάλλως αυτή η αναβολή μπορεί να στοιχίσει στον άνθρωπο την ίδια την βίωση της ανώτερης ζωής που, αν και είναι αναφαίρετο δικαίωμά του, ενδέχεται να χαθεί από την αμέλεια του ατόμου να εργαστεί ο ίδιος για τον εαυτό του, ως οφείλει, τη διάκριση και την απόσπαση. Η αναβολή και η καθυστέρηση αυτή οφείλεται πρωτίστως στο ατέρμονο των επιθυμιών, έτσι όμως επιτρέπουμε στον νου να παρεισφρήσει ξανά και με τα ευφυή του τεχνάσματα να μας βρει χίλιες αιτίες για τις οποίες θα πρέπει να συνεχίσουμε να ζούμε με τον τρόπο που ζούσαμε, χάνοντας έτσι την ευκαιρία να εξελιχθούμε και να διεκδικήσουμε την αληθινή ελευθερία μέσα στη ζωή. Σε αυτό το σημείο, ο Θεός από συμπόνια ενδέχεται να φέρει ένα σοκ στη ζωή του ανθρώπου για να τον ξυπνήσει και να τον βγάλει από αυτή τη ληθαργική κατάσταση και την πλάνη.

Στην ουσία η Βαϊράγκυα δεν είναι άλλο από την απάθεια του ανθρώπου προς τις αισθήσεις του και τα αντικείμενα των αισθήσεων (Visaya Vrtrisna), κάτι το οποίο του επιτρέπει να έχει τον απόλυτο έλεγχο του νου του, και έτσι τα θέλγητρα και οι πειρασμοί του κόσμου να μην τον κρατούν δέσμιό τους. (Vasikara samjna). Είναι ο αυτοέλεγχος, η απουσία της επιθυμίας για τα πράγματα του κόσμου.

Ένα σημείο που χρήζει προσοχής είναι να μην καταλήξει το άτομο στο άλλο άκρο, δηλαδή να κοιτάζει περιφρονητικά τους άλλους ανθρώπους που ασχολούνται με εγκόσμια πράγματα και σχέσεις, επειδή οι ίδιοι έχουν αποστραφεί τον κόσμο, αδυνατώντας λόγω αυτής τους της στάσης να χαρούν το παιχνίδι του Θεού που τους περιβάλλει. Αληθινή απόσπαση είναι ο έλεγχος του εαυτού, ενώ την ίδια στιγμή το άτομο δρα μέσα στον κόσμο εκπληρώνοντας ανά πάσα στιγμή τα καθήκοντά του χωρίς να αμελεί τις υποχρεώσεις του, κι έτσι εξασφαλίζει την νοητική του ειρήνη και την αγνότητα της καρδιάς, που του επιτρέπει να δρα μέσα στον κόσμο και να συνδιαλλάσσεται με τους ανθρώπους έχοντας την επίγνωση της Παρουσίας του Θεού μέσα σε όλους και απευθυνόμενος προς Εκείνον μέσα από όλους.

Επίσης η Βαϊράγκυα δεν θα πρέπει να συγχέεται με την αποχή από τα πάντα, η οποία οφείλεται στον φόβο μήπως το άτομο απογοητευτεί ή πονέσει, ή στην ανεπάρκειά του να κάνει κάτι καλά, χρησιμοποιώντας έτσι την απόσπαση ως πρόφαση. 

Στην ουσία είναι η στάση του να δρας μέσα στον κόσμο, κάνοντας ό,τι κάνεις όσο καλύτερα μπορείς – φροντίζοντας ταυτόχρονα να μην προσθέτεις επιπλέον βάρη στα ήδη υπάρχοντα – έχοντας απόλυτο έλεγχο των αισθήσεων και του νου σου και καμία προσκόλληση στο αποτέλεσμα της δράσης σου, επειδή γνωρίζεις την παροδικότητα όλων των πραγμάτων του κόσμου. 

Στόχος λοιπόν είναι να απαλλαγεί το άτομο από τις επιθυμίες. Στην προσπάθεια αυτή θα πρέπει να ξέρουμε ότι ο μόνος τρόπος να ‘ξεριζωθούν’ οι επιθυμίες είναι η πραγμάτωση του ανώτερου Εαυτού και σε καμία άλλη περίπτωση. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη κι αν τις ‘κόβουμε’ εκείνες θα επιστρέφουν. Ακόμα και αν πιστεύουμε ότι έχουμε ξεπεράσει κάποια επιθυμία, λόγω κάποιας απογοήτευσης ή κάποιου σοκ, εκείνη θα επιστρέψει όταν οι συνθήκες υπάρξουν ξανά. Αυτό είναι κάτι το οποίο θα πρέπει να μας κρατάει σε επαγρύπνηση.

 


Επεισόδιο 13ο 

Τα είδη της Vairagya (Απόσπασης)

 

Στην ομιλία αυτή ο Σουάμι συνεχίζει τη διδασκαλία πάνω στη Βαϊράγκυα (Απάθεια, απόσπαση, αδιαφορία προς τα θέλγητρα του κόσμου), προχωρώντας στην ανάλυση της αληθινής απόσπασης και στο πώς αυτή επιτυγχάνεται, καθώς και στον διαχωρισμό της από άλλους τύπους αυτής της ποιότητας που όμως δεν συνιστούν αληθινή απάθεια απέναντι στα εγκόσμια πράγματα.

Στην εισαγωγή Του, ο Σουάμι δίνει τα χαρακτηριστικά του ιδανικού δασκάλου, του ιδανικού μαθητή και της ορθής διδασκαλίας με σκοπό την τέλεια μεταλαμπάδευση της γνώσης από τον δάσκαλο στον μαθητή. Αναφέρει ότι το κύριο γνώρισμα του αληθινού δασκάλου είναι ακριβώς η βίωση της γνώσης την οποία μεταδίδει στον μαθητή. Τη γνώση που έχει ως βάση την βιωματική εμπειρία και όχι μια θεωρητική προσέγγιση που άπτεται απλώς της διανόησης. Από την άλλη, ο αληθινά άριστος μαθητής είναι εκείνος που δέχεται αυτή τη γνώση, όχι απλώς επειδή την ακούει ή τη διαβάζει αλλά επειδή τη συλλαμβάνει και την αφομοιώνει, με σοβαρότητα και ειλικρινή επιθυμία να του γίνει συνείδηση και να την πραγματώσει. Τόσο λοιπόν ο γνώστης όσο και ο μαθητής που φιλοδοξεί να γίνει και ο ίδιος γνώστης, θα πρέπει να είναι άριστοι. Αν υστερεί ο ένας από τους δύο ή και οι δύο, οποιαδήποτε απόπειρα της όποιας διδασκαλίας αποβαίνει άκαρπη και ανούσια. Ωστόσο, πιο σημαντική και από την ικανότητα του δασκάλου να διδάξει είναι η αντιληπτική ικανότητα και αξία του μαθητή, από τον οποίον μαθητή εξαρτάται κυρίως η πρόοδός του και η κατάκτηση της γνώσης. 

Στην περίπτωση του Σουάμι είναι δεδομένο ότι ο δάσκαλος είναι όντως άριστος και το ζήτημα που τίθεται είναι η αξία του μαθητή. Η σημαντικότερη ποιότητα του μαθητή είναι η Σράντά, η απόλυτη πίστη, εμπιστοσύνη και αφοσίωση στον Θεό και η ειλικρινής, σοβαρή στάση του σε σχέση με τη διδασκαλία που λαμβάνει. Δίνει το παράδειγμα του Νατσικέτα, ο οποίος πλησίασε τον Γιάμα για να διδαχθεί από εκείνον την ανώτερη γνώση, ξέροντας ότι ο Γιάμα ήταν ο άριστος δάσκαλος. Ο Γιάμα δοκίμασε με πολλούς και διάφορους τρόπους την πίστη, την ειλικρίνεια και την αφοσίωση του Νατσικέτα, δελεάζοντάς τον, προσπαθώντας να του αποσπάσει την προσοχή από την αναζήτησή του, προσπαθώντας ακόμη και να τον ξεγελάσει. Ο μαθητής όμως πέρασε όλες αυτές τις δοκιμασίες με απαρέγκλιτη αφοσίωση στον σκοπό του.  

Ο Σουάμι αναφέρει ότι μεγάλο εμπόδιο στην πορεία του ανθρώπου προς τη γνώση είναι η προσκόλληση που έχει στις δικές του ιδέες, απόψεις, επιθυμίες κλπ.

Ένα άλλο σοβαρό θέμα που θίγεται στην ομιλία είναι ο τρόπος που ο περίγυρος εμποδίζει, κυρίως τους νέους ανθρώπους, στην αναζήτηση  της ανώτερης γνώσης και στην πρόσβαση σε αυτήν, από φόβο ότι ο νέος θα οδηγηθεί στην απάρνηση των εγκοσμίων κάτι που, ενώ στην πραγματικότητα είναι η πιο σημαντική προϋπόθεση για να βιώσει ο άνθρωπος την ανώτερη εμπειρία της ζωής, ο κόσμος τη θεωρεί μια κατάσταση ξεπεσμού.

Στη συνέχεια αναφέρεται εκτενώς στο μεγάλο δίλημμα που αντιμετωπίζει ο αναζητητής της αλήθειας, δηλαδή αυτός που δεν ζει μέσα στην άγνοια, αλλά ούτε και κατέχει τη σοφία. Φέρνει το παράδειγμα του Άρτζουνα ως σύμβολο εκείνου του ανθρώπου που ενώ γνωρίζει ότι η αλήθεια βρίσκεται μόνο στην πνευματική σφαίρα και όχι στα εγκόσμια πράγματα και σχέσεις, εντούτοις έλκεται από τον κόσμο και τις εγκόσμιες αρχές, βιώνοντας έτσι μεγάλη αγωνία.

Φυσικά αυτή είναι μια κατάσταση στην οποία βάζει τον άνθρωπο ο ίδιος ο Θεός, συνταράσσοντάς τον εσωτερικά και αναγκάζοντάς τον να ζητήσει απαντήσεις από τον Ίδιο, καθιστώντας Εκείνον μοναδικό οδηγό της ζωής του σε αυτή τη φάση, διότι κανένας άλλος δεν μπορεί να τον ελευθερώσει από μια τέτοια αγωνία. Ο δόκιμος γνωρίζει ότι είναι μόνο Εκείνος που μπορεί να τον απαλλάξει από το δίλημμα που τον ταλανίζει, δηλαδή να στραφεί πνευματικά επιδιώκοντας την υψηλότερη κατάσταση της ζωής, πράγμα που ξέρει ότι είναι και ο αληθινός προορισμός του, ή να ενδώσει στα θέλγητρα του κόσμου και να χαθεί μέσα στις άνευ ουσίας κοινωνικές επιταγές και στην ατέρμονη επιδίωξη των κοσμικών απολαύσεων και επιτευγμάτων.

Η μεγαλύτερη δυσκολία που αντιμετωπίζει ο άνθρωπος σε αυτή τη φάση είναι ότι ενώ γνωρίζει ότι δεν θα έπρεπε να επιθυμεί τον κόσμο, εκείνος κάπου μέσα του μυστικά τον επιθυμεί. Και ενώ γνωρίζει ότι η πνευματικότητα είναι αυτό που πρέπει να επιθυμεί, εκείνος κάπου βαθιά μέσα του την απεχθάνεται. Ωστόσο, οι περισσότεροι από εμάς που ακολουθούμε τα πνευματικά πράγματα, τα ακολουθούμε από φόβο.

Στο σημείο αυτό, ο Σουάμι συνδέει όλα τα παραπάνω με το κυρίως θέμα της ομιλίας, την απόσπαση. Η αληθινή απόσπαση, όπως εξηγεί, δεν είναι η στάση αυτή που κρατάμε από φόβο, ή μετά από ένα άσχημο σοκ που μπορεί να βιώσαμε. Αυτή είναι μια απόσπαση πρόσκαιρη που συνήθως διαρκεί μέχρι να επιστρέψει πάλι η επιθυμία. Ο Σουάμι αναφέρεται ξανά στην ισχύ των επιθυμιών λέγοντας ότι ούτε το γήρας ούτε η φυσική φθορά δεν μπορούν να αναχαιτίσουν τη δύναμη της επιθυμίας.

Η Apara Vairagya, όπως καλείται, είναι η προσωρινή αδιαφορία η οποία ακολουθεί ένα σοκ ή έχει να κάνει με κάποιον φόβο, με μια ξαφνική έμπνευση κ.α. Όλα αυτά όμως δεν εξασφαλίζουν την μόνιμη απάθεια απέναντι στον κόσμο. Μπορεί να είναι μια καλή αρχή που μας βάζει στο μονοπάτι της απάρνησης, αλλά δεν είναι η αληθινή Βαϊράγκυα. Αναφέρεται επίσης στις περιπτώσεις ανθρώπων που στην προσπάθειά τους να καταπνίξουν την επιθυμία, καταλήγουν σε κάποιο άσραμ και επιδίδονται σε μια ασταμάτητη δραστηριότητα εξουθενώνοντας τον εαυτό τους και εξωθώντας τον στα άκρα, θεωρώντας ότι έτσι θα περιορίσουν την επιθυμία, κάτι όμως που δεν συμβαίνει διότι η προδιάθεση (vasana) είναι πολύ ισχυρή.

Η αληθινή Βαϊράγκυα, η Para Vairagya ή Viveka Purita Vairagya, είναι η ανώτερη μορφή απόσπασης διότι εκπηγάζει από την άσκηση της διάκρισης (Βιβέκα), και μέσα από αυτή τη διαδικασία το άτομο επιλέγει συνειδητά την απόσπαση, όχι για άλλο λόγο αλλά επειδή διακρίνει μεταξύ Ντάρμα και Αντάρμα, μεταξύ καλού και κακού. Στο σημείο αυτό ο Σουάμι επανέρχεται στο παράδειγμα των Κρίσνα και Άρτζουνα, όταν πλέον ο Άρτζουνα έχει παραδοθεί στον Κρίσνα και στο θέλημά Του, αφού έχουν διαλυθεί οι αμφιβολίες και οι φόβοι του. Αυτό όμως, τονίζει ο Σουάμι, είναι κάτι που οφείλεται ξεκάθαρα στη διδασκαλία του Κρίσνα και στη χάρη Του, αφού απέδειξε στον Άρτζουνα ότι η αληθινή απόσπαση δεν είναι η απάρνηση του βασιλείου που του ανήκει, η οποία στην πραγματικότητα πηγάζει από την προσκόλλησή του στους δασκάλους και στους παππούδες του, αλλά η απάρνηση αυτής ακριβώς της προσκόλλησης για χάρη του δικαίου, για χάρη του Ντάρμα.

Η καλλιέργεια και η άσκηση της Διάκρισης (Βιβέκα) επιτυγχάνεται με τέσσερις τρόπους: Το άτομο μπορεί να διδαχθεί από τις ίδιες τις εμπειρίες του, αν το επιτρέπει η ηλικία του. Αν είναι σε μικρή ηλικία και οι εμπειρίες του είναι λίγες, μπορεί να συμβουλευτεί πιο έμπειρους ανθρώπους που μπορούν να δώσουν μια σωστή συμβουλή μέσα από το σάτσανγκα. Άλλος τρόπος είναι να έχουν απλώς εμπιστοσύνη στα λόγια του Γκουρού και τέλος, αν δεν έχουν εμπιστοσύνη στα λόγια τον Γκουρού, μπορούν να μελετήσουν τις γραφές και θα ανακαλύψουν ότι η Βαϊράγκυα είναι μια ποιότητα που εκθειάζεται στην κάθε μία από αυτές.   

Το σημαντικότερο όλων είναι να μάθει ο άνθρωπος να επιλέγει. Να ασκεί τη διάκριση και να κάνει σωστές, σοφές επιλογές. Οι επιλογές αυτές δεν έχει τόση αξία αν γίνονται ψυχαναγκαστικά, από φόβο ή επειδή δεν υπάρχει άλλη επιλογή, πχ κάποιος που απέχει από τα γλυκά επειδή είναι διαβητικός. Η αληθινή αξία της Βαϊράγκυα είναι όταν το άτομο έχει τη δυνατότητα να επιλέξει ό,τι θέλει χωρίς περιορισμούς, αλλά επιλέγει εθελούσια το καλό, το θετικό και το δίκαιο, ακόμη και αν αυτό δεν είναι ούτε εύκολο ούτε ευχάριστο. Ο Σουάμι λέει: "Η πειθαρχία που επιβάλλεται με το ζόρι (force discipline) δε λειτουργεί. Χρειάζεται πειθαρχία που να πηγάζει από μέσα σας (source discipline), η οποία θα γεννηθεί όταν συλλογιστείτε γιατί είναι σημαντικό να ζείτε μια ευτυχισμένη ζωή."

Αναφέρεται σε ένα χαρακτηριστικό της κοινωνίας, η οποία αποτελείται από καλούς ανθρώπους οι οποίοι είναι καλοί από φόβο, και από κακούς ανθρώπους που δεν φοβούνται τίποτα. Έτσι οι κακοί άνθρωποι συνεχίζουν άφοβα να κάνουν το κακό, ενώ οι καλοί άνθρωποι δεν μπορούν καν να είναι ολοκληρωτικά καλοί, επειδή μέσα τους υπάρχει το στοιχείο του φόβου για το τι θα πουν οι άλλοι, πώς θα φανεί κάτι που θα κάνουν κλπ. Έτσι, αδυνατούν να εκπληρώσουν στο έπακρο τη δυναμική της καλοσύνη τους, επειδή η καλοσύνη τους δεν είναι από επιλογή αλλά από φόβο.

Η απόσπαση είναι απαραίτητο να συνδυαστεί με την διάκριση, αμέσως μετά από την εμπειρία μιας δυσάρεστης κατάστασης που θα προκαλέσει στο άτομο αποστροφή. Αν το άτομο δεν ασκήσει ταυτόχρονα και την διάκριση, η απόσπασή του θα είναι μόνο προσωρινή και το πιθανότερο είναι να ενδώσει ξανά στην ίδια επιθυμία μόλις το σοκ ξεπεραστεί και η ευκαιρία ξαναεμφανιστεί. Αν η απόσπαση έχει προέλθει από κάποιον εξωγενή παράγοντα και όχι από τη συνειδητή απόφαση του ατόμου, τότε είναι θέμα χρόνου η πρόκληση να επανέλθει. Ο Σουάμι μας προετοιμάζει για αυτό και μας καλεί να επιδείξουμε εγρήγορση και άμεση αντίδραση όταν ανακύψει το δίλημμα, ‘καλό ή ευχάριστο (Shreyo ή Preyo)’, τα οποία πάντοτε καταφθάνουν μαζί στη ζωή του ατόμου.

Ο Σουάμι επιμένει στο Σάτσανγκα, στη Σουαντάγια (ανάγνωση των γραφών) και σε άλλες πνευματικές πειθαρχίες, ενώ μας αποτρέπει από το να συναναστρεφόμαστε με λάθος ανθρώπους, διότι ενδέχεται να παρασυρθούμε προς τον κόσμο, αφού είμαστε σε μια φάση που, στην πραγματικότητα, αμφιταλαντευόμαστε.

Προχωρώντας προς το τέλος της ομιλίας τονίζει ότι η άσκηση του να ξεχωρίζει ο άνθρωπος το καλό από το κακό, την ευχάριστη και εύκολη οδό από τη δύσκολή αλλά ωφέλιμη, το θετικό από το αρνητικό, είναι απλώς τα πρώτα βασικά βήματα, η αλφάβητος για τον δόκιμο που φιλοδοξεί να προχωρήσει σε υψηλότερα βιώματα της ζωής.

Εντός του κάθε ανθρώπου λαμβάνει χώρα η πάλη μεταξύ του καλού και του κακού, του Θεού και του Διαβόλου, των Πάνταβα και των Καουράβα. Ο Σουάμι δίνει τον παραλληλισμό της Μαχάμπάρατα παρομοιάζοντας το σώμα μας με το πεδίο μάχης Κουρουκσέτρα, τις κακές μας επιθυμίες με τον στρατό των Καουράβα, τις καλές επιθυμίες με τον στρατό των Πάνταβα, την ανώτερη διάνοια (Μπούντι) με τον Άρτζουνα και τον Εσώτερο Οδηγό μας, τον Ηνίοχο της ζωής με τον Κρίσνα.

Η ομιλία ολοκληρώνεται με τον Σουάμι να απαντάει σε ερωτήσεις που Του έχουν τεθεί. Συγκεκριμένα αναφέρεται στη αξία των γραφών και την ανάγνωσή τους, και μάλιστα σε καθημερινή βάση, ως καθήκον του Νιγιάμα, διότι οι γραφές λειτουργούν σαν χάρτες μέσα στα άγνωστα εδάφη της ζωής και μπορούν να οδηγήσουν τον άνθρωπο στην τελείωση, όπως έχει συμβεί σε πολλούς ανθρώπους.

Ο Σουάμι δράττεται της ευκαιρίας, από μια ερώτηση σχετική με την αστρολογία, για να εξηγήσει εκτενώς τα είδη του κάρμα που λειτουργούν μέσα στη ζωή των ανθρώπων, δηλαδή το κάρμα που φέρνει από το παρελθόν, το κάρμα που επιτελεί στο παρόν, το οποίο ο άνθρωπος έχει ακόμα τη δυνατότητα να αποφασίσει αν θα το δημιουργήσει και πώς, κάτι το οποίο και θα ενεργοποιήσει ένα μελλοντικό κάρμα. Ο Σουάμι λέει ότι η τέχνη της αστρολογίας, η οποία είναι μια ορθή επιστήμη, μπορεί να εντοπίσει πάνω στον αστρολογικό χάρτη ενός ατόμου τα σημεία αυτά όπου υπάρχει δυσμένεια λόγω του κάρμα, ή και ευμένεια, και να συμβουλέψει το άτομο αναλόγως, να κάνει πχ συγκεκριμένες πούτζα ή χόμας (τελετουργίες με προσφορές αφιερωμένες σε μια θεότητα) προς εξευμένιση της θεότητας η οποία είναι υπεύθυνη για την απονομή του κάρμα και που κυβερνά έναν συγκεκριμένο τομέα, πχ την υγεία, την ευημερία, τον γάμο κλπ, και σκοπό έχουν την ελάφρυνση αυτού του κάρμα και της δυσμένειας που έχει επισύρει. Υπάρχουν βέβαια, όπως αναφέρει, περιπτώσεις όπως του Ραμακρίσνα Παραμχάμσα, του Ράμανα Μαχάρσι ή του Σουάμι που μπορεί να υποφέρουν κάποια ασθένεια, λόγω κάποιου παλιού κάρμα ή κυρίως λόγω του κάρμα άλλων που ‘σηκώνουν’ οι ίδιοι, και που το υποφέρουν αγόγγυστα, με μεγάλη απάθεια. Αυτή η στάση χαρακτηρίζει το ανώτερο είδος των γκνιάνι.

Ο Σουάμι αναφέρεται στις τρεις πηγές του πόνου στη ζωή των ανθρώπων:

  1. Ο σωματικός πόνος και η διανοητική αγωνία, ως αποτέλεσμα προηγούμενων πράξεων (Adhyatmika)
  2. Ο πόνος μου μας προξενούν άλλα ζωντανά όντα τα οποία ζουν γύρω μας (Adhibhautika).
  3. O πόνος που προκαλείται από τις θεότητες που κυβερνούν τον χρόνο, τις δυνάμεις των στοιχείων της φύσης και το αόρατο χέρι της μοίρας (Adhidaivika).

Οι τελετουργίες προς εξευμένιση των θεών αφορούν το κάρμα προηγούμενων ζωών. Ο Σουάμι εδώ μας καλεί να αναλογιστούμε, ακόμη και αν είμαστε πολύ προσεκτικοί με το τρέχον κάρμα μας ώστε να μην δημιουργήσουμε μελλοντικές δυσμένειες, τι θα κάνουμε με τις συνέπειες προηγούμενων πράξεων που περιμένουν ‘στην ουρά’ για να λειτουργήσουν, μιας και δεν γίνεται να τελούμε γιάγκνα και χόμας για όλη μας τη ζωή. Ο Σουάμι καταλήγει ξανά στην δύναμη της ανώτερης γνώσης και της βίωσής της ως μοναδική πανάκεια όλης αυτής της περιπλοκής, αφού το άτομο όταν την κατακτήσει απαλλάσσεται από το πρότερο κάρμα, απαλλάσσεται και από το μελλοντικό κάρμα διότι δεν είναι πλέον αυτός ο πράττων. Δρα μέσα στον κόσμο με το αίσθημα ότι λειτουργεί απλώς σαν ένα όργανο του Θεού (Nimitta Bhava) ή με το αίσθημα ότι δεν είναι εκείνος που δρα αλλά είναι ο Άτμα που πράττει τα πάντα (Jnana Bhava). Ελέγχοντας λοιπόν τον νου και τις αισθήσεις του, δρα μέσα στον κόσμο με εξαγνισμένη τη διάνοιά του και, παρόλο που δρα μέσα στον κόσμο, οι πράξεις του δεν επιδρούν πάνω του.

Το άτομο που έχει επιτύχει σε αυτή την άσκηση, ακόμα και αν δεν βιώσει την υπέρτατη ευδαιμονία, θα καταφέρει σίγουρα να απαλλαγεί από τις θλίψεις και τις αγωνίες της εγκόσμιας σταδιοδρομίας. Ο Σουάμι κλείνει την ομιλία υπενθυμίζοντάς μας τη φύση αυτού του κόσμου ο οποίος είναι εφήμερος, γεμάτος δυστυχία και αποστερεί από τον άνθρωπο τη χαρά. Μας προτρέπει προς την καλή συναναστροφή, την προσευχή, τον διαλογισμό και την ανάγνωση των πνευματικών κειμένων. Με αυτόν τον τρόπο θα μπορούμε να αξιώνουμε την πραγμάτωση της ανώτερης γνώσης, αφού αυτή είναι η μοναδική πανάκεια και λύση για όλα τα προβλήματα της ζωής.

 Jay Sai Ram.

 


 

Επεισόδιο 14ο 

Απαλλαγείτε από τους Γκούνα μέσω της Γκνιάνα

Στην εισαγωγή αυτής της ομιλίας, ο Σουάμι αναφέρεται στη Θεά Ανναπούρνα, προτρέποντάς μας να ζητούμε από Εκείνη αυτά που έχουν αληθινή αξία στη ζωή. Η Θεά, ως Μητέρα, όπως τονίζει ο Σουάμι, είναι πάντα έτοιμη να προσφέρει στον πιστό ό,τι τροφή εκείνος ζητήσει, οφείλει όμως και ο πιστός να έχει ανώτερα αιτήματα και να Της ζητήσει την τροφή εκείνη που θρέφει την ψυχή, τον Άτμα. Ο Σουάμι αναφέρεται στη δέηση του Άντι Σάνκαρατσάρυα ο οποίος προσευχήθηκε στη Θεά Ανναπούρνα ζητώντας από Εκείνη μονάχα Γκνιάνα (Γνώση του Υπέρτατου) και Βαϊράγκυα (Απάθεια προς τα εγκόσμια πράγματα), προτρέποντας και εμπνέοντας όλους να κάνουμε το ίδιο.

Ο Σουάμι αναφέρεται στις μεγάλες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι άνθρωποι που προσπαθούν να ασκηθούν στη Βαϊράγκυα ζώντας μέσα στον κόσμο, και τονίζει ότι ακριβώς εξαιτίας αυτών των δυσκολιών, οφείλουμε να ζητήσουμε από τον Θεό να μας χορηγήσει αυτή την ποιότητα για να κατακτήσουμε αυτή την απάθεια. Ούτως ή άλλως, όπως λέει ο Σουάμι, ο Θεός χορηγεί στον άνθρωπο πάρα πολλά πράγματα, και ένα τέτοιο ανώτερο αίτημα για Βαϊράγκυα, δεν θα περνούσε απαρατήρητο από Εκείνον. Τονίζει λοιπόν ότι θα πρέπει να τη ζητήσουμε και να προσευχηθούμε για αυτή την απόσπαση.    

Ο Σουάμι προχωράει την ομιλία του μνημονεύοντας το παράδειγμα του Σουάμι Βιβεκανάντα, του οποίου η οικογένεια βρέθηκε ξαφνικά από μια κατάσταση ευπορίας μέσα σε μια κατάσταση μεγάλης ανέχειας, όταν πέθανε ο πατέρας του. Με το βάρος της ευθύνης για ολόκληρη την οικογένειά του να πέφτει στους δικούς του ώμους, ο Βιβεκανάντα, κατόπιν προτροπής του γκουρού του, κατέφυγε στη Μητέρα Θεά αποφασισμένος να της ζητήσει να τον βοηθήσει με τα προβλήματα που αντιμετώπιζε. Και τις τρεις φορές όμως που Την προσέγγισε, δεν κατάφερε να Της ζητήσει τίποτε άλλο εκτός από τρία πράγματα: Μπάκτι (αγάπη για τον Θεό, Αφοσίωση) Γκνιάνα (Γνώση του Υπέρτατου ) και Βαϊράγκυα (Απόσπαση), λέγοντας στον Γκουρού του, ότι παρόλη την αποφασιστικότητά του να Της ζητήσει βοήθεια για τα προβλήματα που αντιμετώπιζε, μόλις Την αντίκρυζε τα ξεχνούσε όλα και μέσα σε μια κατάσταση θείας ζάλης, αποτέλεσμα της αγάπης του για τη Θεά, το μόνο που κατέληγε να Της ζητήσει αυθόρμητα ήταν μονάχα αυτά τα τρία πράγματα.

Ο Σουάμι τονίζει με μεγάλη έμφαση ότι στο μονοπάτι της πνευματικότητας, η κατάκτηση της ανώτερης Βαϊράγκυα είναι κάτι που ξεπερνάει τη δυνατότητα του ανθρώπου ̇ ότι είναι κάτι αδύνατον να το πετύχει ο άνθρωπος μόνος του και ότι μόνο η Χάρη του Θεού μπορεί να του χορηγήσει αυτή την ποιότητα. Χωρίς τη χάρη του Θεού κάτι τέτοιο θα ήταν αδύνατον. Αναφέρεται ξανά στην αληθινή Βαϊράγκυα και όχι στην αναγκαστική αποχή από κάτι επειδή δεν υπάρχει άλλη επιλογή, ή στη Βαϊράγκυα που προκύπτει ύστερα από ένα άσχημο σοκ που μπορεί να έχει υποστεί ο άνθρωπος, η οποία όπως λέει ο Σουάμι δεν είναι άλλο από μια στιγμιαία αντίδραση λόγω των περιστάσεων (Apara vairagya) και όχι αληθινή απόσπαση (Para vairagya). Σίγουρα, όπως εξηγεί ο Σουάμι, ακόμη και αυτό το είδος της Βαϊράγκυα μπορεί να εξασφαλίσει κάποια ειρήνη στον άνθρωπο για κάποιο διάστημα, ιδιαίτερα όταν αυτή προέρχεται από κάποιο σοκ. Πιθανότατα ο άνθρωπος θα καταφύγει στην πνευματικότητα για να βρει παρηγοριά μέσα από τις Γραφές ή μέσα σε ένα πνευματικό περιβάλλον, και έτσι να αποστραφεί τις εγκόσμιες επιδιώξεις, όμως αυτό δεν είναι κάτι που θα κρατήσει για πολύ. Είναι θέμα χρόνου να ενδώσει ο άνθρωπος ξανά και να επιδοθεί πάλι σε αυτές τις ίδιες επιδιώξεις.

Ο Σουάμι προτρέπει για την κατάκτηση της Para Vairagya, εκείνης που έρχεται και μεγαλώνει εντός του ανθρώπου – “it comes and grows” – και δεν έρχεται για να φύγει, όπως η Apara Vairagya – “it comes and goes”.

Ο Σουάμι προχωράει για να εξηγήσει ξανά τις διαφορές μεταξύ των δύο τύπων της Βαιράγκυα. Συνοψίζει ότι η μεν Απαρά Βαιράγκυα είναι μια περιστασιακή αποστροφή του σώματος, των αισθήσεων και του νου από τους περισπασμούς του κόσμου, λόγω είτε κάποιου σοκ, είτε από έλλειψη δυνατότητας να επιτευχθεί κάτι, είτε μετά από κάποιου τύπου ‘αυθυποβολή’. Αυτού του τύπου Βαϊράγκυα έρχεται και ύστερα από λίγο φεύγει. Η δε Παρά Βαιράγκυα ανατέλλει εντός του ανθρώπου σαν αποτέλεσμα γνώσης και άσκησης της διακριτικής ικανότητας (Viveka Purita Vairagya). Έρχεται και μεγαλώνει και είναι η συνειδητή απάθεια προς τον κόσμο και η απαλοιφή των γκούνα και των έμφυτων ροπών.  

Σε αυτό το σημείο της ομιλίας, ο Σουάμι περνάει στο επόμενο στάδιο της προσπάθειας προς την ανάπτυξη της Παρά Βαϊράγκυα, στο οποίο ο δόκιμος καλείται να ξεπεράσει τους γκούνα. Το στάδιο αυτό διαδέχεται εκείνο όπου ο άνθρωπος έχει καταφέρει να ελέγξει το σώμα του και τις αισθήσεις του, αποστρεφόμενος μέσω της διάκρισης αντικείμενα και ερεθίσματα αρνητικής ποιότητας – άσχημα θεάματα, σκανδαλώδη ακούσματα, κουτσομπολιά κλπ. Ελέγχοντας το σώμα και τις αισθήσεις του, ο δόκιμος ενδέχεται, αναφέρει ο Σουάμι, να καταφέρει να ελέγξει και τον νου του και να τον τοποθετήσει κάπου υψηλότερα όπως σε ανώτερες σκέψεις ή σκέψεις του Θεού.

Ο Σουάμι τονίζει ότι ενώ πρόκειται για ένα στάδιο αναμφίβολα βοηθητικό, δεν είναι βέβαιο ότι θα εξασφαλίσει τη μόνιμη απόσπαση. Κατά πάσα πιθανότητα η κατάσταση αυτή δεν θα έχει μεγάλη διάρκεια. Αιτία αυτού είναι οι γκούνα. Οι βαθιά ριζωμένες καταγραφές οι οποίες υπάρχουν εντός του ανθρώπου και έχουν προέλθει και συσσωρευτεί από πολλές, πολλές προηγούμενες ζωές. Η εξάλειψη αυτών των καταγραφών είναι αδύνατον να επιτευχθεί, εκτός από μία και μόνο συνθήκη. Τη γνώση του Υπέρτατου.

Στην ουσία, όπως περιγράφει ο Σουάμι παραθέτοντας ένα απόσπασμα από την Μπάγκαβαντ Γκίτα, η ζωή του ανθρώπου άγεται εξολοκλήρου από αυτούς τους γκούνα, παρόλο που ο άνθρωπος θεωρεί ότι αυτενεργεί˙ στην πραγματικότητα ωθείται από τους γκούνα για να κάνει το καθετί. Ο Σουάμι δίνει παραδείγματα ανθρωπίνων τύπων, πχ ανθρώπων που είναι φύσει θερμοκέφαλοι ή φιλήδονοι, ή που είναι φύσει νωθροί ή που η φύση τους είναι ειρηνική και σατβική, αποδίδοντας όλες αυτές τις συμπεριφορές και ποιότητες αποκλειστικά στους τρεις γκούνα – στους τρεις τρόπους με τους οποίους λειτουργεί ο υλικός κόσμος (Ράτζο γκούνα, ταμό γκούνα, σάτβα γκούνα).

Ο Σουάμι τονίζει ότι η ώθηση αυτή των γκούνα είναι τόσο ισχυρή που ο άνθρωπος, ακόμη και αν είναι γνώστης, δεν θα μπορέσει να την υπερνικήσει. Δίνει τα παραδείγματα των Ντουριόντανα και Ράβανα. Ο μεν Ντουριόντανα παραδέχεται στον Κρίσνα ότι ενώ γνωρίζει καλά ποιο είναι το Ντάρμα, δεν μπορεί να το ακολουθήσει, και ενώ ξέρει καλά τι είναι αμάρτημα αδυνατεί να απέχει από αυτό. Ο δε Ράβανα παρόλο που είναι ένας σπουδαίος γκνιάνι (σοφός), παρόλο που είναι μεγάλος λάτρης του Σίβα και Βραχμάνος, αδυνατεί να κυριαρχήσει επί του θυμού και της λαγνείας του με αποτέλεσμα τη στρέβλωση της διάνοιάς του. Ο λόγος της πτώσης του είναι ότι δεν είχε απαλλαχθεί από τους γκούνα.

Ο Σουάμι επισημαίνει ότι ο μόνος τρόπος να κατακτήσει κανείς την Παρά Βαϊράγκυα είναι η απαλλαγή του από τους γκούνα. Προειδοποιεί ότι κάτι τέτοιο είναι πάρα πολύ δύσκολο, διότι πρόκειται για καταγραφές που κουβαλάμε από πολλές προηγούμενες ζωές. Δεν είναι απλώς κάποιες συνήθειες που αποκτήσαμε πρόσφατα και που είναι ευκολότερο να τις απορρίψουμε. Ακόμη κι αν καταφέρουμε κάτι τέτοιο θα είναι μόνο προσωρινό, διότι ο μόνος τρόπος να ξεριζωθούν για πάντα είναι η γνώση του Υπέρτατου, η βίωση Αυτού που είναι πέρα από τους Γκούνα. Παραλληλίζει αυτή την κατάσταση με το ρύζι που αφού έχει ψηθεί στη φωτιά της γνώσης καθίσταται άκαρπο.

Έτσι, η φύση ενός ρατζασικού, ενός ταμασικού ή ενός σατβικού ατόμου οφείλεται αποκλειστικά στους τρεις γκούνα. Σκοπός, όπως λέει ο Σουάμι, είναι η τέλεια απαλλαγή από τους γκούνα, ακόμη μάλιστα και από τον σάτβα γκούνα, παρόλο που πρόκειται για μια ιδιοσυγκρασία θετική, ισορροπημένη, ειρηνική και ένθεη, αφού εμπόδιο προς την ολοκλήρωση αποτελεί η κάθε είδους σκέψη, όποιας φύσης και αν είναι. Ένα σχετικό παράδειγμα αυτής της περίπτωσης που αναφέρει ο Σουάμι είναι ότι ακόμη και η σκέψη ότι ‘Πρέπει να αγαπώ τον Σουάμι’ ή άλλες παρόμοιες πνευματικές σκέψεις, μπορεί να αποτελέσουν εμπόδιο στην πρόοδο του ατόμου. 

Στο σημείο αυτό, ο Σουάμι διευρύνει κι άλλο τη διδασκαλία ρίχνοντας περισσότερο φως στη διακριτική ικανότητα (Viveka). Αναφέρει ότι η Βιβέκα είναι σίγουρα μια ποιότητα αναγκαία για να αναπτύξει ο άνθρωπος την απόσπαση, αλλά μπορεί να φτάσει τον δόκιμο μέχρι ένα σημείο και όχι μέχρι το τέλος. Ο λόγος είναι ότι οι γκούνα δεν γίνεται να απαλειφθούν μόνο με τη διάκριση. Φυσικά η βιβέκα προχωράει τον άνθρωπο στη συνειδητή απάρνηση όσων αποτελούν εμπόδιο στην πνευματική του πορεία, αλλά δεν είναι αρκετή για να απαλλαγεί το άτομο από τους γκούνα. Φέρνει ξανά το παράδειγμα του Σάνκαρατσάρυα ο οποίος στην προσευχή του ζήτησε να του χορηγηθεί η Γκνιάνα και η Βαϊράγκυα και όχι η Βιβέκα, έχοντας όμως την επίγνωση ότι η Βαϊράγκυα ανατέλλει μόνο μέσα από τη Βιβέκα. Η απαλλαγή από τους γκούνα επιτυγχάνεται μόνο μέσα από την ανώτερη γνώση (Γκνιάνα), μόνο μέσα από την πραγμάτωση του Ανώτερου Εαυτού. Η χορήγηση της Υπέρτατης Γνώσης επιτυγχάνεται μόνο με τη Χάρη του Θεού, και ο δόκιμος καλείται να τη ζητήσει με μεγάλη ζέση, ως ικέτης. O Σουάμι τονίζει, παραθέτοντας ένα απόσπασμα από την Κάτχα Ουπανισάντ, ότι η αδιάκοπη βίωση της αληθινά ευδαιμονικής και ειρηνικής ζωής δίδεται μόνο στους γκνιάνι και σε κανέναν άλλον ̇ μόνο σε εκείνους που είναι εδραιωμένοι στην επίγνωση ότι ο Θεός υπάρχει και δρα μέσα από όλους και από όλα, όπως και μέσα από τους ίδιους.

Απαραίτητη προϋπόθεση όμως για τη χορήγηση της Γκνιάνα είναι η αγνή καρδιά και ο εξαγνισμένος νους. Σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση η πραγμάτωσή της δεν είναι εφικτή, ακόμα και αν η γνώση είναι διαθέσιμη στον άνθρωπο. Ο άνθρωπος δεν θα ωφεληθεί ιδιαίτερα ούτε θα βρει τέλεια εκπλήρωση στη δυναμική αυτής της γνώσης, ακόμα και αν ο άνθρωπος έχει πρόσβαση σε αυτήν, αν ο νους και η καρδιά συσκοτίζονται από επιθυμίες, σκέψεις και προσκολλήσεις.

Εδώ ο Σουάμι ξεκαθαρίζει με σαφή τρόπο τη στάση που πρέπει κανείς να κρατάει όσον αφορά σημαντικές σχέσεις στη ζωή όπως οι σχέσεις μεταξύ γονέων και παιδιών. Προτρέπει να εκπληρώνουμε το καθήκον μας απέναντί τους δείχνοντας τον σεβασμό μας, φροντίζοντας και αγαπώντας τους και κάνοντας ό,τι καλύτερο μπορούμε για να τους υπηρετήσουμε, έχοντας όμως την επίγνωση ότι ο πρωτεύων στόχος είναι η πραγμάτωση του Ανώτερου Εαυτού, όπως επίσης ότι από ένα σημείο και έπειτα ο κάθε άνθρωπος πορεύεται σύμφωνα με το δικό του κάρμα και οδεύει προς την εκπλήρωση της δικής του ζωής. Ο Σουάμι λοιπόν μας παροτρύνει προς την αγάπη και τη φροντίδα χωρίς όμως προσκόλληση. Εξάλλου, όπως τονίζει, ο άνθρωπος που θα κατακτήσει την πραγμάτωση του Εαυτού, αυτομάτως ευλογεί και καθαγιάζει τη μητέρα του, την οικογένειά του, ακόμη και τη γη όπου έζησε. Ο Σουάμι μας διαβεβαιώνει ότι με αυτή τη θεώρηση οι κοινωνικές και οικογενειακές μας σχέσεις θα βελτιωθούν, αφού απαλλάσσονται από περιττές και επιζήμιες προσκολλήσεις και προσδοκίες.

Ο Σουάμι επανέρχεται στη Μπάκτι (αγάπη για τον Θεό, αφοσίωση) για να τη συνδέσει με την Γκνιάνα και τη Βαϊράγκυα στις οποίες αναφέρεται ως τέκνα της Μπάκτι. Μας παροτρύνει να προσευχηθούμε, μάλιστα ως ικέτες, για τη χορήγηση αυτών των τριών, ώστε η αγάπη μας για τον Θεό να μην αποβεί στείρα αλλά γόνιμη και να εμπλουτίσει περεταίρω τη ζωή του ανθρώπου με την απάθεια προς τον κόσμο και την πραγμάτωση της ανώτερης γνώσης, εκπληρώνοντας έτσι τον αληθινό σκοπό της που είναι να λειτουργήσει ως δρόμος προς την πραγμάτωση του Αληθινού Εαυτού. (Μπάκτι Μάργκα)  

Προχωράει ακόμη πιο πέρα στο θέμα της Μπάκτι, λέγοντας ότι στην πραγματικότητα θα πρέπει κανείς να ασκείται αποσκοπώντας στην εμπειρία του άμορφου, διότι αυτός είναι ο τρόπος για να αντιληφθεί πλήρως την αληθινή φύση της Μορφής που λατρεύει, ενισχύοντας έτσι την αγάπη του για τη Μορφή πολύ περισσότερο, βιώνοντας την χωρίς όρια μεγαλοσύνη αυτής της συγκεκριμένης Μορφής. Αυτό είναι επίσης κάτι που κάνει την πίστη του ανθρώπου αδιάσειστη καθώς επίσης και οδηγεί στην αληθινή λατρεία, πχ, του Σουάμι. Ακόμη λοιπόν κι αν κάποιος λέει ότι λατρεύει τον Σουάμι, η εμπειρία του άμορφου είναι απαραίτητη για να βιώσει την ορθή και πλήρη λατρεία και για να είναι η αγάπη του για Εκείνον αληθινή, δυνατή και τέλεια.

Αλλιώς, όπως επισημαίνει ο Σουάμι, ο πιστός θα Του αποδίδει τίτλους όπως ‘Παραμπράχμα’, χωρίς όμως να ξέρει τι σημαίνει αυτό, χωρίς να έχει την εμπειρία αυτού του πράγματος. Επιπλέον, κάτι τέτοιο περιορίζει τον Σουάμι, τοποθετώντας Τον μέσα στη στενή αντίληψη του πιστού, ‘υποβιβάζοντάς’ Τον  απλώς σε έναν ‘Θεό που κάνει χατίρια’ και σε τίποτε άλλο.

Στο σημείο αυτό ο Σουάμι ξεκαθαρίζει μια παρανόηση που ενδέχεται να υπάρξει, σχετικά με την παρακίνηση να επιθυμούμε μόνο τον Σουάμι και όλα τα άλλα θα ακολουθήσουν. ‘Αν έχουμε τον Βασιλιά θα έχουμε και το βασίλειο’. Ο Σουάμι μας καλεί να αναλογιστούμε τι σημαίνει ‘Έχω τον Σουάμι’. Επισημαίνει ότι αυτό σίγουρα δεν σημαίνει θέλω τον Σουάμι και μετά να ακολουθεί και μια μακρά λίστα αιτημάτων. Θέλω τον Σουάμι μόνο για τον Σουάμι σημαίνει ότι Τον πραγματώνω, όχι σαν μορφή και σαν όνομα, αλλά σαν το Ένα που διαπνέει τα πάντα. Μέχρι να επιτευχθεί αυτό, η μπάκτι θα είναι ατελής, δεν θα είναι ώριμη. Η φύση της αληθινής μπάκτι, όπως λέει ο Σουάμι είναι η τέλεια αγάπη, είναι αθάνατη και είναι η αληθινή ένωση του πιστού με τον Θεό.

Βάσει αυτού, ο Σουάμι καθιστά τον Εαυτό Του μοναδικό αρμόδιο να πει ποιος είναι αληθινός μπάκτα, ο αληθινός πιστός, ξεχωρίζοντας τους αληθινούς μπάκτα από τους άρτι, αρτάρτι και τζιγκνιάσου (αυτοί που πλησιάζουν τον Θεό για να ανακουφιστούν από τα βάσανά τους, αυτοί που ζητούν πλούτο και εξουσία και οι πνευματικοί αναζητητές).

Ο Σουάμι δίνει τα γνωρίσματα του αληθινού μπάκτα και αναφέρει τη Μίρα και τον Ραμαντάσα ως τέτοια παραδείγματα τονίζοντας ότι σε όλες τις περιπτώσεις των αληθινών μπάκτα συναντούμε πάντοτε τις ποιότητες της Γκνιάνα και της Βαϊράγκυα που εξασφαλίζουν στον Μπράχμα γκνιάνι μια δύναμη και μια ελευθερία τόσο απόλυτη που ούτε ο θάνατος δεν έχει καμιά επίδραση πάνω σε ένα τέτοιο άτομο.

Κλείνοντας την ομιλία, ο Σουάμι μας καλεί να υπερβούμε τη μορφή Του και να Τον πραγματώσουμε ως ‘το Ένα που διαπερνά το παν’. Τονίζει ότι δεν πρόκειται για κάτι που θα αποκτηθεί απ’ έξω, αλλά για κάτι που είναι ήδη μέσα μας και το μόνο που πρέπει να γίνει είναι η αφαίρεση του εγωισμού και των προσκολλήσεων. Τότε θα λάμψει ο αληθινός Εαυτός. Αυτό δεν γίνεται να επιτευχθεί χωρίς Αγάπη για τον Θεό, ιδιαίτερα σε αυτό το στάδιο της άσκησης όπου καλούμαστε να αναπτύξουμε με αποφασιστικότητα την απάθεια απέναντι στον κόσμο (Βαϊράγκυα). Προειδοποιεί ότι σε αυτή τη φάση της άσκησης ο δόκιμος πιθανότατα να βιώσει μια μεγάλη διανοητική αναστάτωση, όμως δεν θα πρέπει να πτοηθεί, αλλά να επιμείνει αποφασισμένος να φτάσει σε αυτό που είναι η λύση για κάθε πρόβλημα της ζωής.


 

Επεισόδιο 15ο 

Brahma Vidya (Η Γνώση του Εαυτού)

 

Σε αυτή την ομιλία ο Σουάμι θέτει ξεκάθαρα την ορθή ιεράρχηση που πρέπει να υπάρξει μεταξύ της εγκόσμιας γνώσης και της πνευματικής.

Παρατηρεί τις πολλές θυσίες που γίνονται από τους σπουδαστές της σύγχρονης εποχής, μόνο για να εξασφαλιστούν λίγοι παραπάνω βαθμοί στη βαθμολογία τους ή ένα επιπλέον πτυχίο στο ακαδημαϊκό τους ‘οπλοστάσιο’. Ο άνθρωπος  μέσα από αυτή την υλιστική εκπαίδευση αποσκοπεί στο να εξασφαλίσει μια θέση εργασίας που θα του επιτρέψει να ζήσει μια ζωή απολαύσεων. (Education for employment, and employment for enjoyment), όπως λέει χαριτολογώντας ο Σουάμι. Αναφέρεται στο ζήλο με τον οποίον οι άνθρωποι ασχολούνται με το καθετί που αφορά τις σπουδές της εγκόσμιας εκπαίδευσης, ζήλος που όμως εκλείπει από την προσπάθειά τους για την κατάκτηση της Υπέρτατης Γνώσης (Purna Jnana) η οποία είναι ακριβώς αυτή που ο άνθρωπος πρέπει να κατακτήσει και που είναι η μόνη ικανή να λυτρώσει τον άνθρωπο και να τον ελευθερώσει δια παντός από τον τροχό της γέννησης και του θανάτου. 

Ωστόσο, όπως διασαφηνίζει ο Σουάμι με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο, παρόλα τα πτυχία και τις ακαδημαϊκές μας επιτεύξεις, όλοι κάποια μέρα θα συναντηθούμε με τον Γιάμα (τον Θάνατο). Τη στιγμή εκείνη,  όπως λέει χαρακτηριστικά, όλα εκείνα τα πτυχία και τα διπλώματα που μπορεί να δείξουμε στον Γιάμα, εκείνος το πολύ-πολύ να τα δώσει στον βούβαλό Του να τα φάει χωρίς να τους δώσει καμιά σημασία, εφόσον το μοναδικό πράγμα που τον ενδιαφέρει να μάθει είναι αν ο άνθρωπος είναι στο δρόμο της Υπέρτατης Γνώσης ή όχι.

Ο Σουάμι θέτει πολύ εύστοχα την εγκόσμια γνώση σε αντιπαραβολή με την πνευματική λέγοντας ότι όσο υψηλές και αν είναι οι ακαδημαϊκές επιτεύξεις κάποιου, αυτές θα ακυρωθούν με τον θάνατο και ότι μοιραία στην επόμενη ζωή ο άνθρωπος θα υποχρεωθεί να ξαναρχίσει από μηδενική βάση. Αντιθέτως, η όποια προσπάθεια έχει καταβληθεί από τον άνθρωπο για την απόκτηση της ανώτερης πνευματικής γνώσης, δεν πηγαίνει ποτέ χαμένη ούτε έχει δυσμενείς επιπτώσεις, αλλά παραμένει ως απόθεμα το οποίο μεταφέρεται σε μια μετέπειτα ζωή, ξεκινώντας έτσι μια πνευματική πορεία, κατά κάποιο τρόπο, από το σημείο που την είχε αφήσει στην προηγούμενη ζωή. Με αυτόν τον τρόπο ο Σουάμι υπερτονίζει την ανάγκη για αλλαγή προτεραιότητας μεταξύ αυτών των δύο τύπων γνώσης. Φυσικά αναγνωρίζει τη χρησιμότητα της εγκόσμιας εκπαίδευσης διότι πρέπει να είμαστε λειτουργικοί μέσα στην κοινωνία και να εκπληρώνουμε τα καθήκοντά μας με ανιδιοτέλεια.

Κάτι άλλο πολύ σημαντικό που αναφέρει ο Σουάμι σχετικά με την εγκόσμια εκπαίδευση είναι ότι στην εποχή μας ιδιαίτερα, με τη ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας και τις μεγάλες αλλαγές που συμβαίνουν σε όλα τα πεδία της ανθρώπινης δραστηριότητας, είναι πολύ πιθανόν τα ακαδημαϊκά προσόντα του σήμερα, αύριο να είναι εντελώς ασήμαντα, κάτι που ενδέχεται να καταστήσει ανώφελες τελικά όλες αυτές τις προσπάθειες και τα τόσα χρόνια σπουδών. Δίνει παραδείγματα σύγχρονων μέσων επικοινωνίας, συναλλαγών ακόμα και μεταφορών, τα οποία πριν λίγες μόλις δεκαετίες οι άνθρωποι δεν τα φαντάζονταν καν, ωστόσο σήμερα είναι μια πραγματικότητα, όπως πχ η εξ αποστάσεως υπηρεσίες ή η εξ αποστάσεως εκπαίδευση μέσω της σύγχρονης τεχνολογίας.

Αντιθέτως, η αξία της γνώσης του Εαυτού παραμένει πάντα σταθερή ανεξαρτήτως των αλλαγών που συμβαίνουν μέσα στην κοινωνία, και είναι η μόνη που μπορεί να διασώσει τον άνθρωπο μέσα σε οποιεσδήποτε συνθήκες.

Ο Σουάμι λέει χαρακτηριστικά ότι ο κάτοχος της Γνώσης του Μπράχμαν είναι τόσο ισχυρός, που ακόμη και ο Θάνατος τον φοβάται διότι έχει στην κατοχή του το Βάτζρα, το όπλο του Ίντρα, κι έτσι, ένα τέτοιο άτομο δεν το πλησιάζει ο Θάνατος. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο άνθρωπος δεν πεθαίνει, αλλά ότι θα είναι ο ίδιος ο Θεός που θα είναι εκεί για να τον παραλάβει όταν έρθει το τέλος της ζωής του, και όχι ο Θάνατος. 

Ως εκ τούτου, η πραγμάτωση της Γνώσης θα πρέπει να κατέχει την πρώτη θέση στην ιεράρχηση των στόχων του ανθρώπου και όλα τα υπόλοιπα, η συντήρηση του σώματος, η εργασία κλπ, να είναι εκεί μόνο για να υπηρετούν την εκπλήρωση αυτού του στόχου.

Θέτοντας στο κέντρο την άσκηση για την πραγμάτωση αυτής της γνώσης, ο άνθρωπος θα πρέπει να κάνει τις ανάλογες επιλογές ζωής. ούτως ώστε αυτές να μην παρακωλύουν την πνευματική του άσκηση αλλά να την υποστηρίζουν.

Αναφέρεται στην ως τώρα σχέση του Σουάμι με τους πιστούς η οποία διαμορφωνόταν κυρίως από τα αβαθή αιτήματα των πιστών που είχαν σχέση με την υγεία, την εργασία, τα οικονομικά προβλήματα κ.α, τα οποία, παρόλο που ο Σουάμι τα απαντούσε ο αληθινός λόγος που το έκανε ήταν επειδή ήλπιζε ότι ο πιστός αφού θα απαλλασσόταν από το βάρος του προβλήματός του, θα στρεφόταν απερίσπαστος στην πνευματική του άσκηση. Δυστυχώς όμως, όπως λέει ο Σουάμι, ύστερα από λίγο ο άνθρωπος αναβάλλει ξανά την άσκησή του και καταφθάνει με ένα άλλο πρόβλημα ή με μια καινούργια επιθυμία, και αυτό δεν έχει τέλος.

Επανέρχεται στο ότι δεν είναι ο άνθρωπος που αναλώνει αυτά που επιθυμεί αλλά είναι οι επιθυμίες που αναλώνουν τον άνθρωπο, δίνοντας το πολύ σύγχρονο παράδειγμα συγκεκριμένων ‘lifestyles’τα οποία απαιτούν τελικά μεγάλες προσπάθειες εκ μέρους των ανθρώπων για να συντηρηθούν.

Παραθέτει το απόσπασμα από το ‘Βhaja Govindam’ στο οποίο ο Σάνκαρατσάρυα κάνει λόγο για τη συνεχή αναβολή της πνευματικής άσκησης, λέγοντας ότι ο άνθρωπος κατά την παιδική ηλικία προσκολλάται μόνο στο παιχνίδι, κατά την νεανική ηλικία χάνεται μέσα στην έλξη που του ασκεί το αντίθετο φύλλο και στη γεροντική ηλικία βυθίζεται στην ανησυχία.

Ωστόσο, δεν υπάρχει κανένας άλλος τρόπος να λυτρωθεί ο άνθρωπος από τον Θάνατο και από τις συνεχείς γεννήσεις παρά μόνο η πραγμάτωση του Ανώτερου Εαυτού. Αυτό είναι κάτι που δεν επιτυγχάνεται απλώς κάνοντας καλές πράξεις, ούτε καν με κάποια  σχέση που μπορεί να έχει με τον Σουάμι. Δίνει παραδείγματα διαφόρων δραστηριοτήτων στις οποίες επιδίδονται πολλοί πιστοί, όπως σέβα, μπάτζαν ή υπηρεσία στα διάφορα ιδρύματα του Σουάμι, τονίζοντας ότι όλα αυτά είναι ευλογίες τις οποίες παρέχει ο Σουάμι στον πιστό, δίνοντάς του έτσι την ευκαιρία να ασχοληθεί με κάτι που μπορεί να τον εξαγνίσει και να τον στηρίξει στην πνευματική του άσκηση, και όχι κάτι το οποίο πρέπει να αποδοθεί στον πιστό ως δική του επίτευξη ή ως κάτι καλό που έχει κάνει ο ίδιος. Έτσι, όλες αυτές οι δραστηριότητες μπορεί να του εξασφαλίσουν μια λίγο καλύτερη μετά θάνατον κατάσταση, αλλά σίγουρα όχι την έσχατη λύτρωση, η οποία επιτυγχάνεται μόνο με την πραγμάτωση του Ανώτερου Εαυτού.

Υπεύθυνος για την πρόοδό του είναι ο ίδιος ο άνθρωπος και κρίνεται αποκλειστικά από τις δικές του προσπάθειες η ύψωση ή η πτώση του, όντας ο ίδιος φίλος ή εχθρός του εαυτού του. Έτσι, ο Σουάμι καλεί τον πιστό να μην τρέφει αυταπάτες ότι μπορεί να ζει τη ζωή του όπως του αρέσει, χωρίς διάκριση, και ότι ο Σουάμι θα τον σώσει στο τέλος, διότι κάτι τέτοιο απλώς δεν θα συμβεί. Ξεκαθαρίζει την προτροπή του Σουάμι, ότι πρέπει να ζούμε στο παρόν χωρίς ανησυχία για το μέλλον, αλλά όχι με αμέλεια, κάνοντας ό,τι μας αρέσει, αλλά με την επίγνωση ότι το πώς διάγουμε τη ζωή μας στο παρόν θα διαμορφώσει τη μελλοντική μας κατάσταση, και η εγρήγορση που απαιτείται για αυτό συνιστά αληθινά την τέχνη του να ζεις το παρόν.

Η πραγμάτωση της ανώτερης γνώσης είναι ο μόνος τρόπος για να μην αγγίξει ο Θάνατος τον άνθρωπο, εξασφαλίζοντάς του τόσο μια καλή, αντάξια της γνώσης του, επιθανάτια εμπειρία, όσο και την απελευθέρωση της ψυχής του. Ο Σουάμι τονίζει ότι αυτή η διαδικασία που περνάει η κάθε ψυχή στο τέλος της ζωής του ανθρώπου είναι μια γνώση που έχει δοθεί στην ανθρωπότητα εδώ και χιλιάδες χρόνια, μια γνώση μάλιστα που πηγάζει από τη βιωματική εμπειρία των σοφών, και δεν θα πρέπει να λαμβάνεται αψήφιστα από τον άνθρωπο, αλλά να την αξιοποιεί για να προετοιμάσει τον εαυτό του όσο βρίσκεται ακόμη εν ζωή.

Όλοι είμαστε υποκείμενοι του καρμικού νόμου και αυτός καθορίζει και τη μεταθανάτια πορεία μας, τόσο ως προς τις περιοχές που θα κατοικήσει η ψυχή μετά θάνατον, όσο και για την ποιότητα της επόμενης γέννησης. Ο άνθρωπος μπορεί να επιστρέψει ως έμβιο ον ή όχι, μπορεί να επιστρέψει ως ζώο ή ως άνθρωπος, κι αν θα επιστρέψει ως άνθρωπος δεν γνωρίζει κανείς αν θα πρόκειται για μια καλή ζωή ή για μια ζωή γεμάτη βάσανα. Για τον άνθρωπο όμως που μέσα από τις προσωπικές του προσπάθειες έχει πραγματώσει τον Αληθινό Εαυτό, όλα αυτά παρακάμπτονται και το μέλλον του εξασφαλίζεται με τον πιο αίσιο τρόπο.

Ο Σουάμι ενθαρρύνει τον άνθρωπο που πιστεύει στην ύπαρξη της Αλήθειας του Μπράχμαν λέγοντας ότι ο Θεός ικανοποιείται που ο άνθρωπος έχει αυτή την πίστη, και αυτός είναι ο λόγος που του δίνει πολλές ευκαιρίες για να τον στηρίξει στην άσκησή του, και που του εξασφαλίζει πολλά και σημαντικά πράγματα μέσα στη ζωή για να τον βοηθήσει στην προσπάθειά του για την πραγμάτωση του Άτμα. Αφότου όμως ο άνθρωπος δεχτεί όλη αυτή τη βοήθεια και την στήριξη από τον Θεό, αν δεν την αξιοποιήσει για την βελτίωσή του ως άνθρωπος και για την πνευματική του πρόοδο, τότε ο Θεός δυσαρεστείται μαζί του και τον αφήνει να υποστεί τις συνέπειες αυτής του της αμέλειας, δηλαδή να διδαχθεί τα μαθήματα που πρέπει με τον σκληρό τρόπο.

Ο Σουάμι μας καλεί για τέλεια αυτοπαράδοση στον Θεό, διότι τότε μόνο μπορούμε αληθινά να απαλλαγούμε από κάθε ανησυχία. Γνώρισμα του ότι ο πιστός έχει κατακτήσει αυτού του είδους την αφοσίωση (Marjala Bhakti) είναι ότι είναι απαλλαγμένος από την επιθυμίες και την ανησυχία, είναι αγνός και χαρισματικός, αδιάφορος για τα εγκόσμια πράγματα και απαρνητής της όποιας ιδιοτελούς δράσης. Είναι αληθινά ελεύθερος. Ούτε ευφραίνεται, ούτε μισεί, ούτε θλίβεται, ούτε επιθυμεί, αδιαφορώντας τόσο για την εύνοια  όσο και για τη δυσμένεια της τύχης.

Στο σημείο αυτό ο Σουάμι διηγείται μια ιστορία για να τονίσει ξανά ότι δεν είναι ο ίδιος ο άνθρωπος αυτός που θα ‘στέψει’ τον εαυτό του πιστό του Θεού αλλά η διαγωγή του, ο βαθμός της απάρνησής του και ο ίδιος ο Θεός.

Αναφέρεται στην τρέχουσα φάση της αποστολής του Σάι Μπάμπα καλώντας τους πιστούς να αναλογιστούν ότι η φάση εκείνη όπου ο Σουάμι ήταν πιο ελαστικός με τους πιστούς Του έχει παρέλθει, και ότι οι αληθινοί πιστοί θα πρέπει πλέον να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και να ασκηθούν με σοβαρότητα και ειλικρινές πνεύμα στην πραγμάτωση της θειότητάς τους, και όχι να αναπολούν εκείνες τις ημέρες του ‘νηπιαγωγείου’ απορώντας με την τωρινή επιμονή του Σουάμι στη διδασκαλία της ανώτερης γνώσης.

Άλλωστε, όπως επισημαίνει, ο Σουάμι από πάντα διακήρυττε τη Βεδάντα. Ο λόγος που οι περισσότεροι πιστοί όλα αυτά τα χρόνια δεν έδιναν σημασία σε αυτή τη διδασκαλία ήταν επειδή, από τη μία, ασχολούνταν οι ίδιοι με πιο επιφανειακά πράγματα και, από την άλλη, επειδή ο λόγος Του ήταν απλός, χωρίς τη σχολαστικότητα που συναντούμε στη διδασκαλία που δίνουν οι λόγιοι.  Έτσι, η παρούσα φάση είναι μια φάση που έμελλε να έρθει και ήρθε φυσιολογικά. Μια φάση που στην ουσία είναι ένα προπαρασκευαστικό στάδιο για την επόμενη, όπου πλέον ο Σουάμι με τους αληθινούς πιστούς Του θα χαίρονται την αδιατάραχτη, ιερή, γόνιμη σιωπή. Όπου ο νεαρός Γκουρού θα διδάσκει μαθητές αρκετά εξελιγμένους πνευματικά ώστε να μπορούν να διδάσκονται μέσα από τη σιωπή. Εποχές που ο Σουάμι προβλέπει ότι θα είναι ακόμα πιο όμορφες.

Μας καλεί και μας ξανακαλεί να καταβάλλουμε κάθε προσπάθεια για την κατάκτηση αυτής της γνώσης, βεβαιώνοντάς μας ότι ακόμη και η παραμικρή προσπάθεια πάνω στον δρόμο αυτού του Ντάρμα θα γλυτώσει τον άνθρωπο από τον μεγάλο φόβο και μπορεί να του εξασφαλίσει μια καλύτερη επόμενη γέννηση όπου θα έχει την ευκαιρία να εξελιχθεί πνευματικά ακόμη περισσότερο.

Ο Σουάμι αναφέρεται ξανά στη μεγάλη αναγκαιότητα των Γκνιάνα και Βαϊράγκυα παραλληλίζοντας τις με τα δύο κάθετα κοντάρια μιας σκάλας, ενώ την Μπάκτι με τα σκαλοπάτια της.

Μας προτρέπει να μην προσπαθούμε να καταλάβουμε με τον νου αυτή τη διαδικασία,  αλλά να ασκούμαστε συνεχώς στην Βαϊράγκυα χωρίς να ξεχνάμε τις αρνητικές συνέπειες των προσκολλήσεων, και κάποια μέρα αυτή η αλήθεια θα αποκαλυφθεί από μόνη της. Το σημαντικό είναι να μην παραιτούμαστε, όποιες και αν είναι οι δυσκολίες. Γενικά, ό,τι βλέπουμε ότι παρακωλύει την πνευματική μας άσκηση και καταλαμβάνει τη σκέψη μας τόσο πολύ που χάνουμε την ηρεμία του νου μας, θα πρέπει να το απορρίπτουμε.

Πολύ βασικό σε αυτή την προσπάθεια της μη παραίτησης είναι να μην εκθέτουμε αλόγιστα τον εαυτό μας σε ερεθίσματα, θεάματα, ακούσματα κ.α, αν δεν είμαστε βέβαιοι ότι διαθέτουμε επαρκή Βαϊράγκυα, ειδάλλως θα δυσκολέψουμε τον εαυτό μας περισσότερο. Γενικότερα, ο Σουάμι συνιστά να περικόπτουμε όλο και περισσότερο τις παλαιές μας συνήθειες και να τις αντικαθιστούμε με σαττβικές.

Ο Σουάμι διηγείται την ιστορία ενός πρίγκηπα, που προσέγγισε έναν γκουρού για να τον διδάξει, ο οποίος δήλωνε ότι και ο ίδιος και η οικογένειά του και ολόκληρο το βασίλειό τους είχαν κατακτήσει τη Βαϊράγκυα. Ο γκουρού μέσα από μια δοκιμασία που τους υπέβαλλε, ανακάλυψε ότι τόσο ο πρίγκηπας όσο και ολόκληρη η βασιλική οικογένεια και ολόκληρο το βασίλειο ήταν άτομα μεγάλης απόσπασης, αληθινοί Βαϊράγκι. Ο Σουάμι μας προτρέπει να αναπτύξουμε αυτού του είδους την ανώτερη απόσπαση.

Συνδέει το παράδειγμα αυτών των Βαϊράγκι με τη σωστή θεώρηση των ανθρωπίνων σχέσεων, λέγοντας ότι ο εξαγνισμένος άνθρωπος που έχει τον έλεγχο του εαυτού του, βλέπει την Οικουμενική Ψυχή μέσα σε κάθε ζωντανό πλάσμα. Βλέποντας λοιπόν τη μητέρα, τον πατέρα, τον κάθε άνθρωπο ως θεϊκό, κάνει το καθετί με τον καλύτερο τρόπο διότι θεωρεί ότι το κάνει για τον ίδιο τον Σουάμι. Αυτή η εξαιρετικά σημαντική διαδικασία περιγράφεται από τον Σουάμι προτρέποντας μας να υπερβούμε τις ιδιοτροπίες του νου και να απευθυνόμαστε κατευθείαν στην ψυχή του άλλου ανθρώπου, διαμορφώνοντας πρώτα τη δική μας συμπεριφορά και στάση σύμφωνα με αυτή τη θεώρηση.

Ο νους, ωστόσο, είναι βέβαιο ότι θα παρεμβαίνει στις ήδη υπάρχουσες περιπλοκές των ανθρωπίνων σχέσεων. Ο Σουάμι, σε αυτές τις περιπτώσεις, μας συμβουλεύει να διορθώνουμε με αγάπη ο ένας τον άλλον, χωρίς να θεωρούμε ότι είναι κτήμα μας, αλλά ένας συνοδοιπόρος στο δρόμο για τον Θεό. Έτσι, με κατανόηση και ειλικρινή επικοινωνία μπορεί να εξασφαλιστεί μία όσο το δυνατόν πιο αρμονική συνύπαρξη. Μας προτρέπει προς την ειλικρινή στάση λέγοντάς μας ότι δεν είναι σωστό από τη μία να αναπτύσσονται εχθρότητες, πχ να μη μιλάμε για μέρες μεταξύ μας, στο σπίτι ή στο γραφείο – ιδιαίτερα αυτή την εποχή που ο θυμός περισσεύει – και από την άλλη να αξιώνουμε να αποκτήσουμε την ανώτερη γνώση.

Ο Σουάμι προχωράει προς το τέλος της ομιλίας δίνοντας οδηγίες πάνω στην τρέχουσα άσκηση των 4 εβδομάδων, λέγοντας ότι αυτή τη βδομάδα θα πρέπει να σταματήσουν όλες οι συναναστροφές και η ομιλία να περιοριστεί στο ελάχιστο, δίνοντας ένα ημερήσιο όριο φράσεων, το οποίο ξεκινά από τις 50 φράσεις συνολικά την πρώτη μέρα, συμπεριλαμβανομένης και της επικοινωνίας μέσω ηλεκτρονικών μηνυμάτων. Οι φράσεις αυτές θα μειώνονται κάθε μέρα που περνάει, και την τελευταία μέρα της άσκησης θα πρέπει να υπάρξει απόλυτη σιωπή. Εξαίρεση αποτελεί μόνο η υποχρεωτική ομιλία λόγω καθήκοντος, αλλά ακόμη κι εκεί μόνο όταν και όσο είναι απαραίτητο. Ο νους θα πρέπει να προσηλωθεί στις σκέψεις ‘Αχάμ Μπραχμάσμι’ και ‘Σάρβα Κάλβινταμ Μπράχμαν’ (Είμαι ο Θεός και όλα γύρω μου είναι ο Θεός). Προτείνει επίσης, για να μην είναι η άσκηση μονότονη, το διάβασμα κάποιου πνευματικού βιβλίου, την απαλή μουσική ή άλλους τρόπους που θα μας βοηθήσουν να μείνουμε προσηλωμένοι στον Θεό, μη δίνοντας καμιά σημασία στις διάφορες σκέψεις ή διαθέσεις που μπορεί να αναδυθούν μέσα στον νου μας, τον οποίον πρέπει επίσης να σιωπήσουμε απομακρύνοντας κάθε περισπασμό.

Ο Σουάμι κλείνει την ομιλία με την ενθάρρυνση ότι αν επιμείνουμε με συνέπεια σε αυτή την άσκηση των 30 ημερών, ένας καινούργιος εαυτός θα αρχίσει να διαφαίνεται, καλύτερος, ηρεμότερος και με μεγαλύτερη επίγνωση.

Jay Sai Ram.


 Επεισόδιο 16ο

Τα 7 βήματα προς την πραγμάτωση του Εαυτού

Το πρώτο στάδιο προς την Βαϊράγκυα είναι η Αμπυάσα.

Η Γιόγκα της Αμπυάσα: Η αποφασιστική, αδιάκοπη, αδιάλειπτη άσκηση. – Αν δεν ασκηθείς, δεν θα το αποκτήσεις.

Η Αμπυάσα θα πρέπει να εφαρμοστεί τόσες πολλές φορές, ώστε να γίνει συνήθεια, επομένως, η Βαϊράγκυα θα πρέπει να γίνει αυτή η αποφασιστική, αδιάλειπτη άσκηση. (Αμπυάσα)

“Μη προσκόλληση είναι ο αυτοέλεγχος ̇ είναι η απελευθέρωση από τη λαχτάρα προς τα αντικείμενα που βλέπεις ή που ακούς” (Patanjalayayogasutram 1.15)

Η Γκνιάνα είναι το ‘εμβόλιο’ για τις επιθυμίες

Με τη Βαϊράγκυα και την αδιάκοπη πνευματική του άσκηση, μπορεί κανείς να αποκτήσει απάθεια προς τις επιθυμίες. Ωστόσο, μόλις η πνευματική άσκηση σταματήσει, η ασθένεια της επιθυμίας θα επιστρέψει.

Το μοναδικό ‘εμβόλιο’ για αυτή την ‘ασθένεια’ είναι η Γκνιάνα. Μόνο με την Γκνιάνα θα μπορέσει κανείς να εξαλείψει τη ρίζα της ‘ασθένειας’.

Ο Σουάμι κάνει αναφορά στο ιερό δέντρο Asvatta του οποίου, αν και οι ρίζες βρίσκονται στον ουρανό, στον Θεό, τα κλαδιά του καταλήγουν στη γη ως οι προσκολλήσεις των ανθρώπων.

“Ο Άρχων Κρίσνα είπε, ‘Μιλούν για το αιώνιο δέντρο Asvatta (Ιερή Συκιά), που έχει τις ρίζες του πάνω και τα κλαδιά του κάτω, και που τα φύλλα του είναι οι Βέδες ̇ εκείνος που το γνωρίζει αυτό, γνωρίζει τις Βέδες”.

“Στον κόσμο τούτο δεν γίνεται να γίνει αντιληπτή η αυτή καθαυτή μορφή του, ούτε το τέλος ούτε η προέλευση ούτε το θεμέλιό του. Αποκόπτοντας τις βαθιές ρίζες των προσκολλήσεων από αυτό το δέντρο Assvata με το σπαθί της οξείας απάθειας (πρέπει κανείς να επιτύχει τον στόχο, από όπου μετά δεν υπάρχει επιστροφή)”. (Srimadbhagavadgita 15.3)

Η ζωή είναι πολύ απλή. Κάνεις απλώς το απαραίτητο και λες μόνο τα απαραίτητα. Μην αγοράζεις πράγματα που δεν χρειάζεσαι με χρήματα που δεν έχεις. Να διαθέτεις τα χρήματα μόνο στις βασικές ανάγκες.

Ο Σουάμι κάνει λόγο για τη φούσκα του καταναλωτισμού και για το παράδοξο αυτής της δεινής κατάστασης που έχει περιέλθει η ανθρωπότητα, όπου οι οικονομίες ανθούσαν όταν οι άνθρωποι αγόραζαν πράγματα που δεν χρειάζονταν με χρήματα που δεν είχαν. Τη στιγμή που οι άνθρωποι θέλησαν να ξεκινήσουν να αγοράζουν πράγματα που χρειάζονται με χρήματα που έχουν, οι οικονομίες είναι υπό κατάρρευση, καταλήγοντας στο ανορθόδοξο ότι το να ζει κάποιος μια απλή, ενάρετη ζωή, αποτελεί απειλή για την οικονομία. Αυτό είναι και η απόδειξη ότι η ζοφερή κατάσταση του κόσμου οφείλεται αποκλειστικά στην πλεονεξία και στις χωρίς τέλος επιθυμίες του ανθρώπου.

Ωστόσο ο άνθρωπος θα πρέπει να έχει βαθιά πίστη στο ότι αυτός που παραβιάζει το Ντάρμα, θα καταστραφεί από το ίδιο το Ντάρμα, ενώ εκείνος που το διαφυλάττει θα έχει την προστασία του.

Όσο ελαττώνονται οι επιθυμίες και τα θέλω του ανθρώπου, τόσο θα ελαττώνονται και οι πειρασμοί, πχ οι άσκοπες αγορές μη απαραίτητων πραγμάτων, οι άσκοπες συζητήσεις και συναναστροφές, και οι επιζήμιες διασκεδάσεις.

  • Όσο ελαττώνεις τις επιθυμίες, τόσο επιτυγχάνεις μια κατάσταση ηρεμίας και γαλήνης.
  • Εκείνοι που γνωρίζουν τον Θεό, βρίσκουν την ευχαρίστηση στην πραγμάτωση του Ανώτερου Εαυτού, όντας παράλληλα ενεργοί μέσα στην κοινωνία.

“Αληθώς, Εκείνος (ο Υπέρτατος Εαυτός) διαπνέει το κάθε ζωντανό πλάσμα ως ζωτική δύναμη (Πράνα).

Γνωρίζοντάς Τον, ο σοφός δεν επιδίδεται σε μάταιες φλυαρίες.

Ο άριστος μεταξύ εκείνων που έχουν τη γνώση του Μπράχμαν είναι εκείνος που βρίσκει την ευχαρίστηση και τέρπεται μέσα στη χαρά του Εαυτού, και ωστόσο εξακολουθεί να είναι δραστήριος”.

Ασκήστε τη Διάκριση στις Σκέψεις και τις Επιθυμίες σας

Α) Αν πρόκειται για μια φευγαλέα σκέψη, απλώς παρακολουθείστε την και αφήστε την να φύγει, χωρίς το σώμα να την ακολουθήσει.

Β) Αν πρόκειται για μία σκέψη που θα μπορούσε δυνητικά να εξελιχθεί σε επιθυμία και να επιμείνει, αφαιρέστε την αμέσως.

Ο Σουάμι επιστεί την προσοχή στο να μην υποτιμούμε τη δύναμη των επιθυμιών, διότι σε πολλές περιπτώσεις είναι πολύ δύσκολο να απαλλαγούμε από αυτές ακόμη κι αν το θελήσουμε. Ο ασφαλέστερος τρόπος είναι εξ’ αρχής να μην ενδώσουμε σε αυτές, κόβοντάς τις με το σπαθί της απάθειας (Βαϊράγκυα).

“Μέσα από τους λογισμούς των αντικειμένων των αισθήσεων αναδύεται εντός του ανθρώπου η προσκόλληση σε αυτά. Από την προσκόλληση γεννάται η επιθυμία, και από την επιθυμία ο θυμός. Ο θυμός οδηγεί στην πλάνη, και η πλάνη επιφέρει την απώλεια της μνήμης. Λόγω της απώλειας της μνήμης, η διάνοια στρεβλώνεται και αυτό οδηγεί στην καταστροφή”. (Srimadbhagavadgita 2.62, 2.63)

Εν ολίγοις:

Σκέψη των αντικειμένων των αισθήσεων → Προσκόλληση → Επιθυμίες → Θυμός → Πλάνη → Απώλεια μνήμης → Στρέβλωση της διάνοιας →Καταστροφή.

Μάντρα είναι αυτό που μας λυτρώνει μετά από αδιάκοπο στοχασμό.

“Αυτό το Άτμα (ο Θείος Εαυτός) δεν γίνεται να κατακτηθεί με τη μελέτη, ούτε με τη νοημοσύνη, ούτε με το να ακούει κανείς πολύ για αυτό. Σε εκείνον που το Άτμα επιλέγει, μόνο σε εκείνον αποκαλύπτει την αληθινή του φύση”. (Kathopanisad 1.2.23)

Ο Σουάμι εδώ τονίζει ότι ένα μάντρα, πχ το ‘Aham Brahmasmi, Sarvam Brahman’ (‘Είμαι το Μπράχμαν, όλα είναι Μπράχμαν’),  αποκαλύπτεται όχι από την λεκτική επανάληψή του αλλά από τον αδιάκοπο βαθύ στοχασμό πάνω στην αλήθεια του. Η σιωπή είναι η απαραίτητη κατάσταση για να γίνει ο στοχασμός απερίσπαστα και σωστά.

Στο Άτμα οδηγεί ο στοχασμός και η σιωπή. Η βάση όμως είναι η πίστη στον Θεϊκό Εαυτό. Αν το πιστεύεις, το ζεις. (“You believe it, you live it”)

Τα 7 Βήματα προς την Πραγμάτωση του Εαυτού (Pancadasi Vedanta)

O Σουάμι παραθέτει ένα ιερό κείμενο που ορίζει τα επτά βήματα προς την πραγμάτωση, και μια παραβολή για την πλήρη κατανόηση αυτής της πορείας.

  1. Ajnana – Απόλυτη άγνοια
  2. Avarana – η γνώση είναι διαθέσιμη αλλά όχι ορατή από τον άνθρωπο
  3. Vikshepa – Ο άνθρωπος βλέπει, αλλά εκλαμβάνει τα πράγματα με λάθος τρόπο και καταλήγει σε εσφαλμένα συμπεράσματα
  4. Paroksha Anubhuti – Έμμεση εμπειρία της γνώσης (μέσω βιβλίων ή δασκάλων)
  5. Pratyaksha Anubhuti – Άμεση εμπειρία της γνώσης (μέσω της πρακτικής εφαρμογής της από το άτομο)
  6. Dukkha Nivritti - Απαλλαγή από τη θλίψη και την οδύνη
  7. Ananda Prapti – Κατάκτηση της ευδαιμονίας.

Σε αυτό το σημείο, ο Σουάμι τονίζει δύο πράγματα. Το ένα είναι ότι απαραίτητη προϋπόθεση για την πραγμάτωση του εαυτού είναι ο εξαγνισμός του νου. Το δεύτερο είναι ότι ο Δάσκαλος μπορεί να συντροφεύσει το άτομο μόνο μέχρι το πέμπτο βήμα, όπου του έχει φανερώσει τη γνώση και του έχει δώσει τους τρόπους και τις μεθόδους για την πραγμάτωσή της. Από εκεί και έπειτα όμως ο δόκιμος θα πορευτεί μόνος του, διότι η άμεση εμπειρία που καλείται να γευθεί επιτυγχάνεται αποκλειστικά με τη δική του άσκηση και προσπάθεια, όπως ακριβώς δεν γίνεται να φάει κάποιος άλλος για να χορτάσουμε εμείς.

“Αν ένας άνθρωπος πραγματώσει τον Ανώτερο Εαυτό, συνειδητοποιώντας ότι ‘Είμαι Αυτό’, τότε τι να επιθυμήσει και για τίνος τη χάρη θα πρέπει να αφήσει τον εαυτό του να υποφέρει από τις διαθέσεις ενός σαρκίου;” (brhadaranyakopanishad  4.4.12)

Η πραγμάτωση του Εαυτού απαλλάσσει τον άνθρωπο από μια οδύνη η οποία στην πραγματικότητα δεν υπάρχει. Με την εδραίωση του ανθρώπου στην ανώτερη κατάσταση του εαυτού του, η όποια απώλεια τον αφήνει ανεπηρέαστο και απαθή προς αυτήν. Είναι ελεύθερος.

Ο Σουάμι μας καλεί να προστατευτούμε από έναν κίνδυνο που ελλοχεύει η άσκηση πάνω στον στοχασμό του μάντρα, ‘Είμαι ο Θεός’ (Aham Brahmasmi), το οποίο είναι η μισή αλήθεια. Η άλλη μισή αλήθεια είναι, ‘Όλα είναι ο Θεός’. Έτσι ο άνθρωπος γλυτώνει από την ενδεχόμενη έπαρση που μπορεί να προκύψει η οποία είναι άκρως επικίνδυνη. Ο Θεός διαπνέει τα πάντα ̇ αυτά που κινούνται και αυτά που είναι ακίνητα.

Για όσο ο άνθρωπος ασκείται πάνω στο μάντρα μέσα στην ησυχία της μοναχικότητας, η επίγνωση αυτής της αλήθειας είναι εύκολη. Η πρόκληση ωστόσο βρίσκεται στο όταν βρεθούμε αντιμέτωποι με μια δυσάρεστη συμπεριφορά που μπορεί να εκδηλώσει κάποιος απέναντί μας, κι εκεί ακριβώς καλούμαστε να επιμείνουμε στο ότι όλοι είναι ο Θεός, ανεξαρτήτως συμπεριφοράς, στάσης, τρόπων κλπ. Όταν το άτομο καταφέρει να απαλλαγεί έτσι από τους περιορισμούς της μορφής και του ονόματος, μη διαχωρίζοντας το οτιδήποτε από τον Θεό, όπως ακριβώς δεν γίνεται να διαχωρίσεις το κύμα από τον ωκεανό,  θα βρίσκεται συνεχώς μέσα σε μια ευδαιμονική κατάσταση, και στη μόνιμη παρουσία του Θεού.

“Όπως κυλούν τα ποτάμια και εξαφανίζονται μέσα στον ωκεανό, και η μορφή και τ’ όνομά τους χάνονται, έτσι και ο σοφός, ελεύθερος από το όνομα και τη μορφή φτάνει το ύψιστο – το Υπέρτατο”. (Mundakipanishat 3.2.8)

Το όνομα και η μορφή είναι η κατώτερη γνώση που αφορά τα όντα και σχετίζεται με τη φύση του κόσμου.  Τη στιγμή που το άτομο παραιτηθεί από τον περιορισμό που του επιβάλλουν το όνομα και η μορφή, τότε του αποκαλύπτονται οι υπόλοιπες τρεις ανώτερες εκφάνσεις οι οποίες σχετίζονται με τη φύση του Θεού: η ύπαρξή Του, η λαμπρότητα της γνώσης Του (μπορεί να γίνει γνωστό, να πραγματωθεί), και η φύση Του ως αγάπη και ευδαιμονία.

Ωστόσο, για να αποκαλυφθεί αυτή η ομορφιά στο άτομο, θα πρέπει να το επιθυμήσει βαθιά, να το λαχταρήσει και να το ζητάει με επιμονή̇  δεν θα αποκαλυφθεί σε αυτόν που δεν το θέλει.

Ο Σουάμι προχωράει προς το τέλος της ομιλίας, με οδηγίες προς αυτούς που κάνουν την άσκηση αυτών των 4 εβδομάδων, καλώντας τους να περιορίσουν στο ελάχιστο δραστηριότητες και συνομιλίες και να προετοιμάζονται για την επόμενη εβδομάδα όπου θα πρέπει να υπάρξει παύση σε όλα, στο μέτρο του δυνατού, και σταθερή προσήλωση στον στοχασμό του Θεού.

Μας παρακινεί να προχωρήσουμε τον στόχο μας προς τη βίωση του άμορφου, και αυτό θα αποκαλύψει ποιος είναι αλήθεια ο Σάι. Πόσο πιο όμορφος και μεγαλειώδης είναι ο Ίδιος και πόσο η εμπειρία αυτή θα ενισχύσει τη δική μας αγάπη προς όλους αδιάκοπα, ακόμη και αν υπάρχουν επιφανειακές διαφορές, διότι θα διακρίνουμε τον Ένα μέσα στα πολλά.

“Εντός μου, απέραντος ωκεανός ̇ ας σηκωθούν τα κύματα του κόσμου και ας αφανιστούν μετά μονάχα τους. Να μεγαλώσω εξαιτίας τους δεν πρόκειται, ούτε και να μικρύνω.” (Astavakragita 7.2)

Jay Sai Ram!

 

Log In or Register